พาณิชย์ ดันทรัพย์สินทางปัญญา ค้ำสินเชื่อ ผ่านเวที AM2026 เปิดทาง SME เข้าถึงทุน

ดร.กิริฎา เภาพิจิตร ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงพาณิชย์ เข้าร่วมการประชุมโต๊ะกลมระดับสูง (High-Level Roundtable) เพื่อแลกเปลี่ยนแนวทางการนำทรัพย์สินทางปัญญา (IP) และสินทรัพย์ไม่มีตัวตนมาใช้ประโยชน์ในการสนับสนุนนวัตกรรม การลงทุน และการเติบโตของธุรกิจ

 

ซึ่งงานดังกล่าวจัดขึ้นโดยความร่วมมือระหว่างคณะผู้แทนสหภาพยุโรปประจำประเทศไทย สำนักงานทรัพย์สินทางปัญญาแห่งสหภาพยุโรป (EUIPO) และกรมทรัพย์สินทางปัญญา ภายใต้กรอบการประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการกองทุนการเงินระหว่างประเทศและกลุ่มธนาคารโลก ประจำปี 2569 (IMF-World Bank Group Annual Meetings 2026: AM2026) ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์

 

ดร.กิริฎา เภาพิจิตร ได้อภิปรายเรื่อง “การใช้สินทรัพย์ไม่มีตัวตนขับเคลื่อนทุนนวัตกรรม: เปิดประตูสู่ความเติบโตด้วยการเงินฐานทรัพย์สินทางปัญญา (Financing Innovation via Intangible Assets: Unlocking Growth through IP-Backed Finance)” ร่วมกับผู้เชี่ยวชาญและผู้ทรงคุณวุฒิในระดับสากล 

 

ดร.กิริฎา กล่าวว่า ปัจจุบันทรัพย์สินไม่มีตัวตน โดยเฉพาะ IP เช่น สิทธิบัตร เครื่องหมายการค้า ลิขสิทธิ์ มีบทบาทสำคัญต่อการสร้างมูลค่าและเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของภาคธุรกิจ โดยเฉพาะธุรกิจที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม เทคโนโลยี และความคิดสร้างสรรค์ 

 

 

ขณะที่การนำทรัพย์สินเหล่านี้มาใช้เป็นเครื่องมือในการเข้าถึงแหล่งทุนยังมีข้อจำกัด ทั้งในมิติด้านการประเมินมูลค่า IP การสร้างความเข้าใจร่วมกันระหว่างเจ้าของสิทธิ สถาบันการเงิน และผู้ประเมินราคา ตลอดจนการนำข้อมูลดังกล่าวไปประกอบการพิจารณาให้สินเชื่อ

 

ปัญหา ณ ปัจจุบันคือช่องว่างระหว่างมูลค่าของ IP กับการนำไปใช้ประโยชน์ในระบบการเงินซึ่งสะท้อนโอกาสในการพัฒนากลไกให้ IP สามารถสร้างประโยชน์ต่อภาคธุรกิจได้มากขึ้น

 

​ดร.กิริฎา กล่าวเพิ่มเติมว่า ความท้าทายสำคัญทั้งของไทยและในระดับภูมิภาค คือการเชื่อมช่องว่างระหว่างการประเมินมูลค่า IP กับการจัดหาเงินทุน โดยมีหัวใจหลักคือการสร้าง “ระบบนิเวศการประเมินมูลค่าทรัพย์สินทางปัญญา” (Ecosystem of IP Valuation) ที่ทำให้สินทรัพย์ไม่มีตัวตนสามารถประเมินมูลค่าได้อย่างน่าเชื่อถือและนำไปใช้เป็นหลักประกันในการขอสินเชื่อได้จริง

 

