จริยธรรมและความรับผิดชอบ

ทุกวันนี้ องค์กรของเราสามารถแสดงออกซึ่งการมี “จริยธรรม” และ “ความรับผิดชอบต่อสังคม” ได้หลายวิธี

การประกอบกิจการธุรกิจอุตสาหกรรมด้วยความรับผิดชอบต่อสังคม (CSR : Corporate Social Responsibility) จะเป็นการดำเนินกิจกรรมทางธุรกิจอุตสาหกรรมอย่างพินิจพิจารณาด้วยความรอบคอบ ทั้งในเชิงของการป้องกัน (ด้วยการหลีกเลี่ยงการก่อให้เกิดปัญหาทางสังคมที่อาจจะเกิดขึ้น) และในเชิงของการร่วมกันแก้ไข (ด้วยการช่วยเหลือเยียวยาปัญหาทางสังคมที่เกิดขึ้น) ด้วยกระบวนการทางด้านปฏิบัติการ เพื่อการยกระดับคุณภาพชีวิตของพนักงานและชุมชน พร้อมๆ กับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม โดยที่องค์กรสามารถดำเนินการเอง หรือเลือกที่จะดำเนินการร่วมกับเครือข่ายพันธมิตรจากภายนอกก็ได้       

สำหรับการประกอบกิจการธุรกิจอุตสาหกรรมด้วยความรับผิดชอบต่อสังคม ได้แก่ การปรับปรุงกระบวนการผลิต การขจัดของเสียที่เป็นอันตราย การลดจำนวนสารเคมีที่ใช้ การเลือกผู้ผลิตที่มีคุณภาพและวัสดุหีบห่อที่มีความปลอดภัยต่อการใช้งาน การมีเป้าหมายในการลดของเสีย การใช้พลังงานหมุนเวียน และการกำจัดมลพิษและขยะที่ปล่อยออกมา การเปิดเผยข้อมูลของวัสดุที่ใช้ในการผลิตสินค้า การแจ้งแหล่งที่มา การบอกถึงความเสี่ยงในการเป็นอันตราย การตัดสินใจลงทุนที่เกี่ยวกับโรงงานและการประกอบกิจการ การจ้างผลิตจากโรงงานอื่น การดำเนินการใดๆ ที่คำนึงถึงผลกระทบทางเศรษฐกิจที่มีต่อชุมชน การเลือกคู่ค้าจากความเต็มใจในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม การพัฒนาโครงการต่างๆ ที่สนับสนุนคุณภาพชีวิตที่ดีของพนักงาน การเพิ่ม “อารยสถาปัตย์” ด้านอาคารและสิ่งอำนวยความสะดวกแก่คนพิการหรือคนชรา เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม การเลือก “โอกาส” ที่เราสามารถจะประกอบกิจการ โดยแสดงถึงความรับผิดชอบต่อสังคม เพื่อให้ชุมชนข้างเคียงยอมรับนั้น จะมีความสำคัญอย่างยิ่ง อาทิ การปฏิบัติตามแนวทางของ CSA มาใช้จะเป็นการลดต้นทุน การประกอบกิจการในปัจจุบันมีส่วนสร้างปัญหาสังคม ซึ่งการปรับปรุงจะช่วยได้ และการลงทุนหรือการเปลี่ยนแปลงในวิธีปฏิบัติจะสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับคู่ค้าและชุมชน ความจำเป็นต้องมีการปรับปรุงสุขอนามัย ความปลอดภัย และความเป็นอยู่ของพนักงาน การนำวิธีปฏิบัติด้วย CSR มาใช้สามารถปรับปรุงคุณภาพหรือผลงานได้ดีขึ้น เป็นต้น

ทั้งหมดทั้งปวงที่กล่าวมานี้ ทำให้คำว่า “ความรับผิดชอบต่อสังคม” มีส่วนเกี่ยวข้องกับ “จริยธรรมในการประกอบกิจการ” เป็นอย่างมาก

อดีตนายกรัฐมนตรี อานันท์ ปันยารชุน ได้ให้คำจำกัดความของคำว่า “จริยธรรมทางธุรกิจ” คือ การผสมผสานระหว่างเศรษฐกิจและจริยธรรม โดยมีเป้าหมายเพื่อส่งเสริมนโยบายและการปฏิบัติของภาคธุรกิจ ในการสร้างความสำเร็จในการประกอบการอย่างมีความรับผิดชอบ มีความยั่งยืน มีผลในระยะยาว ในขณะเดียวกันก็ช่วยสร้างความสมดุลระหว่างผู้มีส่วนได้เสียในกิจการนั้นๆ อันได้แก่ ผู้ลงทุน ลูกจ้าง ลูกค้า ชุมชน ตลอดจนสภาพแวดล้อมอย่างสมดุล

วันนี้ดุลพินิจในการตัดสินใจเพื่อการลงทุนหรือประกอบกิจการธุรกิจอุตสาหกรรมจึงไม่ได้จำกัดอยู่ที่การปฏิบัติให้ถูกต้องตามกฎหมายเพียงอย่างเดียวเท่านั้น แต่ยังจะต้องประกอบกิจการอย่างมีจริยธรรมและความรับผิดชอบต่อสังคมด้วยความเต็มใจด้วย

การยอมรับจากชุมชนและสังคม สามารถชี้เป็นชี้ตายกิจการของเรา ครับผม!