ผลสำรวจพบไทยพีบีเอสออกข่าวม็อบรอบด้าน

มีเดียมอนิเตอร์สำรวจพบ ช่อง 5 เน้นรายงานแต่สถานการณ์ ช่อง 11 เน้นข่าวรัฐบาล, นปช. ไทยพีบีเอส รอบด้านมากสุด

มีเดียมอนิเตอร์ เผย ผลศึกษาทีวีเพื่อสาธารณะในการรายข่าวสถานการณ์การชุมนุม ในฟรีทีวีสื่อสาธารณะ 3 ช่อง คือ 5, 11 และ ไทยพีบีเอส เฉพาะวันที่ 24 พ.ย. 2556 และ 9 ธ.ค. 2556 ซึ่งมีการชุมนุมใหญ่ ซึ่งพบว่า ช่อง 5 ยังทำหน้าที่สื่อสาธารณะไม่เต็มที่ ส่วนช่อง 11 อาจเข้าข่ายเป็นสื่อเพื่อรับใช้รัฐบาล ขณะที่ ThaiPBS พื้นที่ข่าวมากสุด รอบด้าน สมดุล หลากหลาย

โดยภาพรวม พบว่า ช่อง TPBS เป็นช่องที่ให้ความสำคัญกับการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมือง โดยมีการเปิดพื้นที่ให้แหล่งข่าวที่มีความสมดุล มีมุมมองในการรายงานที่รอบด้าน หลากหลาย มุ่งเน้นการให้ความรู้ความเข้าใจ หาทางออก/แนวทางการคลี่คลายของสถานการณ์ ในขณะที่พบว่า ช่อง 11 มีสัดส่วนการรายงานสถานการณ์การชุมนุมใกล้เคียงกับช่อง TPBS แต่ขาดความสมดุล รอบด้าน ในการให้พื้นที่แหล่งข่าว ด้านมุมมองการรายงานข่าวก็เน้นแหล่งข่าวฝ่ายรัฐบาล สำหรับช่อง 5 พบว่า มีสัดส่วนการรายงานสถานการณ์การชุมนุมน้อยกว่าช่องอื่นๆ ทั้งยังเน้นการรายงานเหตุการณ์ตามสถานการณ์ ขาดการนำเสนอเหตุการณ์ในเชิงลึก

เมื่อศึกษาในเชิงปริมาณเวลา พบว่า เวลาทั้งหมดที่ ช่อง 5, 11, และ TPBS เสนอเนื้อหาเกี่ยวกับการชุมนุม คือประมาณ 35 ชั่วโมง เมื่อวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบ พบว่า TPBS เป็นช่องที่มีการนำเสนอข่าวการชุมนุมทางการเมืองมากที่สุด (16 ชั่วโมง 37 นาที คิดเป็นร้อยละ 48 ของเวลารวมทั้งสามช่อง) ตามด้วยช่อง 11 (14 ชั่วโมง 30 นาที คิดเป็นร้อยละ 41 ) และช่อง 5 (3 ชั่วโมง 45 นาที คิดเป็นร้อยละ 11) และพบว่า มีการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมืองในวันที่ 9 ธ.ค. 2556 ในสัดส่วนเวลาที่มากกว่าวันที่ 25 พ.ย. 2556 ในทุกช่อง

ข้อมูลดิบผลการศึกษา

ช่อง TPBS เป็นช่องที่เปิดพื้นที่ในการรายงานสถานการณ์การชุมนุมมากที่สุด รองลงมาคือ ช่อง 11 ในขณะที่ช่อง 5 เป็นช่องที่ให้ความสำคัญกับข่าวสถานการณ์การชุมนุมทั้ง 2 เหตุการณ์น้อยที่สุด

เมื่อเปรียบเทียบสัดส่วนเวลาการรายงานสถานการณ์การชุมนุม ของทั้งสามช่องแล้ว พบว่า มีการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมืองในวันที่ 9 ธ.ค. 2556 ในสัดส่วนเวลาที่มากกว่าวันที่ 25 พ.ย. 2556 ในทุกช่อง และหากพิจารณารูปแบบรายการพบว่า ช่อง 11 และช่อง TPBS มีการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมืองในรูปแบบรายการพิเศษที่เป็นรายการที่ตัดแทรกระหว่างรายการ มากกว่าช่อง 5 จึงอาจสรุปได้ว่า ช่อง TPBS เป็นช่องที่ให้ความสำคัญกับสถานการณ์การชุมนุมมากที่สุด รองลงมาคือ ช่อง 11 ในขณะที่ช่อง 5 เป็นช่องที่ให้ความสำคัญกับข่าวสถานการณ์การชุมนุมทั้ง 2 เหตุการณ์น้อยที่สุด

