อาชีวะไทยผนึกเวียดนามผลิตแรงงานป้อนภูมิภาค

โดย...ชลธิชา ภัทรสิริวรกุล

ในยุคที่ประเทศอาเซียนกำลังเร่งแต่งตัว เตรียมความพร้อมเพื่อแข่งขันในบริบทเศรษฐกิจที่กำลังเปลี่ยนไป หลายประเทศหันกลับมาให้ความสำคัญกับระบบการศึกษาและพัฒนาทุนมนุษย์ ซึ่งจะเป็นการปูพื้นฐานไปสู่ความสำเร็จทางเศรษฐกิจในอนาคต

ทุนมนุษย์กลุ่มหนึ่งที่จะเป็นพลังสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ก็คือ ผู้ที่จบการศึกษาสายอาชีวะ ซึ่งหลายประเทศในอาเซียนยังขาดแคลนบุคลากรด้านนี้จำนวนมาก รวมถึงประเทศเวียดนามซึ่งมีปัญหาคล้ายคลึงกับไทย ที่เด็กและผู้ปกครองส่วนใหญ่ยังยึดติดค่านิยมเรียนต่อระดับปริญญาตรีมากกว่าเรียนสายวิชาชีพ หรืออาชีวศึกษา ทั้งที่ปัจจุบันภาคอุตสาหกรรมของเวียดนามกำลังเติบโต และมีความต้องการแรงงานสายอาชีพจำนวนมาก โดยเฉพาะสาขาช่าง

ดังนั้น เพื่อเสริมความเข้มแข็งในการพัฒนาบุคลากรด้านนี้ ทำให้ประเทศอาเซียน ได้แก่ ไทย เวียดนาม และลาว สร้างความร่วมมือแบบไตรภาคีระหว่างวิทยาลัยอาชีวศึกษา ในลักษณะพี่สอนน้อง ใช้จุดเด่นของไทยที่มีความพร้อมเรื่องสถานประกอบการรองรับการฝึกงาน เพื่อให้นักเรียนอาชีวะมีสนามฝึกประสบการณ์ก่อนออกไปทำงานจริง

ชัยพฤกษ์ เสรีรักษ์ เลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้ต่อยอดมาจากการหารือเมื่อปีที่ผ่านมา ซึ่งครั้งนี้ได้จัดตั้งศูนย์การร่วมรู้อาชีวศึกษาไทยเวียดนามเพื่อพัฒนาการจัดการศึกษาร่วมกัน และสอนหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) คู่ขนานไปด้วยกัน รวมทั้งอบรมสอนอาชีพระยะสั้นด้านภาษาไทยเวียดนาม และวิชาชีพอื่น เช่น ช่างซ่อมรถจักรยานยนต์ ช่างซ่อมไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ และทำอาหารไทย

เริ่มนำร่องจากการแลกเปลี่ยนนักศึกษาวิทยาลัยอุตสาหกรรมเว้ และวิทยาลัยอาชีวศึกษากวางตรี ประเทศเวียดนามกับวิทยาลัยการอาชีพนวมินทราชินีมุกดาหาร และวิทยาลัยอาชีวศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่มีพื้นที่ชายแดนติดกับประเทศเพื่อนบ้าน (ลาวเวียดนาม) โดยจะเริ่มใน 3 สาขา คือ สาขาช่างยนต์ ไฟฟ้ากำลัง และคอมพิวเตอร์

ด้าน กาฟ ซุน มิน รองผู้อำนวยการวิทยาลัยการอาชีวศึกษากวางตรี กล่าวว่า วิทยาลัยอาชีวศึกษากวางตรีเป็นแหล่งผลิตบุคลากรสายช่างใหญ่สุดในเมืองกวางตรี มีเป้าหมายป้อนช่างเทคนิคสำหรับตลาดแรงงานในประเทศ รองรับอุตสาหกรรมยานยนต์ที่กำลังมีการพัฒนาและขยายตัวอย่างมาก โดยเฉพาะช่างซ่อมรถจักรยานยนต์ ซึ่งวิทยาลัยแห่งนี้สามารถผลิตบุคลากรสายช่างได้ปีละ 500 คน ขณะที่วิทยาลัยอาชีวศึกษาทั่วประเทศสามารถผลิตบุคลากรสายช่างได้รวมปีละ 3,000 คน

อย่างไรก็ดี เวียดนามยังมีข้อจำกัดเรื่องสถานประกอบการสำหรับให้นักศึกษาฝึกภาคปฏิบัติ เพราะประเทศยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นของการพัฒนาอุตสาหกรรมยานยนต์ ดังนั้นการร่วมมือกับไทยครั้งนี้น่าจะเกิดประโยชน์ต่อทั้งสองฝ่าย และหากประสบความสำเร็จ มีแนวคิดที่จะขยายความร่วมมือไปยังสาขาอื่นๆ เช่น ช่างไฟฟ้า ช่างกล และการท่องเที่ยวด้วย

นอกจากนี้ วิทยาลัยอาชีวศึกษาในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทยยังได้ส่งนักศึกษาและครูไปอบรมวิชาชีพระยะสั้นให้คนเวียดนาม เช่น การสอนภาษาไทย การสอนทำอาหารไทย ทั้งต้มยำกุ้ง ผัดไทย และลูกชุบ และการสอนวิธีการบริหารจัดการ รวมทั้งการเปิดศูนย์ซ่อม (Fit it Center) เพื่อบริการซ่อมรถจักรยานยนต์ให้ฟรี ซึ่งคนเวียดนามให้ความสนใจเป็นจำนวนมาก

เหงียน ถิ ลอน ฟุก นักศึกษาโครงการฝึกอบรมหลักสูตรภาษาไทย บอกว่า ก่อนหน้านี้ชาวเวียดนามไม่ได้สนใจเรียนภาษาไทยนัก แต่เมื่อจะมีการรวมเป็นประชาคมอาเซียน ก็หันมาเรียนมากขึ้น เนื่องจากมีคนไทยทำธุรกิจในโฮจิมินห์จำนวนมาก ดังนั้นหากพูดได้หลายภาษาก็จะได้เปรียบในการหางานทำ บางส่วนเลือกเรียนภาษาไทย เพื่อจะได้ทำงานในบริษัทของคนไทยที่ลงทุนในเวียดนาม เช่น เครือเจริญโภคภัณฑ์ (ซีพี) เครือซีเมนต์ไทย (เอสซีจี) และบริษัท ปตท. เป็นต้น เพราะบริษัทเหล่านี้ให้เงินเดือนในอัตราที่สูงกว่าบริษัททั่วไป และยังเป็นข้อได้เปรียบในการออกไปทำงานในต่างประเทศด้วย

นี่คืออีกหนึ่งความร่วมมือของชาติอาเซียนเพื่อพัฒนาทุนมนุษย์ป้อนตลาดแรงงานในภูมิภาคร่วมกัน