“พาณิชย์”นำ 25 หน่วยงานตรวจโกดังข้าวคลองสามวา

“พาณิชย์” นำทัพ 25 หน่วยงานลงพื้นที่ตรวจโกดังข้าวคลองสามวา ระบุอาจไม่คุ้มหากคัดแยกขายเพราะมีค่าใช้จ่าย 16 บาท/กระสอบ เตรียมชงนบข.ตัดสินใจ

นางดวงพร รอดพยาธิ์ อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ เปิดเผยภายหลังลงพื้นที่ตรวจสอบคลังข้าวเกรดซีและข้าวเสียเป็นฝุ่นผง ที่คลังสินค้ากลางสมศักดิ์ คลองสามวา ว่า ได้เชิญ 25 หน่วยงาน จากคณะผู้แทนหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน หน่วยงานวิชาการอิสระ และหน่วยงานกลางที่ทำหน้าที่ตรวจสอบเรื่องข้าว เช่น สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน และสมาคมผู้ส่งออกข่าวไทย เข้าร่วมสังเกตุการณ์ โดยมีบริษัทตรวจสอบคุณภาพข้าว หรือเซอร์เวเยอร์กลางที่มีมาตรฐาน เข้าดำเนินการตรวจสอบคัดแยก ข้าวเกรดซี และข้าวเสียในสต๊อกรัฐ

ทั้งนี้ สาเหตุที่คัดเลือกคลังสินค้ากลางสมศักดิ์สามวา หลัง 2 ที่มีข้าวปริมาณ 8,900 ตัน หรือ 8.9 หมื่นกระสอบ ตามโครงการรับจำนำข้าวเลือกนาปรัง ปี 2555 เป็นคลังตัวอย่าง ในการดำเนินการคัดแยกข้าวก่อนเปิดประมูล มาเปรียบเทียบถึงความคุ้มค่าในการดำเนินการ เช่น ค่าใช้จ่าย และระยะเวลาในการคัดแยกข้าว การจัดระบบบริหารการระบาย และการควบคุมการรั่วไหลของข้าว รวมไปถึงข้อจำกัดต่างๆ หลังจากก่อนหน้านี้หลายฝ่ายมีความกังวลเกี่ยวกับแนวทางการระบายแบบยกคลัง และการคัดแยกข้าวก่อนนำมาประมูล ว่าแนวทางใดจะมีความเหมาะสมและก่อประโยชน์สูงสุดต่อภาครัฐ

นางดวงพร กล่าวว่า การแยกคุณภาพข้าวในแต่ละกองเป็นรายกระสอบ พบว่า มีต้นทุนในการคัดแยก จากค่าแรง กระสอบละ 12 บาท และค่าเซอร์เวย์เยอร์ในการตรวจคุณภาพข้าว วันละ 1.2 หมื่นบาทต่อ 1 สาย ทำให้การคัดแยกมีต้นทุนตกอยู่ที่กระสอบละ 16 บาท ซึ่งยังไม่รวมค่าดำเนินการอื่นๆ รวมถึงการจัดส่ง คาดว่าอาจจะไม่คุ้มค่ากับการคัดแยกข้าวที่ยังมีคุณภาพดี ออกจากข้าวเสีย นอกจากนี้ยังต้องใช้เวลา ในการตรวจสอบข้าว 2 หมื่นกระสอบ เป็นระยะเวลา 6-8  วัน ดังนั้นในการตรวจแยกคุณภาพข้าวในลักษณะดังกล่าว จึงมีปัญหาเรื่องของจำนวนแรงงานที่จะขนข้าว เจ้าหน้าที่ตรวจสอบคุณภาพข้าว ตลอดจน สภาพอากาศ และแสงสว่าง รวมถึงพื้นที่ของแต่ละโกดัง ตลอดจนงบประมาณของทางรัฐที่จะเข้ามาจัดการในการคัดแยก ซึ่งเป็นข้อจำกัดที่ทำได้ไม่ทุกคลัง

อย่างไรก็ตาม กระทรวงพาณิชย์จะลองดำเนินการให้ครบตัวอย่าง 1 กอง หรือ ประมาณ 1.42 หมื่นกระสอบ ดูก่อนว่าจะมีค่าใช้จ่ายเท่าใด และต้องใช้เวลาโดยรวมเท่าใด ขณะที่การเปิดประมูลแบบยกคลังนั้น รัฐจะไม่ต้องมีภาระค่าใช้จ่ายในการดำเนินการ และจะนำเสนอผลการศึกษาต่ออนุกรรมการพิจารณาระบายข้าวพิจารณา ก่อนนำเสนอที่ประชุม คณะกรรมการนโยบายบริหารจัดการข้าว (นบข.) พิจารณาในวันที่ 9 ก.ย. เพื่อให้ได้วิธีระบายที่มีความคุ้มค่า และรอบคอบมากที่สุด

ปัจจุบัน รัฐบาลมีข้าวที่จะระบายสู่ภาคอุตสาหกรรม 5.89 ล้านตัน แบ่งเป็นข้าวเกรดซี 4.6  ล้านตัน และข้าวเสียเป็นฝุ่นผง 1.29 ล้านตัน และข้าวที่ระหว่างดำเนินคดีอีก 7 หมื่นตัน