เปิดกลยุทธ์ดิสเคาต์สโตร์

โดย...วันเพ็ญ พุทธานนท์

จากปริมาณขยะในประเทศไทยที่มีถึงปีละ 26.77 ล้านตันในปี 2556 และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่าง ต่อเนื่อง ทำให้ทั้งหน่วยงานภาครัฐและเอกชนหันมาร่วมรณรงค์เพื่อลดปริมาณขยะ ที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและชุมชน ซึ่งหนึ่งในปริมาณขยะที่น่าเป็นห่วงเพราะมีผลกระทบยาวนานคือ ถุงพลาสติก ที่ต้องใช้เวลาย่อยสบายนานถึง 450 ปี

ข้อมูลจากกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม ระบุว่า ปัจจุบัน คนไทยผลิตขยะเฉลี่ย 1.15 กิโลกรัมต่อคนต่อวัน และใช้ถุงพลาสติกเฉลี่ย 8 ใบต่อคนต่อวัน หรือประมาณ 20% ของปริมาณขยะทั้งหมด หากประชากร กว่า 65 ล้านคนร่วมกันลดการใช้ถุงพลาสติกเพียง คนละ 1 ใบต่อวัน จะสามารถลดการใช้ถุงพลาสติกได้ไม่น้อยกว่า 2 หมื่นล้านใบต่อปี

ธุรกิจค้าปลีกถือเป็นภาคบริการที่มีปริมาณการใช้ถุงพลาสติกสูงมากในการบรรจุสินค้าให้แก่ลูกค้า ทำให้ผู้ประกอบการแทบทุกรายให้ความสำคัญกับการลดใช้ถุงพลาสติก โดยการรณรงค์ให้ใช้ถุงผ้า ถุงพลาสติกที่ย่อยสลายได้เร็วขึ้น รวมไปถึงการไม่ใช้ถุงพลาสติกเลย และต้องยอมรับว่า ค้าปลีกประเภทดิสเคาต์สโตร์ มีการใช้ถุงพลาสติกบรรจุสินค้าให้ลูกค้าในปริมาณ มากที่สุด เห็นได้จากยอดขายและสาขาที่มีมากมายของดิสเคาต์สโตร์ 2 รายใหญ่อย่างเทสโก้ โลตัส และ บิ๊กซี ซูเปอร์เซ็นเตอร์ ซึ่งทั้งสองรายก็ชูนโยบายลดการใช้ถุงพลาสติกเช่นกัน

เริ่มจากเทสโก้โลตัส โดย ชาคริต ดิเรกวัฒนชัย รองกรรมการผู้จัดการ แผนกกิจการสาธารณะ เทสโก้ โลตัส กล่าวว่า เทสโก้ โลตัส ได้เปิดตัวแคมเปญ“ภูมิใจไม่ใช้ถุง” ขึ้น เพื่อรณรงค์ให้คนไทยจับจ่ายโดย ไม่ใช้ถุงพลาสติก จนสามารถลดการใช้ถุงพลาสติกได้ถึง 14 ล้านใบในปี 2556 และตั้งเป้าลด 20 ล้านใบในปีนี้

นอกจากนี้ยังได้เปิดตัว “สโตร์ปลอดถุงพลาสติก” ขึ้นในกรุงเทพฯ เป็นแห่งแรก ที่ เทสโก้ โลตัส เอ็กซ์เพรส สาขา นวมินทร์ เพื่อที่จะร่วมมือกับลูกค้าในการงดการใช้ถุงพลาสติกเมื่อมาซื้อสินค้าที่ร้านค้าแห่งนี้ จากก่อนหน้านี้ได้เปิดสโตร์คอนเซ็ปต์นี้ ที่ภูเก็ต 3 สาขาและสมุย 1 สาขาและประสบความสำเร็จมาแล้ว พร้อมมอบแต้มกรีนพอยท์ สำหรับลูกค้าที่งดรับถุงพลาสติก ตั้งแต่วันนี้ถึง 24 ก.ย.นี้

