หุ้นกู้ 100 ปี (จบ)

สิทธิที่มากับหุ้นกู้ เราจะเห็นหุ้นกู้หลายตัวมีสิทธิที่พ่วงมากับหุ้นกู้ต่างๆ นานา เช่น สิทธิในการซื้อคืน สิทธิในการขายคืน สิทธิในการเปลี่ยนหุ้นกู้เป็นหุ้นสามัญ ฯลฯ ก่อนซื้อเราจึงต้องเข้าใจสิทธิต่างๆ ที่พ่วงมานี้ว่าคืออะไร กระทบเราในฐานะผู้ซื้อหุ้นกู้อย่างไร

อย่างเช่น สิทธิในการซื้อคืน (Call Option) คือ สิทธิที่ให้กับผู้ออกในการซื้อคืนหุ้นกู้ก่อนครบกำหนด ซึ่งผู้ออกจะใช้สิทธิต่อเมื่อตัวเองได้ประโยชน์ เช่น ธนาคาร A ออกหุ้นกู้ที่มี Call Option ให้ดอกเบี้ย 7% ต่อปี แสดงว่าต้นทุนของธนาคาร A อยู่ที่ 7% ต่อปี ถ้าดอกเบี้ยในตลาดปรับลดลงจนธนาคาร A สามารถระดมเงินได้ที่ดอกเบี้ย 1% ต่อปี ธนาคาร A ก็จะใช้สิทธิ Call Option ซื้อคืนหุ้นกู้ก่อนกำหนด จะได้ลดต้นทุนจากดอกเบี้ย 7% เหลือ 1% ต่อปี ถ้าผู้ออกได้ประโยชน์ เราในฐานะผู้ซื้อก็จะเสียประโยชน์ เพราะแทนที่จะได้กินดอกเบี้ย 7% ต่อปี กลับต้องได้รับเงินต้นคืน (อย่างไม่เต็มใจ) เมื่อมาฝากต่อในตลาดก็จะได้ดอกเบี้ยแค่ 1% ต่อปีเท่านั้น ดังนั้น ถ้าเพื่อนๆ เจอหุ้นกู้ที่พ่วงสิทธิที่ให้คนออกซื้อคืนหุ้นกู้ได้ก่อนกำหนดแบบนี้ ดอกเบี้ยที่หุ้นกู้แบบนี้จะต้องให้มากกว่าหุ้นกู้ปกตินะครับ (ก็เราเจอความเสี่ยงมากขึ้นนี่ครับ)

ในทำนองกลับกัน ถ้าเป็นหุ้นกู้ที่พ่วงสิทธิที่ให้ผู้ถือขายคืนหุ้นกู้ได้ก่อนครบอายุ ประโยชน์ก็จะตกอยู่กับผู้ถือ เพราะผู้ถือหุ้นกู้ก็จะใช้สิทธิขายคืนหุ้นกู้เพื่อเอาเงินต้นคืน ถ้าดอกเบี้ยในตลาดสูงกว่าดอกเบี้ยที่ได้รับจากหุ้นกู้ เช่น ถ้าหุ้นกู้ที่พ่วงสิทธิที่ให้ผู้ถือขายคืนหุ้นกู้ได้ก่อนครบอายุ ให้ดอกเบี้ย 3% ต่อปี เกิดดอกเบี้ยในตลาดปรับเพิ่มเป็น 7% ต่อปี คนที่ถือหุ้นกู้ตัวนี้อยู่ก็จะใช้สิทธิขายคืนหุ้นกู้เพื่อเอาเงินคืนไปกินดอกเบี้ยที่สูงกว่า ดังนั้น หุ้นกู้แบบนี้ดอกเบี้ยที่ผู้ถือได้รับมักจะน้อยกว่าหุ้นกู้ปกติ

แต่หุ้นกู้อีกอย่างที่นิยมออกกันมากเลย โดยเฉพาะพวกธนาคารพาณิชย์ คือ หุ้นกู้ด้อยสิทธิ ชื่อก็บอกแล้วว่าหุ้นกู้แบบนี้คนถือมีสิทธิด้อยกว่าคนที่ถือหุ้นกู้ปกติ สิทธิที่ด้อยกว่าก็คือ ถ้าคนออกหุ้นกู้เกิดมีปัญหาต้องเลิกกิจการ คนที่ถือหุ้นกู้ด้อยสิทธิจะได้รับชำระคืนหนี้หลังจากที่คนออกจ่ายคืนหนี้ให้กับคนถือหุ้นกู้ปกติเรียบร้อยก่อนแล้ว เช่นกันครับ ถ้าเราเจอหุ้นกู้ด้อยสิทธิ ดอกเบี้ยที่เราจะได้ก็ควรจะต้องสูงกว่าดอกเบี้ยของหุ้นกู้ปกติ (ก็มันเสี่ยงกว่าครับ)

อัตราแลกเปลี่ยนตอนนี้เรามีช่องทางที่สามารถลงทุนโดยตรงในหุ้นกู้ต่างประเทศได้เพิ่ม ก็ต้องระวังเรื่องอัตราแลกเปลี่ยนไว้ด้วยนะครับ เพราะดอกเบี้ยและเงินต้นที่เราได้รับจะเป็นสกุลเงินต่างประเทศ ถ้าเงินบาทแข็งค่าขึ้นอาจเปลี่ยนจากกำไรเป็นขาดทุนได้ครับ