ช่อง 5 เน้นการรายงานข่าวการชุมนุมตามสถานการณ์ ด้านช่อง 11 เน้นการรายงานข่าวการชุมนุมในรูปแบบของการสนทนา/ วิเคราะห์ ในขณะที่ช่อง TPBS เน้นการรายงานสถานการณ์การชุมนุมในรูปแบบการรายงานสดจากผู้สื่อข่าวภาคสนาม และการสนทนา/ วิเคราะห์ ในสัดส่วนที่ใกล้เคียงกัน

เมื่อพิจารณาเปรียบเทียบสัดส่วนแหล่งข่าวเฉพาะกลุ่มที่เป็นกลุ่มคู่ขัดแย้งของเหตุการณ์ ได้แก่ ฝ่ายรัฐบาล -ผู้สนับสนุนรัฐบาล/นปช. และฝ่ายผู้ชุมนุมต่อต้านรัฐบาล -พรรคประชาธิปัตย์ พบว่าช่อง TPBS และช่อง 5 ให้พื้นที่แหล่งข่าวที่เป็นกลุ่มคู่ขัดแย้งทั้งสองกลุ่มใกล้เคียงกัน โดยช่อง TPBS ให้พื้นที่แหล่งข่าวโดยเฉลี่ยกลุ่มละ 2 ชั่วโมง สำหรับช่อง 5 ให้พื้นที่แหล่งข่าวโดยเฉลี่ยกลุ่มละ 40 นาที ในขณะที่ช่อง 11 เน้นการให้พื้นที่แหล่งข่าวฝ่ายรัฐบาล -ผู้สนับสนุนรัฐบาล/นปช. มากกว่าฝ่ายผู้ชุมนุมต่อต้านรัฐบาล –พรรคประชาธิปัตย์

ข้อเสนอแนะ จากการศึกษาครั้งนี้ มีดียมอนิเตอร์ มีข้อเสนอต่อหน่วยงาน องค์กร รวมทั้งสื่อ และภาคส่วนต่าง ๆ ดังนี้

1. ข้อเสนอต่อทีวีสาธารณะ:

ช่อง 5 ควรให้ความสำคัญกับการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมืองให้มากขึ้นทั้งในเชิงปริมาณและคุณภาพ เช่น การเพิ่มพื้นที่ข่าว และรายงานพิเศษ เพื่อรายงานข้อเท็จจริง นำเสนอความคิดเห็นที่หลากหลาย รวมทั้งข้อเสนอทางออก หรือการคลี่คลายปัญหาให้กับสังคมอย่างรอบด้าน ตามลักษณะสื่อสาธารณะประเภท 2 ที่มีบทบาทหน้าที่เพื่อความมั่นคงของรัฐ หรือความปลอดภัยสาธารณะ

ช่อง 11 ควรรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมือง หรือความขัดแย้งใดๆ ด้วยมุมมองที่หลากหลาย รอบด้าน ไม่ฝักใฝ่ฝ่ายใด ทั้งควรทำหน้าที่เป็นสื่อเพื่อสะท้อนความคิดเห็นและความต้องการที่หลากหลาย มากกว่าเป็นสื่อเพื่อรับใช้รัฐบาล ตามลักษณะสื่อสาธารณะประเภทที่ 3 ที่มีบทบาทหน้าที่เพื่อส่งเสริมความเข้าใจอันดีระหว่างรัฐบาลกับประชาชนและรัฐสภากับประชาชน ส่งเสริมสนับสนุนการเผยแพร่และให้การศึกษาแก่ประชาชนเกี่ยวกับการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข บริการข้อมูลข่าวสารอันเป็นประโยชน์สาธารณะ

2. ข้อเสนอต่อคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กสทช.):

ควรกำหนดบทบาทหน้าที่ พร้อมกลไกการติดตาม กำกับดูแลการทำหน้าที่สื่อสาธารณะในแต่ละประเภทให้มีความชัดเจนมากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะข้อบังคับจริยธรรม และแนวทางปฏิบัติในการรายงานสถานการณ์การชุมนุมทางการเมือง

อนึ่ง ในสถานการณ์การชุมนุมทางการเมืองในครั้งนี้ พบว่า แต่ละกลุ่มขั้วความคิดทางการเมืองต่างมีสื่อวิทยุโทรทัศน์ของกลุ่มซึ่งเน้นการสื่อสารตามแนวคิดและปฏิบัติการของกลุ่ม กสทช. จึงควรกำหนดกรอบเกณฑ์การกำกับดูแลสื่อประเภทนี้อย่างชัดเจน โดยคำนึงถึงการใช้สื่ออย่างไม่สร้างความขัดแย้ง ความแตกแยก อันอาจนำไปสู่ความรุนแรง