7-11 กาง 7 สูตรร้านสะดวกซื้อ วาด7 ปี ครบหมื่นสาขาทั่วโทย

นับแต่ร้านค้าสะดวกซื้อเซเว่นอีเลฟเว่น (7-11)

โดย...ดวงใจ จิตต์มงคล

นับแต่ร้านค้าสะดวกซื้อเซเว่นอีเลฟเว่น (7-11) เข้ามาเปิดศักราชหน้าใหม่วงการธุรกิจค้าปลีกมานานร่วม 22 ปี และปัจจุบันแผ่กระจายสาขาคลุมทั่วประเทศกว่า 6,000 สาขา ทำให้การเปิดสาขาร้านเซเว่นฯ เป็นอีกหนึ่ง “ดัชนี” วัดการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจในชุมชนนั้นๆ ด้วย

ทว่า จากกฎหมายผังเมืองที่เข้ามาบีบรัดการขยายสาขาของห้างค้าปลีกขนาดใหญ่ (ไฮเปอร์มาร์เก็ต) ทำให้ผู้ประกอบการค้าปลีกข้ามชาติต้องปรับกลยุทธ์ในการบริหารธุรกิจด้วยการลดขนาดให้เล็กลง เพื่อความสะดวกต่อการขยายสาขาได้เข้าถึงซอกซอยในชุมชนได้มากขึ้นในช่วง 12 ปีที่ผ่านมา

นับเป็นความท้าทายใหม่ของร้านเซเว่นฯ ที่กำลังเผชิญกับทุนค้าปลีกข้ามชาติ ที่กระโดดเข้ามาเล่นธุรกิจค้าปลีกประเภทเดียวกันนับจากนี้

ปิยะวัฒน์ ฐิตะสัทธาวรกุล กรรมการผู้จัดการ บริษัท ซีพี ออลล์ ผู้ให้บริการธุรกิจค้าปลีกครบวงจรและร้านค้าสะดวกซื้อ (คอนวีเนียน สโตร์) เซเว่นอีเลฟเว่น กล่าวว่า กฎหมายผังเมืองมีผลกระทบต่อภาคธุรกิจค้าปลีกประเทศไทย ทำให้ผู้ประกอบการแต่ละรายต้องปรับแผน เพื่อรับมือต่อการเปลี่ยนแปลงรอบด้าน

 

ขณะเดียวกันผู้ประกอบการค้าปลีกยังต้องจับการเปลี่ยนแปลงของพฤติกรรมผู้บริโภคตามแนวโน้มที่เกิดขึ้น ทั้งรูปแบบการใช้ชีวิต (ไลฟ์สไตล์) ด้วยลูกค้ามีความรู้ ให้ความสำคัญด้านสุขภาพ และความเป็นอยู่มากขึ้น จากการที่เทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวัน ครอบครัวเริ่มมีขนาดเล็กลง จากเดิมที่เป็นครอบครัวขนาดใหญ่ การย้ายถิ่นฐานของประชากรจากส่วนภูมิภาคเข้ามาในเมืองหลวงอาจเริ่มน้อยลง เพราะรายได้ในภาคเกษตรที่ดีขึ้น ซึ่งอาจกระทบถึงภาคแรงงาน

การที่สินค้าในภาคเกษตรดีขึ้น ส่งผลให้กลุ่มเกษตรกรมีกำลังซื้อสูงขึ้นตามมา โดยคาดว่าในปี 2555 เศรษฐกิจของประเทศจะมีการเติบโตเฉลี่ย 45% แนวโน้มดังกล่าวทำให้ผู้ประกอบการค้าปลีกต้องปรับตัวการขยายธุรกิจที่มีขนาดเล็กเพื่อเข้าถึงชุมชนมากขึ้น ซึ่งเท่ากับว่ามาแข่งขันโดยตรงกับร้านเซเว่นฯ

