บูมผลิตกุ้งชิงส่วนแบ่งตลาด

กระตุ้นไทยเพิ่มผลผลิตกุ้ง ลงทุนเพื่อนบ้าน หลังส่วนแบ่งตลาดโลกวูบหนัก

นายอุดม วงศ์วิวัฒน์ไชย ผู้อำนวยการสำนักงานเศรษฐกิจอุตสาหกรรม (สศอ.) เปิดเผยว่า ขณะนี้ขีดความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมกุ้งแช่เย็นและแช่แข็งของไทยเริ่มด้อยกว่าประเทศเพื่อนบ้านอย่างเวียดนามและอินโดนีเซียแล้ว เนื่องจากปริมาณกุ้งที่ผลิตได้ในประเทศมีปริมาณลดน้อยลง เป็นผลจากโรคตายด่วนในกุ้ง (อีเอ็มเอส) และข้อจำกัดในการขยายพื้นที่เลี้ยงกุ้ง อีกทั้งมีต้นทุนสูงกว่าเพื่อนบ้าน 20-25%

“ตอนนี้เริ่มมีคู่แข่งในอุตสาห กรรมกุ้งแช่เย็นและแช่แข็งมากขึ้น โดยเฉพาะเพื่อนบ้านไทยอย่างเวียดนามและอินโดนีเซีย ซึ่งมีพื้นที่เหลืออีกมากที่จะใช้เพิ่มปริมาณผลผลิตออกสู่ตลาด เห็นได้จากส่วนแบ่งของกุ้งไทยในตลาดโลกที่ครึ่งปีแรกของปี 2558 เหลือเพียง 10% เท่านั้น จากที่ช่วง 3-4 ปีที่แล้ว มีส่วนแบ่ง 30% โดยส่วนแบ่งที่ลดลงกลับไปอยู่ในมือของเวียดนามและอินโดนีเซียแทน” นายอุดม กล่าว

สำหรับทางออกของอุตสาหกรรมกุ้งไทย คือ จะต้องเพิ่มผลผลิตกุ้งออกสู่ตลาดมากขึ้น เพราะยังมีความต้องการในตลาดโลกอยู่ ด้วยการรับซื้อกุ้งจากประเทศเพื่อนบ้านในส่วนที่ขาด หรือออกไปลงทุนขยายฐานการผลิตในประเทศเพื่อนบ้านอาเซียนที่ยังมีวัตถุดิบอยู่ เพื่อจะได้ควบคุมคุณภาพได้ตลอดทั้งห่วงโซ่การผลิต

ขณะเดียวกัน ต้องเร่งพัฒนาพ่อแม่พันธุ์กุ้งให้ทนทานต่อโรคได้มากขึ้น รวมทั้งพัฒนาเทคโนโลยีในการพัฒนาอุตสาหกรรมกุ้งแปรรูปที่ไทยยังแข่งขันได้อยู่แทน เพื่อหนีคู่แข่งไม่ให้ตามทัน

“ต้องยอมรับว่าในเรื่องของราคา ไทยแข่งขันกับเพื่อนบ้านไม่ได้ โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมกุ้งแช่แข็งและแช่เย็น เพราะต้นทุนการเลี้ยงกุ้งของไทยสูง วัตถุดิบก็มีน้อย ดังนั้นจึงต้องหันไปเน้นพัฒนาการแปรรูปให้ดีขึ้นแทน” นายอุดม กล่าว

นอกจากนี้ ยังมีข้อเสนอให้เก็บเงินจากผู้ส่งออกกุ้งเป็นเงินกองทุนเพื่อใช้ในการพัฒนาอุตสาหกรรมกุ้งในระยะยาวด้วย ซึ่งปัจจุบันได้มีการหารือเบื้องต้นในกลุ่มของหน่วยงานภาครัฐแล้ว แต่ยังต้องไปพิจารณารายละเอียดเพิ่ม ทั้งเรื่องการกำหนดหลักเกณฑ์ วงเงินที่จะใช้และเรียกเก็บ รวมถึงวัตถุประสงค์ของการใช้เงิน เป็นต้น

นายอุดม กล่าวต่อว่า คาดว่าปีนี้ไทยจะมีผลผลิตกุ้ง 3 แสนตัน เพิ่มขึ้นจากปี 2557 ที่มีผลผลิตเพียง 2.5 แสนตัน โดยเป็นการผลิตเพื่อส่งออก 85% หรือคิดเป็นมูลค่าส่งออกรวม 7 หมื่นล้านบาท โดยเป็นการส่งออกในรูปของกุ้งแช่เย็น-แช่แข็งและแปรรูปอย่างละครึ่ง

ปัจจุบันไทยมีพื้นที่เลี้ยงกุ้ง 9 แสนไร่ ขณะที่พื้นที่เลี้ยงกุ้งของเวียดนามมีมากถึง 10 ล้านไร่ อินโดนีเซีย 4 ล้านไร่ มาเลเซีย 1 ล้านไร่ และอินเดีย 1 ล้านไร่ สำหรับตลาดส่งออกกุ้งที่สำคัญของไทย อันดับ 1 คือ สหรัฐอเมริกา 41% ญี่ปุ่น 22% สหภาพยุโรป (อียู) 15% และอาเซียน 3%