Smart City ฝันที่เป็นจริง กับเมืองอัจฉริยะแห่งอนาคต

การนำเทคโนโลยีทันสมัยมาใช้งานในบ้านเมือง คงจะดูเป็นเรื่องธรรมดามากๆ ในปัจจุบัน แต่ถ้าหากเป็นการนำเอาเทคโนโลยีมาผสมผสานกับการใช้ชีวิตในประเทศอย่างฉลาด จนใช้เทคโนโลยีต่างๆ พัฒนาเมืองทั้งเมืองจนถึงขั้นที่เรียกว่าเป็นเมืองอัจฉริยะ สามารถควบคุมเมืองทั้งเมืองไว้ด้วยระบบเชื่อมต่อทุกระบบไว้จากศูนย์กลางที่เดียวแล้วล่ะก็ คงอาจเป็นเรื่องเสมือนฝันไปสำหรับประเทศไทย ซึ่งผู้บริหารในบ้านเราพูดถึง “Smart Thailand” ประกาศแผนงาน และกรอบทำงานชัดเจนโดยกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (ไอซีที) และพูดไปแล้วหลายจังหวัดที่ใช้คำว่า “Smart City” เช่น นครนายก เชียงใหม่ ภูเก็ต ชลบุรี แม้กระทั่งกรุงเทพฯ

มุมมองและแนวคิดของ Smart City

Smart City หรือการเปลี่ยนเมืองให้กลายเป็นเมืองที่แตกต่างจากเมืองทั่วๆ ไป และเพื่อให้การดำเนินชีวิตของผู้คนในเมืองเป็นศูนย์กลางโดยใช้เทคโนโลยีเป็นตัวนำและพัฒนาเมืองให้น่าอยู่ยิ่งขึ้น พร้อมสร้างคุณภาพชีวิตที่ดีให้กับคนเมือง ซึ่งระบบ Smart City เกิดขึ้นมานานแล้วซึ่งโปรเจคของ Smart City นี้ถือว่าเป็นโครงการระดับเมกกะโปรเจคที่จะต้องพิจารณาเพื่อนำมาใช้ให้ดีสำหรับในประเทศบางประเทศ ปัจจุบันต่างประเทศให้ความสำคัญกับระบบ Smart City เป็นอย่างมาก เช่น ในซานฟรานซิสโก ซึ่งถือได้ว่าติด 1 ใน 10 ของเมืองที่เป็นต้นแบบของ Smart City ระดับโลก และก็ถูกจัดอันดับให้อยู่ในอันดับต้นๆในการเป็นเมืองที่น่าอยู่ที่สุดในโลก ซึ่งปัจจุบันซานฟรานซิสโกใช้เทคโนโลยี และ Smart City พัฒนาระบบขนส่งมวลชน โดยใช้ Application ที่ใช้งานได้จาก Smartphone เพื่อแสดงเส้นทางให้กับผู้ใช้งานในเมืองของตนเอง โดยสามารถลดใช้พลังงานในเมืองได้ถึง 41% อีกทั้งมีนโยบายรีไซเคิลที่ก้าวหน้ามากลดปริมาณขยะได้ถึง 7080% เลยทีเดียว

