คูปองทีวีดิจิทัลเพื่อคนดู

หลังช่องดิจิทัลทีวีประเภทช่องธุรกิจเริ่มออกอากาศไปตั้งแต่เดือน เม.ย. 2557 ขณะนี้ประชาชนสามารถรับชมช่องดิจิทัลทีวีเหล่านี้ได้หลายช่องทาง ไม่ว่าซื้อกล่องรับสัญญาณภาคพื้นดินระบบดิจิทัลพร้อมทั้งเสาอากาศมาติดตั้ง หรือผ่านผู้ให้บริการดาวเทียม รวมทั้งผู้ให้บริการเคเบิลทีวีที่เป็นระบบดิจิทัล ตามหลักเกณฑ์การเผยแพร่กิจการโทรทัศน์ที่ให้บริการเป็นการทั่วไป ปี 2555 หรือที่เรียกกันว่ากฎ Must Carry

แต่จะเห็นได้ว่า อุปสรรคแท้จริงในการเปลี่ยนผ่านจากระบบอะนาล็อกเป็นดิจิทัลของการให้บริการโทรทัศน์ คือ ความครอบคลุมของโครงข่ายสัญญาณ ซึ่งตามแผนการขยายโครงข่ายสัญญาณภาคพื้นดินระบบดิจิทัล ของคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.) มีระยะเวลา 4 ปี ถึงจะครอบคลุมจำนวนครัวเรือนในประเทศ 9095% นอกจากการติดตั้งสถานีหลักแล้ว ยังต้องติดตั้งสถานีเสริมเป็นการเพิ่มเติม ซึ่งการขยายโครงข่ายให้ครอบคลุมอาจมีอุปสรรคแตกต่างกันไปตามปัจจัยสิ่งแวดล้อม ไม่ว่าจะเป็นตึกสูง อาคารบ้านเรือน หรือสิ่งกีดขวาง หากผู้บริโภครับชมผ่านเสาก้างปลา หรือหนวดกุ้ง ซึ่งเป็นระบบอะนาล็อกที่มีอยู่เดิม ถือเป็นประชาชน 45% ของประเทศ ก็ต้องรอให้สัญญาณครอบคลุมพื้นที่ของตนเสียก่อน จึงสามารถเปลี่ยนมาติดตั้งอุปกรณ์ใหม่เพื่อรับชมทีวีระบบดิจิทัล ต่างกับคนที่ชมผ่านระบบดาวเทียมหรือเคเบิล ที่มีสัดส่วน 50% ที่ชมดิจิทัลทีวีได้เลยตามกฎ Must Carry ในเรื่องนี้ผู้เขียนขอชม กสทช. ที่คิดพิจารณาเรื่องนี้โดยถี่ถ้วน เพื่อให้คนรับชมได้อย่างทั่วถึง

เมื่อมาถึงการพิจารณาดำเนินโครงการสนับสนุนประชาชนในการเปลี่ยนผ่านไปสู่การรับชมโทรทัศน์ระบบดิจิทัล หรือที่รู้กัน โดยทั่วไปว่า โครงการ แจกคูปองให้ประชาชนสามารถนำไปแลกซื้อกล่องรับสัญญาณเพื่อให้รับสัญญาณโทรทัศน์ในระบบดิจิทัลได้นั้น ขณะนี้ กสทช.ได้ดำเนินการรับฟังความคิดเห็นสาธารณะเกี่ยวกับเรื่องนี้ โดยกำหนดระยะเวลาเป็นกรณีจำเป็นเร่งด่วนภายใน 15 วัน โดยจัดรับฟังความคิดเห็นใน 4 ประเด็นหลัก คือ 1.จำนวนครัวเรือนที่จะแจกคูปอง 2.มูลค่าคูปอง 3.วงเงินที่คาดว่าจะจ่ายจริงในการสนับสนุนทั้งหมด และกระบวนการแจกคูปอง 4.การนำคูปองไปใช้เป็นส่วนลด ควรนำไปแลกซื้ออุปกรณ์ใดได้บ้าง โดยจะมีการจัดรับฟังความเห็นสาธารณะขึ้นทั้งหมด 4 จังหวัดใน 4 ภาค ได้แก่ จ.เชียงใหม่ สงขลา ขอนแก่น และกรุงเทพมหานคร

หากดูวัตถุประสงค์การแจกคูปองของ กสทช.แล้ว เป็นการทำเพื่อสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านไปสู่การรับชมโทรทัศน์ภาคพื้นดินระบบดิจิทัล เพื่อให้ประชาชนได้รับบริการโดยไม่จำกัดช่องทาง และให้สามารถรับสัญญาณได้อย่างทั่วถึง และสามารถเลือกจัดหาอุปกรณ์รับชมทีวีระบบดิจิทัลได้โดยไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายเพิ่ม สามารถรับชมได้อย่างสมบูรณ์ โดยรองรับการแสดงผลตามมาตรฐานความคมชัดสูง (HD) และมีการรับประกันคุณภาพเป็นไปตามที่ กสทช.กำหนด

ความเชื่อมโยงของประเด็นการแจกคูปองกับอุปสรรคในการเปลี่ยนผ่านจากระบบอะนาล็อกเป็นระบบดิจิทัลที่กล่าวมาข้างต้นนั้น สิ่งที่สำคัญและมีความเชื่อมโยงกัน คือ ความครอบคลุมของสัญญาณกับอุปกรณ์ที่ทำให้คนสามารถรับชมได้ ด้วยอุปสรรคของการขยายโครงข่ายสัญญาณ ทำให้การรับชมผ่านดาวเทียมและเคเบิล จะเป็นช่องทางที่ทำให้คนเข้าถึงการรับชม รวมทั้งเป็นทางเลือกในการจัดหาอุปกรณ์เพื่อให้มีสิทธิรับชมทีวีระบบดิจิทัล

เพราะฉะนั้นการที่ กสทช.จะพิจารณาแจกคูปองนั้น ควรพิจารณาให้ถี่ถ้วน ควรที่จะให้ประชาชนมีทางเลือกจัดหาอุปกรณ์ที่จะมาใช้ เนื่องด้วยอุปสรรคของความครอบคลุมของสัญญาณข้างต้น ทางเลือกในการเลือกซื้ออุปกรณ์ในการรับชมจึงเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด เพื่อให้คนที่ได้รับคูปองสามารถนำไปแลกซื้ออุปกรณ์ที่สามารถรับชมได้จริง และเพื่อให้การสนับสนุนประชาชนในการเปลี่ยนผ่านไปสู่การรับชมโทรทัศน์ในระบบดิจิทัลที่กล่าวมาไม่สูญเปล่า