ขณะเดียวกัน ยังได้เปิดตัวแคมเปญ “iHold มือถือช่วยโลก” สร้างกระแสผ่านเครือข่ายสังคมออนไลน์ เพื่อกระตุ้นให้เกิดพฤติกรรม “ถือเอง” โดยไม่ต้องใช้ถุงพลาสติก โดยได้ไอเดียจากการที่ยุคนี้คนไทยติดมือถือ จึงสร้างแคมเปญนี้ขึ้นมาเพื่อจูงใจ ให้ลูกค้าหันมาใช้ มือถือ (ของ) แทนการใช้ถุงพลาสติก ซึ่งต่อยอดจากแคมเปญ “ภูมิใจไม่ใช้ถุง”’ นั่นเอง

“การไม่ใช้ถุงจะเริ่มจากเทสโก้ โลตัส เอ็กซ์เพรสก่อน และยอมรับว่าต้องเริ่มจากสาขาที่อยู่ไกลจากคู่แข่งและทำเลเมืองท่องเที่ยวเพราะต่างชาติจะเข้าใจเรื่องสิ่งแวดล้อมได้ง่าย โดยปัจจุบัน เทสโก้ โลตัส เอ็กซ์เพรสมีลูกค้าใช้บริการรวม 7 ล้านคนต่อสัปดาห์ มีอัตราการใช้ถุงพลาสติก 371 ล้านใบต่อปี โครงการนี้จึงหวังเป็นจุดเริ่มเพื่อกระตุ้นผู้บริโภคให้ลดการใช้พลาสติกและจะดำเนินการต่อเนื่อง” ชาคริต กล่าว

ด้าน บิ๊กซี ซูเปอร์เซ็นเตอร์ก็ให้ความสำคัญกับแนวคิดรักษ์สิ่งแวดล้อมเช่นกัน โดย กุฎาธาร นาควิโรจน์ ที่ปรึกษาบริหาร ฝ่ายองค์กรสัมพันธ์ บริษัท บิ๊กซี ซูเปอร์เซ็นเตอร์ กล่าวว่า บิ๊กซีได้รณรงค์ให้ผู้บริโภค ลดการใช้ถุงพลาสติกและบรรจุภัณฑ์มาอย่างต่อเนื่อง ภายใต้แนวคิด เรื่องง่ายๆ ที่คุณก็ช่วยโลกได้

“เราทุกคนใช้ถุงพลาสติกและบรรจุภัณฑ์หลากชนิดทุกวัน แต่อาจลืมคิดไปว่า เมื่อใช้เสร็จแล้ว ถุงและบรรจุภัณฑ์เหล่านี้จะกลายเป็นขยะ และจะไปอยู่ที่ไหนต่อ นี่คือสิ่งที่เราพยายามรณรงค์ให้ผู้บริโภคตระหนักถึงการลดจำนวนและช่วยจัดการขยะเหล่านี้ ซึ่งเป็นเรื่องง่ายๆ ที่ทำได้ทุกวัน” กุฎาธาร กล่าว

ในด้านการลดการใช้ถุงพลาสติก บิ๊กซี ได้ผลิตและรณรงค์ให้ผู้บริโภคหันมาใช้ “ถุงรักษ์โลก” ซึ่งเป็น ถุงผ้าใบที่นำกลับไปใช้ซ้ำได้อีกอย่างต่อเนื่อง โดยได้เปิดตัว “ถุงรักษ์โลก” รุ่นใหม่ๆ ทุกปี เน้นที่ดีไซน์ ทันสมัย ราคาประหยัด ทนทานและรับน้ำหนักได้เยอะ สามารถพับเพื่อพกพาไปจับจ่ายสินค้าได้สะดวก ซึ่งในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา บิ๊กซีรณรงค์เชิญชวนให้ผู้บริโภค ไปใช้ถุงรักษ์โลกแล้วกว่า 1.5 แสนใบ ซึ่งหมายถึงการลดจำนวนถุงพลาสติกได้มาก

แนวคิดเรื่องการรณรงค์ลดการใช้ถุงพลาสติก เป็นเรื่องที่ต้องทำอย่างต่อเนื่องเพื่อให้ผู้บริโภคเกิดความเคยชิน ซึ่งนอกจากจะช่วยเรื่องของสิ่งแวดล้อมแล้ว ยังเป็นการลดต้นทุนของผู้ประกอบการอีกด้วย