หรือแม้กระทั่งประเทศเพื่อนบ้านที่ใกล้ชิดกับเราประเทศจีน ณ เมืองซินเจียง มีป้ายการจราจรอัจฉริยะเชื่อมโยงระบบโครงข่ายอินเทอร์เน็ตและผู้ให้บริการโครงข่ายมือถือ เพื่อบอกว่าจะมีรถประจำทางมาเมื่อไหร่ แสดงผลจราจรผ่านแบบ Real Time ผ่านมือถือ ซึ่งสามารถช่วยลดปัญหาการจราจรลงได้อย่างอัจฉริยะ ส่วนในไทยคงเคยเห็นความพยายามนำเทคโนโลยีนี้มาใช้เช่นกัน หรือแม้มีการเชื่อมโครงข่ายของศูนย์กู้ภัยและโรงพยาบาล โดยแต่ละบ้านจะมีปุ่มฉุกเฉิน (Panic Buttons) เพื่อกดกรณีฉุกเฉิน นอกจากนี้จีนยังพัฒนา Smart City จริงจัง เช่นเดียวกับหลายประเทศที่มีโครงการ Smart Grid ให้ผู้ใช้งานตามบ้านผลิตไฟฟ้าจากแผงโซลาร์เซลล์ ในพื้นที่เข้าถึงยาก จากจุดที่ใกล้และลดต้นทุนในการบริหารจัดการไฟฟ้าได้อย่างฉลาด โดยมีผู้ใช้งานตามบ้านเป็นผู้มีส่วนร่วมในการพัฒนาระบบ และยังเป็นการกระจายรายได้ไปยังชุมชนอีกทางหนึ่งได้อีกด้วย

Smart City แบบ Thailand Only

จากแนวคิดของ Smart City สู่ Smart Thailand ซึ่งได้มีความพยายามจากภาครัฐและเอกชนในการทำให้ประเทศไทยเป็นอีกประเทศหนึ่งซึ่งนำ Smart City มาใช้งาน แต่สิ่งหนึ่งของเมืองหรือประเทศที่จะนำเทคโนโลยี Smart City มาใช้คือต้องคำนึงถึงเรื่องของ Smart Infrastructure หรือโครงสร้างของประเทศที่สามารถรองรับระบบแบบอัจฉริยะด้วย ซึ่งประเทศไทยเองไม่ได้มีการวางแผนงานหรือโครงข่ายอัจฉริยะไว้ตั้งแต่ต้น ดังนั้นเราเลยจะเห็นโครงการหลายๆ โครงการที่ถูกสร้างขึ้นมาภายใต้คอนเซปต์ของ Smart ถูกออกแบบมาอย่างโดดเดี่ยว ในแบบฉบับ Thailand Only เช่น ป้ายจราจรอัจฉริยะในหัวเมือง และมีความพยายามที่จะเชื่อมโยงโครงสร้างระบบคมนาคมเข้าด้วยกัน เช่น การทำเทคโนโลยี NFC เข้ามามีส่วนร่วมกับการผู้ใช้งานระบบรถไฟฟ้าทั้ง BTS และ MRT

อีกทั้งยังมีความร่วมมือกับภาคเอกชนอื่นๆ เช่น ห้างสรรพสินค้าและผู้ให้บริการโทรศัพท์ ซึ่งสามารถใช้โทรศัพท์มือถือแทนการพกบัตรขึ้นรถไฟฟ้า BTS, MRT หรือแม้กระทั่งการจ่ายค่าบริการต่างๆ ผ่านโทรศัพท์มือถือ ซึ่งถ้ามองในอีกมุมหนึ่งก็จะถือได้ว่าเป็นการเริ่มต้นก้าวแรกสำหรับการทำเมืองให้เป็น Smart City ไปแล้วสำหรับประเทศไทย

ดังนั้น จะเห็นได้ว่าระบบ Smart City จะเข้ามามีบทบาทกับชีวิตคนเมืองอย่างเราๆ อีกมากมาย ซึ่งถ้ามองลงไปในระบบ Smart City โดยที่ขณะนี้บริษัทหลายๆ แห่งได้เริ่มมาลงทุนกับการพัฒนาระบบนี้อย่างจริงจัง และถ้าดูดีๆ แล้วจะเห็นได้ว่ามีช่องทางและโอกาสอีกหลายช่องทางที่จะให้ผู้ใช้งานอย่างเราๆ เข้าไปมีส่วนร่วมกับระบบ และสามารถสร้างรายได้ อีกทั้งยังเป็นผู้ร่วมในการพัฒนาประเทศให้สามารถก้าวไกลไปได้อย่างยั่งยืนด้วยมือของเราไปได้อีกทางหนึ่ง และก็คงจะพูดไม่ผิดว่าเมืองในฝันของเราคงจะเป็นจริงได้ในเร็ววันนี้