WeatherNext 2 และ Flood hub ระบบ AI พยากรณ์อากาศและน้ำท่วมจาก Google

ปัญหาสภาพอากาศสุดขั้วและภัยพิบัติทวีความรุนแรงขึ้นทุกวัน ส่งผลกระทบให้เกิดความเสียหายต่อชีวิตและทรัพย์สินเป็นวงกว้าง ไม่ใช่เรื่องแปลกที่หลายภาคส่วนเริ่มนำเทคโนโลยีโดยเฉพาะ AI เข้ามาช่วยงาน โดยเฉพาะบริษัทยักษ์ใหญ่อย่าง Google ที่พัฒนาด้านนี้มาหลายปี

 

วันนี้เราจึงมาพูดถึงเทคโนโลยี AI ของ Google สำหรับพยากรณ์อากาศและน้ำท่วมกันเสียหน่อย

 

 

WeatherNext 2 โมเดลพยากรณ์อากาศตัวล่าสุด

 

WeatherNext 2 อีกหนึ่งโมเดลพยากรณ์อากาศที่ได้รับการพัฒนาจาก Google Deepmind เป็นโมเดลตัวล่าสุดที่ได้รับการเปิดตัว ทำให้เป็นโมเดลที่มีความก้าวหน้าและประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น ทั้งในส่วนความรวดเร็ว แม่นยำ และรายละเอียดเชิงลึกเหนือกว่ารุ่นที่ผ่านมา

 

กลไกการทำงานของโมเดลนี้จะอาศัยการสร้างฉากทัศน์จำลองของสภาพอากาศในแต่ละพื้นที่ จากนั้นจึงอาศัยเทคนิคใหม่  Functional Generative Network (FGN) โดยการใส่ noise เข้าไปในระบบการคำนวณ เพื่อจำลองความแปรปรวนที่อาจทำให้ผลการคำนวณคลาดเคลื่อนเพื่อช่วยเพิ่มความสมจริง

 

ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นช่วยให้โมเดลสามารถเรียนรู้และทำความเข้าใจสภาพอากาศโดยรวมทั่วโลกได้เร็ว เช่น เมื่อรู้ว่าเกิดการเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิในพื้นที่หนึ่ง จะส่งผลกระทบต่อกระแสลมและความชื้นแบบไหน หรือก่อให้เกิดโอกาสที่จะมีพายุเมฆและฝนฟ้าคะนองในบริเวณใด ช่วยให้ประเมินสถานการณ์แบบภาพรวมได้ง่าย

 

นั่นทำให้  WeatherNext 2 เป็นโมเดลที่มีจุดเด่นในหลายด้าน ทั้งการประมวลผลเร็วกว่าเดิม 8 เท่า สามารถจำลองสถานการณ์หลายร้อยแบบในเวลาไม่ถึงนาที พยากรณ์ได้ละเอียดแม้ใน 1 ชั่วโมงข้างหน้า พร้อมสามารถพยากรณ์อากาศ 15 วันข้างหน้าในระดับความแม่นยำถึง 99.9%

 

นี่จึงถือเป็น AI พยากรณ์อากาศที่มีประโยชน์และทรงประสิทธิภาพเป็นอย่างยิ่ง ทั้งสำหรับการตรวจสอบสภาพอากาศล่วงหน้า คาดการณ์ภัยพิบัติทั้งพายุ น้ำท่วม หรือคลื่นความร้อน วางแผนรับมือจัดการภัยธรรมชาติ หรือแม้แต่คำนวณและจัดการพลังงานสะอาดก็สามารถทำได้อย่างราบรื่น

 

 

Flood Hub แพลตฟอร์มพยากรณ์น้ำท่วมอัจฉริยะ

 

สำหรับท่านที่คุ้นเคยกับเทคโนโลยีอยู่แล้ว Google Flood Hub ไม่ใช่ของใหม่ เป็นแพตฟอร์ม AI สำหรับช่วยประเมินและคาดการณ์เหตุน้ำท่วมที่จะเกิดขึ้นล่วงหน้าพร้อมทำการแจ้งเตือนคนในพื้นที่ โดยพื้นฐานจึงมีหน้าที่รายงานเรื่องน้ำท่วมโดยเฉพาะ ที่สามารถแจ้งเตือนล่วงหน้าได้ถึง 7 วัน

 