โดยประเด็นดังกล่าวสอดรับกับแนวนโยบายของ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ ที่ให้ความสำคัญกับการลดข้อจำกัด ปลดล็อกอุปสรรค และอำนวยความสะดวกในการดำเนินธุรกิจ พร้อมยกระดับบทบาทของ IP ให้เป็น “สินทรัพย์ทางธุรกิจ” ที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์และสร้างมูลค่าเพิ่มได้อย่างมีประสิทธิภาพ พร้อมเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงแหล่งทุน

 

 

​ภายใต้แนวทางดังกล่าว กระทรวงพาณิชย์ โดยกรมทรัพย์สินทางปัญญา จึงเร่งวางรากฐานระบบ IP Finance ของไทยใน 2 ด้านสำคัญ ได้แก่

 

1.การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการประเมินมูลค่า IP โดยร่วมมือกับสมาคมผู้ประเมินมูลค่าทรัพย์สินในประเทศ เพื่อยกระดับมาตรฐานการประเมินมูลค่า IP ให้สอดคล้องกับแนวปฏิบัติในระดับสากลภายในปี 2571 พร้อมทำงานร่วมกับสถาบันการเงินเพื่อสร้างความเข้าใจและพัฒนากระบวนการรองรับ IP ในฐานะสินทรัพย์ทางธุรกิจ 

 

2.การจัดทำโครงการนำร่อง IP Finance Sandbox Thailand โดยนำผู้ประกอบการ SMEs ผู้ประเมินมูลค่า และสถาบันการเงินมาร่วมทดลองและวางรากฐาน การขับเคลื่อนระบบ IP Finance ของไทยผ่านกรณีศึกษาจริง เพื่อเรียนรู้และพัฒนาระบบให้สามารถขยายผลได้ต่อไป

 

​นอกจากนี้ ดร.กิริฎา ยังได้เน้นย้ำถึงบทบาทของไทยในการสนับสนุนยุทธศาสตร์ระดับภูมิภาค ภายใต้แผนปฏิบัติการด้านทรัพย์สินทางปัญญาอาเซียน พ.ศ. 2569–2573 (ASEAN Intellectual Property Rights Action Plan 2026–2030) ซึ่งมุ่งพัฒนากรอบการประเมินมูลค่า IP ระดับภูมิภาค และโครงการนำร่อง IP-backed Financing ในประเทศสมาชิกอาเซียน

 

รวมถึงการร่วมผลักดัน “ร่างคู่มืออาเซียนเพื่อความเข้าใจรายงานการประเมินมูลค่าทรัพย์สินทางปัญญา” (ASEAN Guide to Understanding IP Valuation Reports) เพื่อใช้เป็นมาตรฐานกลางสำหรับสถาบันการเงินและนักลงทุนทั่วภูมิภาคในการวิเคราะห์และตรวจสอบรายงานประเมินมูลค่า IP ข้ามพรมแดน

 

​ทั้งนี้ บรรยาการการอภิปรายดังกล่าวดำเนินไปอย่างเข้มข้นและได้รับข้อมูลที่น่าสนใจจากทุกภาคส่วน โดยผู้ร่วมอภิปรายต่างเห็นพ้องร่วมกันว่า การพัฒนาระบบการเงินจากฐานทรัพย์สินทางปัญญาเป็นวาระเร่งด่วน ที่ต้องขับเคลื่อนร่วมกัน ทั้งในด้านการสร้างมาตรฐานการประเมินมูลค่า IP ที่เป็นสากล การบริหารความเสี่ยงของสถาบันการเงิน และการสร้างความเชื่อมโยงระดับภูมิภาค

 

ซึ่งทุกฝ่ายแสดงความพร้อมที่จะสนับสนุนประเทศไทยและอาเซียน ทั้งการแบ่งปันประสบการณ์และแนวปฏิบัติที่ดี (Best Practices) การแลกเปลี่ยนข้อมูลเชิงนโยบาย ตลอดจนความร่วมมือทางเทคนิค เพื่อร่วมกันสร้างโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินที่แข็งแกร่ง และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันให้แก่ผู้ประกอบการนวัตกรรมและ SME ทั้งในระดับประเทศและระดับสากล