มันเป็นไปได้อย่างไร (ตอน 3)

เหยื่อรายที่ 2 เพื่อนเราเผาเรือน

ไม่มีการเรียนรู้ใดที่ดีกว่าการเรียนรู้จากประสบการณ์ เนื่องจากมีผู้ให้ความสนใจในกรณีตัวอย่างของการหลอกลวงทางการเงินที่ผมได้นำเสนอไปเมื่อสัปดาห์ก่อน วันนี้ผมจึงขออนุญาตศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน (ศคง.) ธนาคารแห่งประเทศไทย นำเสนอเรื่องของเหยื่อรายที่สองที่เกิดจากมิจฉาชีพ โดยอาศัยความเชื่อใจในฐานะเพื่อน หลอกให้เหยื่อหลงกลและค่อยๆ เดินเข้าไปติดกับดักที่ทำเอาไว้ ทางเดินข้างหน้าเป็นอย่างไรไม่รู้ แต่การหันหลังเดินกลับมาดูจะเป็นเรื่องที่เจ็บปวดกว่า เสียทั้งเงิน เสียทั้งเพื่อน เสียทั้งความรู้สึกดีๆ

เรื่องเศร้าๆ รายนี้เริ่มต้นง่ายๆ จากโซเชียลมีเดียยอดนิยม หรืออีเมลที่สุ่มส่งไปมั่วๆ ใครที่ชอบมีเพื่อนใหม่ เมื่อได้เมลหรือข้อความมาถึงตัว หลงคิดว่าเป็นการส่งมาเฉพาะเจาะจงกับเราและรับเป็นมิตรสานสัมพันธ์ต่อ ขอให้ท่านทราบว่าท่านได้เปิดประตูสู่ความสูญเสียไปนิดหนึ่งแล้ว

กรณีนี้ก็ไม่ต่างกัน หญิงสาวการศึกษาดี ได้รับเป็นเพื่อนกับมิจฉาชีพชาวต่างชาติผ่านช่องทางโซเชียลมีเดีย โดยมิจฉาชีพได้สร้างความประทับใจให้เหยื่อหลงเชื่อว่ามีหน้าที่การงานเป็นหลักเป็นฐาน น่าเชื่อถือ พูดคุยกันถูกคอในฐานะคนมีการศึกษาด้วยกัน มีการส่งรูปถ่ายประกอบเรื่องที่คุย ไม่ว่าจะเป็นรูปถ่ายในสถานที่ทำงาน เอกสารแสดงตัว เช่น พาสปอร์ต ใบขับขี่ (เป็นเพื่อนกันจะต้องส่งใบขับขี่มาให้ดูทำไม) รวมทั้งมีการคุยโทรศัพท์กับญาติพี่น้องของมิจฉาชีพเป็นครั้งคราว ติดต่อกันเป็นแรมปีจนเหยื่อเชื่อว่าตนเองรู้จักมิจฉาชีพเป็นอย่างดี

จากนั้นมิจฉาชีพจึงได้ลงมือในขั้นต่อไป โดยคุยว่าอยากย้ายมาอยู่เมืองไทยใช้ชีวิตหลังเกษียณ และจะโอนเงินมาก้อนหนึ่งเพื่อมาใช้จ่าย แต่ติดที่ว่าไม่มีบัญชี จึงไหว้วานให้เหยื่อช่วยเป็นธุระให้ โดยจะโอนเงินเข้าบัญชีของเหยื่อไว้ก่อน เพราะเชื่อมั่นว่าเหยื่อจะไม่โกงเงิน สร้างความประทับใจในความสัมพันธ์ฉันเพื่อนเพิ่มขึ้นไปอีก และเมื่อโอนเงินสำเร็จแล้วก็จะบินมาอยู่ที่เมืองไทยทันที เรื่องต่อไปจะเป็นอย่างไร เงินก็โอนเข้าบัญชีเรา แล้วเราจะเสียหายอย่างไร มาลองดูกันครับ

หลังจากที่เหยื่อตกลงยอมเป็นธุระจัดการให้ มิจฉาชีพก็สร้างเรื่องต่างๆ ขึ้นมาเป็นขั้นเป็นตอน เช่น ส่งนายธนาคาร (ปลอมๆ) มาติดต่อและส่งเอกสารสัญญาลงทะเบียนด่วนมาให้เหยื่อเซ็นยินยอมเป็นผู้รับผลประโยชน์ พร้อมกับแจ้งว่าเหยื่อในฐานะที่เป็นผู้รับผลประโยชน์ ต้องเสียค่าใช้จ่ายดำเนินการบางส่วน เมื่อเหยื่อตรวจสอบกับเพื่อนต่างชาติรายนี้ ก็ยืนยันว่าให้โอนไปก่อน แล้วเหยื่อค่อยหักเงินออกจากบัญชีเมื่อเงินโอนเข้ามา เหยื่อเห็นว่าจำนวนไม่มากนัก จึงตัดสินใจโอนเงินชำระค่าดำเนินการไป แต่แทนที่เหยื่อจะได้รับเงินกลับได้รับจดหมายจากสรรพากรของต่างประเทศ แจ้งให้เหยื่อต้องชำระภาษีก่อนถึงจะโอนเงินได้ เหยื่อก็ตรวจสอบกับเพื่อนอีกครั้ง ก็บอกให้โอนได้ จึงได้โอนเงินไปให้อีกรอบ เดากันได้หรือยังครับว่าจะเป็นอย่างไรหลังจากนี้

