Thailand 2020 เมื่อมีโอกาส ก็มีความเสี่ยง

หุ้นไทยตอนนี้พุ่งกระฉูดไปที่ 1,580 กว่าจุด ทำให้เข้าใกล้ระดับ 1,600 จุด เข้าไปทุกที ซึ่งนอกจากจะมีปัจจัยหนุนจากต่างประเทศ ทั้งอัดฉีดเงินและคงดอกเบี้ยต่ำ ปัจจัยในประเทศเองก็ผลักดันให้ทั้งตลาดหุ้นและเศรษฐกิจไทยโดยรวมเคลื่อนไปข้างหน้าอย่าง “ฉุดไม่อยู่ กู่ไม่กลับ”ในขณะนี้

ทั้งสื่อและประชาชนในจังหวะนี้ต่างก็ตื่นเต้นกับนิทรรศการ “Thailand 2020 ก้าวใหม่เชื่อมไทยสู่โลก” ซึ่งนับว่าเป็นการแสดง “วิสัยทัศน์” ของรัฐบาลไทยที่จะพัฒนาระบบขนส่งและโลจิสติกส์ โดยลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญ คือ ระบบรางและรถไฟความเร็วสูง ซึ่งถ้าทำสำเร็จได้ตามเป้าหมายที่วางไว้ใน 78 ปีข้างหน้า ย่อมเสริมให้ขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศยกระดับสูงขึ้น แม้โครงการดังกล่าวจะเป็น “โอกาส” ที่จะหนุนให้ไทยสู่ “ประเทศที่พัฒนาขึ้น” แต่คงเร็วเกินไปที่จะส่งให้เราเป็น “ประเทศที่พัฒนาแล้ว”

ยิ่งไปกว่านั้น โอกาสที่เกิดขึ้นก็มาพร้อมๆ “ความเสี่ยง” ที่มากขึ้น เช่น ความเสี่ยงด้านหนี้สาธารณะที่สูงขึ้นจากการที่รัฐบาลต้องกู้เงิน 2.2 ล้านล้านบาท เพื่อทำโครงการนี้ ซึ่งทำให้เกิดความเสี่ยงด้านการชำระหนี้เป็นภาระที่หนักอึ้งในอนาคต

แม้ว่าโครงการนี้จะช่วยสร้างรายได้ให้กับภาครัฐและภาคเอกชนในอนาคต แต่ก็ยังขึ้นกับประสิทธิภาพในการบริหารจัดการ (Capital Turnover) ซึ่งถ้าบริหารอย่างมีประสิทธิภาพคงไม่ต้องกังวลกับการหาเงินมาใช้หนี้ แต่ถ้าเป็นไปในทางตรงกันข้าม จะเป็นความเสี่ยงด้านการดำเนินงาน (Operational Risk) ที่ไม่เพียงไม่สร้างรายได้ แต่กลับเป็นภาระของลูกหลานในอนาคต

ความเสี่ยงดังกล่าวจะเกิดขึ้นถ้าภาครัฐใช้เงินทุนอย่าง “ผิดวัตถุประสงค์” เนื่องจากเป็นการลงทุนในระยะยาวที่ต้องใช้เวลา “นานมาก” ในการสร้างผลงาน ในขณะที่ภาครัฐเองก็มีภาระ “ระยะสั้น” ที่ต้องรับผิดชอบ โดยเฉพาะโครงการประชานิยมที่มีค่าใช้จ่ายจำนวนมาก ยิ่งถ้ายืดเยื้อไปหลายๆ ปี Thailand 2020 คงเต็มไปด้วยหนี้

แต่ที่เลวร้ายกว่าการใช้เงินทุนผิดวัตถุประสงค์ คือ ความสามารถในการจัดการโครงการที่มักจะจบลงด้วยโครงการที่ไม่บรรลุเป้าหมาย และยังต้องเสีย “ค่าโง่” ตลอดจนเงินที่รั่วไหลจากการคอร์รัปชัน และเหลือเพียง “อนุสาวรีย์แห่งความอัปยศ” เช่น โครงการโฮปเวลล์

ดังนั้น แม้จะมี “ความหวัง” อย่างเต็มเปี่ยมกับเศรษฐกิจและตลาดหุ้นไทย แต่ก็ต้อง “เผื่อใจ” ไว้บ้างนักลงทุน (หรือนักเก็งกำไร) ทั้งหลายที่ “หน้ามืด” ถ้าไม่พิจารณาให้รอบด้านทั้งโอกาสและความเสี่ยง อาจจะกลายเป็น “แมลงเม่า” ที่บินเข้า “กองไฟ”