เทียร์ 3

การที่สหรัฐลดระดับบัญชีการค้ามนุษย์ของไทยไปอยู่ที่ระดับ 3 (เทียร์ 3) ซึ่งเป็นระดับที่ต่ำสุด ส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรมไทย โดยเฉพาะในกลุ่มอาหารทะเล

ปัจจุบันอุตสาหกรรมอาหารของไทยส่งออกไปสหรัฐสูงถึง 1.2–1.4 แสนล้านบาท/ปี โดยในจำนวนนี้เป็นการส่งออกอาหารทะเลมูลค่า 7.4 หมื่นล้านบาท หรือมากกว่า 60% ของมูลค่าส่งออกอาหารไปสหรัฐทั้งหมด แบ่งเป็นกุ้ง มูลค่า 5.13 หมื่นล้านบาท หรือ 42% ทูน่ากระป๋อง มูลค่า 1.56 หมื่นล้านบาท หรือ 13% ส่วนที่เหลืออีก 5% หรือมูลค่าราว 7,100 ล้านบาท ประกอบด้วยปลาและอาหารทะเลอื่นๆ

ปัญหาดังกล่าวเริ่มส่งผลกระทบต่อสินค้าอาหารไทยบ้างแล้ว โดยในบางประเทศ ห้างสรรพสินค้าบางแห่ง เริ่มงดสั่งซื้อสินค้าอาหารไทย รวมทั้งมีการรณรงค์กดดันสินค้าไทยมากขึ้น อย่างไรก็ตาม ภาครัฐและเอกชนกำลังแก้ไขปัญหานี้อย่างเร่งด่วน เพื่อลดผลกระทบในระยะยาว

ส่วนการส่งออกน้ำตาลไปสหรัฐฯ มีมูลค่าค่อนข้างน้อยเพียงประมาณ 500 ล้านบาทต่อปี ขณะที่การส่งออกผักผลไม้แปรรูปมีมูลค่า 17,600 ล้านบาท หรือร้อยละ 15 ของมูลค่าส่งออกอาหารไปสหรัฐฯ ซึ่งสินค้าอาหารทั้งสามกลุ่มที่ถูกสหรัฐฯ ขึ้นบัญชีไปก่อนหน้านี้ เมื่อรวมกับผักผลไม้แปรรูป จะมีมูลค่าส่งออกไปสหรัฐฯ สูงถึง 92,000 ล้านบาท หรือร้อยละ 75 ของมูลค่าส่งออกอาหารของไทยไปสหรัฐฯ”

สถาบันอาหาร กระทรวงอุตสาหกรรม ในฐานะหน่วยงานที่เกี่ยวข้องแนะนำว่า ภาคธุรกิจเองต้องใส่ใจในทุกขั้นตอนของการผลิตตลอดห่วงโซ่อุปทาน โดยเฉพาะแหล่งที่มาของวัตถุดิบที่ต้องการันตีได้ว่ามาจากกระบวนการผลิตที่ได้มาตรฐาน เพราะปัจจัยดังกล่าวคือเงื่อนไขสำคัญที่สหรัฐปรับลดไทยไปอยู่ในบัญชีต่ำสุด ควรนำระบบตรวจสอบย้อนกลับ (Traceability) ที่มีอยู่แล้วในหลายองค์กรมาปรับใช้อย่างจริงจัง

นอกจากนี้ ควรดำเนินกลยุทธ์การประชาสัมพันธ์เชิงรุก โดยใช้ช่องทางการสื่อสารสมัยใหม่เป็นเครื่องมือในการขับเคลื่อน เพิ่มช่องทางการประชาสัมพันธ์เพื่อสื่อสารและสร้างความเข้าใจไปยังนานามิตรประเทศอย่างต่อเนื่อง ซึ่งจะช่วยให้สถานการณ์ผ่อนหนักเป็นเบา และเพื่อมิให้ปัญหาที่เกิดส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรมรุนแรงไปมากกว่านี้