มองอนาคตค้าปลีกไทย 3 ปีข้างหน้า เมื่อกำลังซื้อคนไทยยังไม่ฟื้น

ตลอดช่วง 9 เดือนแรกของปี 2568 ธุรกิจค้าปลีกสมัยใหม่ของไทยต้องเดินอยู่บนเส้นบาง ๆ ระหว่าง “ความหวัง” และ “ความกดดัน” จากสภาพเศรษฐกิจที่ยังเปราะบาง กำลังซื้อในประเทศถูกบั่นทอนจากภาระหนี้ครัวเรือนที่อยู่ในระดับสูง ขณะที่แรงหนุนสำคัญอย่างภาคการท่องเที่ยวกลับฟื้นตัวช้ากว่าที่คาด

 

ข้อมูลจากวิจัยกรุงศรีสะท้อนว่า ตัวเลขนักท่องเที่ยวต่างชาติในช่วง 9 เดือนแรกหดตัวลง 7.6% เมื่อเทียบกับปีก่อน โดยเฉพาะนักท่องเที่ยวจีนที่ลดลงถึง 35% ซึ่งเป็นกลุ่มที่มีสัดส่วนการใช้จ่ายสูง ส่งผลโดยตรงต่อยอดขายในห้าง ร้านค้า และแหล่งค้าปลีกสำคัญทั่วประเทศ ภาพดังกล่าวสะท้อนออกมาชัดเจนผ่านดัชนีความเชื่อมั่นผู้ประกอบการค้าปลีกที่ปรับลดต่ำกว่าระดับ 50 ต่อเนื่องตั้งแต่เดือนมกราคม 2568

 

ในอีกด้านหนึ่ง ผู้ประกอบการยังต้องเผชิญการแข่งขันที่รุนแรงจากแพลตฟอร์มการค้าออนไลน์และ Cross-border E-commerce ที่มีสินค้าครอบคลุมทุกระดับราคา เปิดโอกาสให้ผู้บริโภคเปรียบเทียบและตัดสินใจได้ง่ายขึ้นกว่าเดิม

 

อย่างไรก็ตาม ช่วงปลายปี 2568 ยังพอมีแรงประคองจากมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจของภาครัฐ ไม่ว่าจะเป็นโครงการ “คนละครึ่งพลัส” และ “เที่ยวดีมีคืน” ที่เริ่มตั้งแต่ปลายเดือนตุลาคม ซึ่งคาดว่าช่วยกระตุ้นการจับจ่ายในร้านค้าปลีกได้ในระดับหนึ่ง ทำให้ทั้งปี 2568 รายได้ของธุรกิจค้าปลีกสมัยใหม่ยังพอขยายตัวได้ราว 2.0-3.0% เมื่อเทียบกับปี 2567

 

มองไปข้างหน้า…ค้าปลีกยังต้องระวังตัว

ปี 2569 ถูกมองว่าเป็นปีแห่งการ “ทรงตัว” หรืออาจชะลอลงเล็กน้อย เมื่อเศรษฐกิจไทยมีแนวโน้มเติบโตช้าลง ท่ามกลางความไม่แน่นอนของเศรษฐกิจโลกจากสงครามการค้าที่ทวีความรุนแรง ซึ่งยังคงกดดันความเชื่อมั่นผู้บริโภคทั้งในประเทศและนักท่องเที่ยวต่างชาติ

 

วิจัยกรุงศรีมองว่า ภาพระยะกลางตั้งแต่ปี 2570-2571 เริ่มส่งสัญญาณบวกมากขึ้น โดยคาดว่าธุรกิจค้าปลีกจะกลับมาเติบโตเฉลี่ย 3.0-3.5% ต่อปี แรงขับเคลื่อนหลักมาจากการฟื้นตัวต่อเนื่องของภาคท่องเที่ยว ซึ่งคาดว่านักท่องเที่ยวต่างชาติจะเพิ่มขึ้นแตะระดับ 39 ล้านคนในปี 2571 ควบคู่กับการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ ทั้งรถไฟฟ้าและโครงการที่อยู่อาศัย ซึ่งช่วยขยายชุมชนเมืองและสร้างโอกาสทางการตลาดใหม่ ๆ

 

อีกหนึ่งโจทย์สำคัญ คือการขยายฐานลูกค้า ผ่านกลยุทธ์ Omnichannel ที่เชื่อมโลกออนไลน์และออฟไลน์เข้าด้วยกันอย่างไร้รอยต่อ รวมถึงการมองหาโอกาสเติบโตในตลาดประเทศเพื่อนบ้าน เช่น กลุ่ม CLMV เพื่อสร้างรายได้ระยะยาว

 

ค้าปลีกแต่ละรูปแบบ…เติบโตไม่เท่ากัน

 

เมื่อแยกพิจารณาตามประเภทธุรกิจ จะเห็นภาพการเติบโตที่แตกต่างชัดเจน

 

• ห้างสรรพสินค้า: คาดรายได้เติบโตเฉลี่ย 1.5-2.5% ต่อปี จากกำลังซื้อของกลุ่มรายได้ระดับกลาง-บน และการกลับมาของนักท่องเที่ยวต่างชาติ ด้านผู้ประกอบการทยอยเปิดโครงการ Mega Mixed-use เพื่อดึงดูดลูกค้าและนักท่องเที่ยวที่มีกำลังซื้อสูง รวมถึงการใช้เทคโนโลยีดิจิทัล (AR/VR) และระบบสมาชิกผ่านแอปพลิเคชัน เพื่อเข้าถึงลูกค้ามากขึ้น

 

• ดิสเคาท์สโตร์: คาดรายได้เติบโตเฉลี่ย 1.2-2.2% ต่อปี เนื่องจากมีรูปแบบที่เน้นความคุ้มค่า และขยายสาขาสู่เมืองรองต่อเนื่อง จึงเข้าถึงลูกค้าหลากหลายระดับมากขึ้น ทั้งยังมีการใช้ AI และ Big Data เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการขายและการดูแลลูกค้า อย่างไรก็ตาม ธุรกิจนี้มีการแข่งขันค่อนข้างรุนแรงจากร้านค้า Online และ Cross-border E-commerce

 

• ซูเปอร์มาร์เก็ต: คาดรายได้เติบโตเฉลี่ย 3.0-4.0% ต่อปี จากลูกค้าเป้าหมายที่มีกำลังซื้อสูง ขณะที่ผู้ประกอบการเพิ่มความหลากหลายของสินค้าที่มีคุณภาพ ซึ่งรวมถึงสินค้าสุขภาพและออร์แกนิก ท่ามกลางการแข่งขันรุนแรงจากร้านสะดวกซื้อที่เพิ่มการขายอาหารสดและสินค้าสุขภาพ

 

• ร้านสะดวกซื้อ: ยังคงเป็นดาวเด่นของกลุ่มค้าปลีก คาดรายได้เติบโตเฉลี่ย 4.5-5.2% ต่อปี จากการขยายสาขาครอบคลุมพื้นที่เมือง ชุมชนใหม่ และศูนย์คมนาคม พร้อมต่อยอดบริการ Quick Commerce เพื่อตอบโจทย์ไลฟ์สไตล์คนรุ่นใหม่ แม้ต้องเผชิญการแข่งขันจากผู้ค้ารายอื่นที่ขายสินค้าประเภทเดียวกันมากขึ้น

 

ท่ามกลางความผันผวนของเศรษฐกิจ ค้าปลีกไทยจึงไม่ได้แข่งกันแค่ “เปิดสาขาเพิ่ม” แต่กำลังแข่งกันที่ความเร็วในการปรับตัว ความเข้าใจผู้บริโภค และการใช้เทคโนโลยีเป็นอาวุธสำคัญ เพื่อยืนระยะในเกมที่เปลี่ยนเร็วขึ้นทุกปี

 

Source : วิจัยกรุงศรี รายงานแนวโน้มธุรกิจและอุตสาหกรรมไทย ปี 2569-2571