กลไกการทำงานของระบบอาศัยการเก็บข้อมูลสภาพอากาศทั่วโลก เพื่อประเมินปริมาณน้ำในแหล่งน้ำธรรมชาติและปริมาณฝนตกสะสม ร่วมด้วยการใช้ภาพถ่ายดาวเทียมในการสำรวจภูมิประเทศ ความสูงต่ำพื้นที่ และสภาพแวดล้อม จากนั้นจึงนำข้อมูลที่ได้มาประมวลผลด้วย AI เพื่อคำนวณหาปริมาณและทิศทางน้ำ โดยไม่ต้องอาศัยสถานีวัดระดับน้ำใดๆ

 

ล่าสุดพวกเขาได้เพิ่มฟีเจอร์ใหม่ให้แก่ Flood Hub เพื่อช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการแจ้งเตือนได้ดียิ่งขึ้น ได้แก่ Inundation History Maps หรือ การแสดงผลข้อมูลน้ำท่วมย้อนหลัง ที่จะแสดงพื้นที่ที่เคยเกิดเหตุน้ำท่วมในอดีต ทั้งความถี่ ปริมาณน้ำ และระยะเวลาท่วมอย่างละเอียด เพื่อประเมินและวางแผนให้ความช่วยเหลือกรณีเกิดภัยพิบัติได้ง่ายขึ้น

 

อีกฟีเจอร์คือ Basin view เป็นการแสดงภาพรวมว่าเมื่อเกิดเหตุน้ำท่วมในพื้นที่หนึ่งแล้ว น้ำจะถูกระบายและไหลต่อไปยังทิศทางไหน พร้อมแสดงความเป็นไปได้ของจุดเฝ้าระวัง ตำแหน่งสำคัญ พื้นที่เสี่ยง และพื้นที่อ่อนไหวแต่ละแห่งที่ต้องได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิด เช่น หมู่บ้าน โรงพยาบาล หรือศูนย์พักพิง เพื่อให้เตรียมพร้อมรับมือและความช่วยเหลือล่วงหน้า

 

ล่าสุดองค์กร GiveDirectly ได้นำ Flood Hub มาใช้ในการรับมือเหตุน้ำท่วมในไนจีเรีย สามารถช่วยเหลือประชาชนกว่า 7,500 รายภายในพื้นที่ภัยพิบัติ พร้อมแจ้งเตือนล่วงหน้าก่อนเกิดเหตุ 5 – 7 วัน เปิดโอกาสให้ชาวบ้านสามารถเตรียมความพร้อม ตุนเสบียงอาหาร ปกป้องชีวิตและทรัพย์สินไว้ได้ทันท่วงที ลดค่าใช้จ่ายในการเยียวยาลงมาก

 

จริงอยู่ Flood Hub ออกแบบสำหรับแจ้งเตือนน้ำท่วมที่ไหลมาตามทางน้ำ ไม่สามารถคาดการณ์น้ำท่วมชายฝั่ง หรือน้ำท่วมจากการอุดตันของท่อระบายน้ำในเมืองใหญ่ได้ดีนัก แต่ทีมวิจัย Google Deepmind ยังคงพัฒนาระบบอย่างต่อเนื่อง เพื่อรับมือภัยพิบัติที่ทวีความรุนแรงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพอากาศต่อไป

 

 

 

จุดเด่นของ AI ทั้งสองตัวจาก Deepmind คือ สามารถใช้งานและเข้าถึงได้ฟรี Flood Hub สามารถเปิดดูเพื่อตรวจสอบระดับน้ำปัจจุบันและพยากรณ์อีก 7 วันข้างหน้าได้ทันที พร้อมแจ้งเตือนกรณีมีความเสี่ยงน้ำท่วมล่วงหน้าในมือถืออัตโนมัติ และเปิดข้อมูลให้ทุกหน่วยงานสามารถเข้าถึงและนำไปใช้งานต่อโดยไม่มีค่าใช้จ่าย

 

ในส่วน WeatherNext 2 แม้จะไม่มีแพลตฟอร์มที่สามารถเข้าถึงโดยตรง แต่คนทั่วไปสามารถใช้งานได้ผ่านการพยากรณ์อากาศบน Google Search หรือ Google Maps ได้ทั่วไป แต่ในกรณีต้องการดึงข้อมูลย้อนหลังจะมีขีดจำกัดส่งข้อมูลที่ 1 TB มากกว่านั้นต้องชำระค่าบริการ

 

อย่างไรก็ตาม AI จาก Google นี้หากมีการนำมาปรับใช้ จะช่วยยกระดับการรับมือและเอาตัวรอดจากภัยพิบัติได้อีกมาก

 

 

 

 

ที่มา

 

https://blog.google/technology/google-deepmind/weathernext-2/

 

https://blog.google/technology/ai/advanced-flood-hub-features-for-aid-organizations-and-governments/