เคมีภัณฑ์ (1)

โดย...วินิจฉัย แจ่มแจ้ง

อุตสาหกรรมเคมีภัณฑ์และพลาสติกถือเป็นอุตสาหกรรมหลักอุตสาหกรรมหนึ่งของบ้านเรา และถือเป็น “ท็อปเทน” สินค้าส่งออกของเราไปยังหลายประเทศ

แต่เมื่อดูสัดส่วนการถือครองตลาดและขีดความสามารถการแข่งขันจริงๆ อาจมีความเสี่ยงพอสมควร เพราะเพื่อนบ้านของเรายังคงนำเราในหลายตลาดสำคัญครับ

ปัจจุบันเราครองส่วนแบ่งการส่งออกสินค้าเคมีภัณฑ์และพลาสติกสู่ตลาดโลกในอันดับที่ 19 มีมูลค่าการส่งออกในปี 2555 อยู่ที่ 1.45 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ เป็นรองสิงคโปร์ซึ่งมีมูลค่าส่งออกสูงถึง 3.40 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ

แม้ไทยจะครองส่วนแบ่งค่อนข้างสูงในตลาดโลก แต่เมื่อสิงคโปร์ยังคงสูงกว่าขนาดนี้ แน่นอนครับว่า ส่วนแบ่งในตลาดย่อยๆ ของเราจึงต่ำกว่าสิงคโปร์ ทั้งตลาดสหรัฐอเมริกา สหภาพยุโรป จีน รวมถึงอาเซียน

นอกจากสิงคโปร์แล้ว เรายังมีมาเลเซียไล่หลังมาติดๆ ด้วยอันดับที่ 21 ในตลาดโลก มูลค่าส่งออกปี 2555 อยู่ที่ 1.14 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ ที่สำคัญเขายังครองส่วนแบ่งทั้งในตลาดสหภาพยุโรปและอาเซียนเหนือกว่าไทย

หากเริ่มวิเคราะห์จากตลาดอาเซียน เราครองส่วนแบ่งการส่งออกไว้ในอันดับที่ 8 ของโลกครับ ตลาดญี่ปุ่นเองก็อยู่อันดับที่ 8 เช่นเดียวกัน ตลาดจีนอยู่อันดับที่ 7 ตลาดออสเตรเลียอันดับที่ 9 ที่น่าเป็นห่วงคือตลาดสหรัฐอเมริกาอันดับที่ 24 และตลาดสหภาพยุโรป อันดับที่ 44

ที่น่าสนใจอีกเรื่องคือ ผู้นำที่ครองส่วนแบ่งในตลาดย่อยๆ เหล่านี้ ทั้งอาเซียน สหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น และออสเตรเลีย ไม่ใช่ใครที่ไหนไกล แต่เป็นจีนนี่เอง

เรื่องดังกล่าวสะท้อนว่า จีนกลายเป็นมหาอำนาจส่งออกสินค้าอุตสาหกรรมต่างๆ ของโลก เป็นทั้งคู่ค้าและคู่แข่งของเราในหลายอุตสาหกรรม รวมถึงเคมีภัณฑ์และพลาสติก คำถามคือ แล้วขีดความสามารถการแข่งขันของเราตอนนี้แข่งขันต่อในอนาคตไหวหรือไม่

คำตอบคือ คะแนนดัชนีขีดความสามารถการแข่งขันของเราอยู่แค่ 1.29 คะแนน จาก 3 คะแนน ขณะที่สิงคโปร์ได้ 1.85 คะแนน จีนได้ 1.96 คะแนน ญี่ปุ่นได้ 2.45 คะแนน และสหรัฐอเมริกาได้ถึง 2.59 คะแนน กล่าวคือ ขีดความสามารถของไทยในขณะนี้ยังมีช่องว่างให้เร่งพัฒนาพอสมควร

สัปดาห์หน้ามาติดตามกันต่อครับว่า ทางออกในการพัฒนาอุตสาหกรรมนี้ให้แข่งขันกับเพื่อนบ้านได้คืออะไร