หลังจากจ่ายภาษีไปแล้ว การโอนเงินครั้งนี้ก็มีข้อติดขัดเรื่อยมา และมีเรื่องให้เหยื่อต้องโอนเงินไปเป็นค่าดำเนินการ ค่าธรรมเนียมต่างๆ อีกหลายครั้งหลายหน โดยบางรายการก็ระบุว่าเป็นแค่เงินมัดจำ จะได้คืนเมื่อโอนเงินเข้าบัญชีเรียบร้อย บางช่วงบางตอน ธนาคาร (ปลอมๆ) ก็แจ้งเหยื่อว่าได้ส่งดราฟต์มาให้ทางไปรษณีย์แล้ว แต่พอเหยื่อได้รับไปรษณีย์กลับพบจดหมายจากหน่วยงานของรัฐในต่างประเทศ แจ้งว่าระงับการจ่ายเงิน เพราะอาจเป็นเงินจากกระบวนการค้ายาเสพติด ต้องให้สู้คดีมิเช่นนั้นรัฐก็จะยึดเงินทั้งหมด เหยื่อกังวลว่าจะสูญเงินที่ได้จ่ายไปก่อนหน้ามากมาย จึงได้ติดต่อสอบถามไปยังนายธนาคารในต่างประเทศให้จัดหาทนายให้ โดยเหยื่อต้องจ่ายค่าดำเนินการทั้งหมด เรื่องต่างๆ เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า โดยมีเอกสารที่น่าเชื่อถือแสดงตลอดทุกขั้นตอน เพื่อนต่างชาติของเหยื่อก็ยังพูดคุยด้วยอยู่สม่ำเสมอ พร้อมทั้งติดตามเรื่องอย่างใกล้ชิด โดยเหยื่อเชื่อสนิทใจว่าเป็นเรื่องจริง และในบางครั้งคิดว่าเป็นเจ้าหน้าที่ธนาคารในประเทศต่างๆ ที่พยายามหลอกล่อเอาเงินเหล่านั้นจากตน

จนสุดท้ายเรื่องที่ทำให้ฉุกคิด คือ มิจฉาชีพปลอมหนังสือจากหน่วยงานระหว่างประเทศที่ไม่พึงจะเกี่ยวข้องกับการโอนเงินของบุคคลธรรมดา แถมเรียกร้องค่าดำเนินการจำนวนมหาศาล เหยื่อจึงได้ติดต่อเข้ามาที่ ศคง. เพื่อรับทราบความจริงอันน่าเจ็บปวดว่าถูก “เพื่อน” หลอกเข้าไปเต็มๆ เสียแล้ว หนทางที่จะติดตามเงินกลับคืนมาก็คงเป็นไปได้ยากอย่างยิ่ง เพราะเป็นอาชญากรรมข้ามชาติ ที่สำคัญก็ไม่รู้ว่าตัวตน หน้าตา สัญชาติที่แท้จริงของ “เพื่อน” คนนี้เป็นอย่างไร เหลือแต่เพียงร่องรอยอีเมลให้ติดตามค้นหา

นี่เป็นตัวอย่างเพียง 2 รายให้ท่านทราบ หากท่านหรือคนใกล้ชิดเจอเหตุการณ์ลักษณะนี้ ขอแนะนำให้ลองไปสอบถามธนาคารพาณิชย์เกี่ยวกับขั้นตอน วิธีการ และค่าใช้จ่ายสำหรับการโอนเงินระหว่างประเทศ หรือติดต่อมายัง ศคง. เพื่อขอคำแนะนำก่อนดำเนินการใดๆ นอกจากนี้หากสนใจอยากศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับภัยทางการเงิน หรือวิธีการใช้อินเทอร์เน็ตอย่างถูกวิธี สามารถหาอ่านได้เพิ่มเติมที่ Website ของธนาคารแห่งประเทศไทยที่ www.bot.or.th ภายใต้ศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน หากมีเรื่องอะไรดีๆ ขอนำมาเล่าสู่กันฟังในโอกาสต่อไป ขอให้โชคดี ปลอดภัยทุกท่าน