ผังเมืองรวมฉบับปรับปรุงครั้งที่ 4

ขณะนี้ผังเมืองรวมฉบับปรับปรุงครั้งที่ 3 ใช้มาแล้ว 2 ปี (5 ปีปรับครั้งหนึ่ง) มีทั้งคนที่เห็นด้วยและไม่เห็นด้วยได้เข้ามาวิจารณ์กันมากขึ้น ส่วนดีก็มีส่วนไม่ดีก็มีเพราะผังเมืองรวมคือ ผังการใช้ที่ดินด้านกายภาพของเมือง เหมือนแปลนบ้านของเราเวลาเปลี่ยนไปก็ต้องมาปรับปรุงให้ดียิ่งขึ้น

ผังเมืองฉบับหน้าจะต้องมีการปรับปรุงมาก เพราะประชากรในกรุงเทพฯ จะเพิ่มมากขึ้น กรุงเทพฯ เป็นศูนย์กลางธุรกิจ มี GDP 33% ของประเทศ ยิ่งมีระบบ Mass Transit ทันสมัยมากขึ้นคนเข้าเมืองจะมากตาม คาดกันว่าอีก 10 ปี กรุงเทพฯ และปริมณฑล จะมีประชากร 20 ล้านคน (มากจริงๆ) และจะอยู่กันอย่างไรดี

ปัจจุบันกรุงเทพฯ มีการติดต่อเดินทางด้วยระบบถนน มีรถยนต์เพิ่มปีละ 3-4 แสนคัน (วันละ 1,000 คัน) ไม่นับมอเตอร์ไซค์อีกเท่าตัว เมืองต้องปรับจากรถยนต์และถนนมาเป็นขนส่งมวลชนระบบราง ซึ่งขณะนี้รัฐบาลก็กำลังเร่งสร้างขนส่งมวลชนแต่ก็ช้ามาก

กลับมาดูผังเมืองรวมฉบับปัจจุบันใช้เวลาเตรียมตัวมานานมาก ข้อมูลที่ใช้ในการวางแผนก็ล้าสมัยกว่าจะออกมาร่วม 7 ปี โครงสร้างของเมืองก็ยังเป็นระบบถนนเป็นหลัก การเดินทางในเมืองใหญ่จึงมีปัญหามาก รถติด ใช้สิ่งแวดล้อมเปลืองและเพิ่มมลพิษเข้ามาอีก คุณภาพชีวิตก็เลวร้ายลงเรื่อยๆ

ฝ่ายเอกชนก็ต้องการปรับปรุงเพื่อให้มีพื้นที่ทำธุรกิจมากขึ้น มีข้อเรียกร้องว่าข้อจำกัดของเมืองแม้จะทำให้คุณภาพของเมืองดีขึ้น แต่ก็จะทำให้การพัฒนาเพื่อธุรกิจยากขึ้น อยากจะทำตึกสูงๆ ในถนนซึ่งแคบๆ อยากจะขยายไปทำบ้านจัดสรรในพื้นที่ชานเมือง ต้องการสร้างให้เต็มพื้นที่ให้มากขึ้น เพราะราคาที่ดินแพงขึ้น ทั้งหมดก็พอจะรับฟังได้ เพราะเป็นข้อเรียกร้องของนักธุรกิจที่มุ่งการค้าเป็นหลัก

แต่อย่าลืมว่าต้องคิดถึงคุณภาพของคนที่อยู่ในเมืองด้วย มิฉะนั้นเราจะเหมือนมด-เหมือนปลวก แออัดกันในเมืองหนาแน่นไปไหนมาไหนก็ลำบาก อากาศก็ไม่มีจะหายใจ พื้นที่เปิดโล่งก็ไม่มี ถ้าไม่เตรียมการให้ดีชีวิตจะเลวร้ายลงทุกขณะ อาชญากร ความสกปรก อาหารเป็นพิษ ชีวิตทุกวันก็จะอยู่ในรถยนต์ กลับบ้านก็ดูแต่ TV ติดต่อกันก็ใช้ LINE ชีวิตจะเป็นเครื่องจักร

คุณภาพชีวิตเป็นมาตรฐานของเมืองใหญ่ 20 ล้านคนต้องมี (อีก 10 ปีข้างหน้า กรุงเทพฯ ปริมณฑลจะมีประชากร 20 ล้านคน) จะต้องสร้างเมืองสมัยใหม่เอาชีวิตและคุณภาพชีวิตคนเมืองกลับคืนมาจะกิน-อยู่-หลับ-นอน-ทำงาน-พักผ่อน-นันทนาการ จะต้องมีพร้อมในเมือง เมืองจะต้องพัฒนาในทางสูงมากขึ้น (เพราะที่ดินมีจำกัด) แต่ต้องจะต้องเพิ่มที่ว่างไปพร้อมๆ กัน

การติดต่อในเมืองหนีไม่พ้น MASS TRANSIT จะต้องจัดให้มีทั้ง HEAVY RAIL เช่น MRT เช่น BTS ระดับเล็ก เช่น MONO RAIL เช่น สายสีเทา และเล็กมาก เช่น MINI-MONORIAL เช่น สายจุฬาฯ และต้องเปิดสวน เป็น URBAN SPACE ที่คน/จักรยานมาพบปะกัน

คงต้องคอยดูกันว่า การปรับผังเมืองครั้งที่ 4 ที่กำลังจะเกิดขึ้น จะมองเห็นอนาคตกรุงเทพฯ ไปในทางไหน