พร้อมเข้า AEC หรือยัง

ศูนย์ศึกษาการค้าระหว่างประเทศ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย ได้เห็นถึงความสำคัญของผู้ประกอบการไทยที่จะก้าวเข้าสู่ AEC ได้อย่างเข้มแข็งในอีกไม่กี่เดือนข้างหน้านี้ จึงได้ติดตามประเมินถึงความเข้าใจของผู้ประกอบการไทยในการเข้าสู่ AEC ซึ่งตีพิมพ์แสดงผลการประเมินในนิตยสาร “Thailand Economic and Business” ฉบับเดือน พ.ค.-มิ.ย. 2558 โดยสรุปดังนี้

(1.) ความเข้าใจของผู้ประกอบการไทยในการเข้าสู่ AEC

แม้ผู้ประกอบการไทยส่วนใหญ่จะตอบว่ามีความเข้าใจ แต่จากผลการประเมินพบว่าผู้ประกอบการส่วนใหญ่มีความเข้าใจในการเข้าสู่ AEC เฉพาะข้อมูลพื้นฐานต่างๆ เช่น ทราบว่ามีการเปิดเสรีสินค้า บริการ แรงงาน และการลงทุน แต่ไม่ทราบรายละเอียดในเชิงลึก รวมถึงข้อมูลการทำธุรกิจกับประเทศในกลุ่มอาเซียน ซึ่งการขาดข้อมูลเหล่านี้อาจส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของสินค้าไทยในตลาดอาเซียน (โดยเฉพาะอย่างยิ่งในผู้ประกอบการ SMEs ที่มีความเข้าใจ AEC เฉพาะข้อมูลพื้นฐานมีมากถึง 92.2% และผู้ประกอบการขนาดใหญ่มีมากถึง 72.7%)

อย่างไรก็ตาม ยังมีผู้ประกอบการไทยบางส่วนที่มีความเข้าใจในการเข้าสู่ AEC อย่างชัดเจน หรือมีความเข้าใจในข้อมูลเชิงลึก เช่น ทราบรายละเอียดและเงื่อนไขต่างๆ ในกรอบความตกลง เปิดเสรีสินค้า บริการ แรงงาน และการลงทุน อัตราภาษี กฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้า มาตรการไม่ใช่ภาษี พิธีการศุลกากรในอาเซียน การใช้มาตรฐานสินค้าร่วม ข้อมูลคู่ค้าและคู่แข่งในอาเซียน ความต้องการสินค้าของคนในอาเซียน รายละเอียดกฎหมายการค้า การลงทุน เมืองที่ควรทำธุรกิจ เส้นทางขนส่งสินค้า และต้นทุนการทำธุรกิจในประเทศต่างๆ ในอาเซียน

ธุรกิจที่มีสัดส่วนผู้ประกอบการที่มีความเข้าใจในการเข้าสู่ AEC ในข้อมูลเชิงลึกมากกว่าธุรกิจอื่นๆ คือ ธุรกิจการเงิน ธุรกิจขนส่ง ธุรกิจสุขภาพ และธุรกิจการศึกษา ส่วนธุรกิจที่ผู้ประกอบการยังขาดความเข้าใจในการเข้าสู่ AEC เช่น ธุรกิจเกี่ยวกับการปลูกพืช เลี้ยงสัตว์ และการประมง

(2.) สาเหตุที่ผู้ประกอบการไทยยังไม่เข้าใจ AEC หรือยังไม่สามารถเข้าใจข้อมูล AEC ในเชิงลึก

สาเหตุสำคัญก็คือ ไม่มีเวลาในการศึกษารายละเอียดเชิงลึก การประชาสัมพันธ์เกี่ยวกับ AEC ในปัจจุบันยังไม่ชัดเจน และไม่มีรายละเอียดเชิงลึก เช่น โอกาส อุปสรรค การปรับตัว การทำธุรกิจในอาเซียน และกฎหมายกฎระเบียบในแต่ละประเทศ ช่องทางประชาสัมพันธ์น้อยไม่ทั่วถึง โดยเฉพาะกับธุรกิจ SMEs ผู้ประกอบการต้องติดตามศึกษาข้อมูลเองจึงจะเข้าใจ ข้อมูลมีรายละเอียดมากจึงไม่สามารถเข้าใจได้ทั้งหมด เอกสารที่เผยแพร่เข้าใจยากและเป็นเชิงวิชาการมากเกินไป ผู้ประกอบการขนาดเล็กไม่สามารถเข้าถึงข้อมูล การอบรม และการสัมมนาจากหน่วยงานราชการ เป็นต้น

จากการประเมินดังกล่าว มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย ได้เสนอแนะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งจัดอบรมให้ความรู้เกี่ยวกับ AEC เชิงลึกอย่างเป็นรูปธรรมและสามารถเข้าร่วมได้ง่าย โดยมีรายละเอียดที่ชัดเจนสำหรับธุรกิจแต่ละประเภท กฎระเบียบการค้าการลงทุนในแต่ละประเทศ ความได้เปรียบเสียเปรียบจากการเข้าสู่ AEC รวมทั้งมีกรณีศึกษาต่างๆ ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง

ตลอดถึงการกระตุ้นให้ผู้ประกอบการเห็นความสำคัญของการเข้าสู่ AEC มากขึ้น เพิ่มการประชาสัมพันธ์และช่องทางประชาสัมพันธ์ที่หลากหลายมากขึ้น โดยจัดทำเป็นเอกสารหรือสิ่งต่างๆ ที่เข้าใจง่ายและไม่เป็นวิชาการมากเกินไปแจกผู้ประกอบการ (เช่น ใบปลิว หรือคู่มือ) โดยเน้นข้อมูลเกี่ยวกับกฎระเบียบการค้าการลงทุน อัตราภาษีในแต่ละประเทศ ข้อดี ข้อเสีย และข้อเสนอแนะนำต่างๆ ในการเข้าสู่ AEC

ที่สำคัญก็คือการจัดตั้งหน่วยงานให้คำปรึกษาและความรู้สำหรับผู้ที่ไม่เข้าใจ AEC โดยเฉพาะในระดับพื้นที่ ครับผม!