จากการที่โดยครอบครัวที่มีขนาดเล็กลง จะไม่ต้องการซื้อสินค้าที่มีจำนวนมากหรือมีขนาดใหญ่ในครั้งเดียวเหมือนเมื่อก่อน และยังพบว่าครัวเรือนที่ไม่มีบุตรจะเพิ่มจำนวนมากขึ้น พฤติกรรมผู้บริโภคจะพักอาศัยในชานเมืองและคอนโดมิเนียม โดยกว่า 70% จะอยู่ตามแนวรถไฟฟ้า ทำให้เวลาในการซื้อสินค้าเพื่อเตรียมอาหารรับประทานในครอบครัวน้อยลง มีผู้หญิงเข้ามาอยู่ในระบบการทำงานเพิ่มขึ้น ทั้งหมดนี้ส่งผลให้คนชั้นกลางมีจำนวนมากขึ้น ประชากรมีรายได้เพิ่ม และมีครอบครัวยากจนลดลง

แนวโน้มการปรับตัวธุรกิจค้าปลีกในปี 2554-2555 พบว่าจะมีการขยายสาขาที่มีขนาดเล็กลง เจาะตลาดหัวเมืองใหญ่และในต่างจังหวัดมากขึ้น มีการขยายตัวของกลุ่มอาหาร การใช้กลยุทธ์มัลติ แชนแนล หรือช่องทางการเข้าถึงสินค้าที่หลากหลาย การบริหารลูกค้าสัมพันธ์และการรักษาฐานลูกค้าเดิม (ลอยัลตี โปรแกรม) และบริการช็อปปิ้ง ออนไลน์ ที่มีการจัดกิจกรรมมากขึ้น

ส่วนของการดำเนินธุรกิจร้านเซเว่นฯ ที่ผ่านมา ประกอบด้วย 7 ปัจจัยแห่งความสำเร็จ ดังนี้ 1.ทำเล 2.การบริหารจัดการและการทำงานเป็นทีม 3.การสรรหาสินค้าที่ตรงกับความต้องการของลูกค้า 4.ระบบการขนส่งและกระจายสินค้า (โลจิสติกส์) ที่สนับสนุนการทำงาน 5.ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อใช้ในการจัดการเรื่องข้อมูลต่างๆ 6.การเตรียมความพร้อมด้านบุคลากร และ 7.ระบบภายในที่สนับสนุนให้ร้านค้าสามารถให้บริการและตอบสนองความต้องการของลูกค้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ร้านเซเว่นฯ ยังจะต้องพิจารณาในด้านต่างๆ เพื่อแข่งขันในธุรกิจค้าปลีก ทั้งการสร้างความแตกต่างสินค้าและบริการ เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้าที่ยึดเป็นศูนย์กลางในการดำเนินธุรกิจ ที่พบว่าลูกค้าสัดส่วนราว 61% มีการตัดสินใจซื้อสินค้า ณ จุดขาย จากปัจจุบันกลุ่มลูกค้าเซเว่นฯ แบ่งเป็น อายุระหว่าง 20-29 ปี สัดส่วน 34% อายุ 3049 ปี 36% อายุ 13-19 ปี 19% อายุ 112 ปี 4% และอายุ 50 ปีขึ้นไป 8%

พร้อมกันนี้ บริษัทยังวางแผนรับการเปลี่ยนแปลงของธุรกิจค้าปลีกนับจากนี้ไป โดยมุ่งให้ความสำคัญขยายสาขาต่อเนื่องปีละ 500 แห่ง บริการร้านอิ่มสะดวก พัฒนาสินค้าในลักษณะออร์เดอริงและแอสซอร์ตเมนต์ การสรรหาสินค้าบริการใหม่ รวมไปถึงด้านนวัตกรรม

แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับทิศทางธุรกิจบริษัทในอีก 7 ปีนับจากนี้ ที่วางเป้าขยายสาขาร้านเซเว่นฯ ครบ 1 หมื่นสาขา ภายในปี 2561 และในอีก 2 ปีหน้า (2556) คาดมีสาขาเพิ่มเป็น 7,000 แห่งทั่วประเทศ จากปัจจุบันร้านเซเว่นฯ มีอัตราเติบโตในสาขาเดิมเฉลี่ย 810% และมีการเติบโตทุกปีเฉลี่ย12-15%