ครั้งแรกของโลก! มช. ใช้หุ่นยนต์ Hugo ผ่าตัดตับจากผู้บริจาคมีชีวิตสำเร็จ
คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ แถลงความสำเร็จการใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดระบบฮิวโกตับกลีบซ้ายจากผู้บริจาคมีชีวิต 2 รายแรกของไทย และเป็นครั้งแรกของโลก
คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ประสบความสำเร็จในการใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดระบบ HugoTM ผ่าตัดตับกลีบซ้ายจากผู้บริจาคที่มีชีวิต เพื่อนำไปปลูกถ่ายให้แก่ผู้ป่วยโรคตับแข็ง สำเร็จเป็น 2 รายแรกของประเทศไทย และถือเป็นครั้งแรกของโลกสำหรับการใช้หุ่นยนต์ระบบดังกล่าวกับผู้บริจาคที่ยังมีชีวิต
โดยทีมศัลยแพทย์ได้ทำการผ่าตัดรักษาผู้ป่วย 2 กรณี ได้แก่ มารดาอายุ 40 ปี บริจาคตับให้บุตรสาวอายุ 9 ปี ที่มีภาวะท่อน้ำดีตีบตันแต่กำเนิด และบุตรสาวอายุ 27 ปี บริจาคตับให้บิดาอายุ 61 ปี ที่เป็นโรคตับแข็งและมะเร็งตับ ซึ่งการผ่าตัดผ่านพ้นไปด้วยดี ผู้บริจาคทั้ง 2 คน ปลอดภัยและมีร่างกายฟื้นตัวได้ดี
เทคโนโลยีหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดนี้ ช่วยให้ศัลยแพทย์มองเห็นโครงสร้างขนาดเล็กบริเวณขั้วตับผ่านภาพ 3 มิติได้อย่างชัดเจน และมีแขนกลที่หมุนได้รอบทิศทางคล้ายข้อมือมนุษย์ ทำให้สามารถเลาะแยกเนื้อเยื่อและหลอดเลือดขนาดเล็กในพื้นที่แคบได้อย่างแม่นยำและนุ่มนวล ช่วยลดแรงกระตุก เพิ่มความปลอดภัยสูงสุดให้แก่ผู้บริจาค การเลือกตัดตับกลีบซ้ายแทนกลีบขวาตามปกติ ยังช่วยลดผลกระทบจากการลดปริมาตรของตับในผู้บริจาค เนื่องจากเป็นการตัดเนื้อตับออกในปริมาณที่น้อยกว่า
รศ.นพ.วรกิตติ ลาภพิเศษพันธุ์ รองผู้อำนวยการศูนย์ความเป็นเลิศทางการแพทย์ และอาจารย์ประจำหน่วยศัลยศาสตร์ระบบตับ ทางเดินน้ำดี และตับอ่อน คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เป็นสถาบันการแพทย์แห่งเดียวของไทยที่มีศักยภาพและประสบการณ์ในการผ่าตัดปลูกถ่ายตับจากผู้บริจาคมีชีวิตในผู้ใหญ่อย่างต่อเนื่อง
โดยทั่วไป การปลูกถ่ายตับจากผู้บริจาคมีชีวิตมักใช้ “ตับกลีบขวา” เนื่องจากมีขนาดใหญ่และให้ปริมาตรตับมากกว่า อย่างไรก็ตาม ในผู้บริจาคที่ผ่านการประเมินอย่างเหมาะสม ศัลยแพทย์สามารถเลือกใช้ “ตับกลีบซ้าย” ได้อย่างปลอดภัยเช่นกัน ซึ่งการคงตับกลีบขวาไว้และตัดตับกลีบซ้ายออก จะช่วยลดปริมาณเนื้อตับที่ต้องสูญเสีย และลดผลกระทบจากภาวะตับมีปริมาตรลดลงหลังผ่าตัดในผู้บริจาค
รศ.นพ.วรกิตติ กล่าวว่า ความสำเร็จครั้งนี้ไม่เพียงเป็นการผ่าตัดปลูกถ่ายตับจากผู้บริจาคมีชีวิตด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดครั้งแรกของประเทศไทย แต่ยังถือเป็นการผ่าตัดตับด้วยหุ่นยนต์ระบบ Hugo™ ครั้งแรกของโลกอีกด้วย
ปัจจุบัน คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้ใช้งานหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดสะสมครบ 100 ราย ครอบคลุมการรักษาหลากหลายสาขา โดยพบมากที่สุดในศัลยกรรมระบบทางเดินปัสสาวะร้อยละ 53.5 รองลงมาคือศัลยกรรมตับ ทางเดินน้ำดี และตับอ่อนร้อยละ 28.3 ศัลยกรรมลำไส้ใหญ่และลำไส้ตรงร้อยละ 12.1 รวมถึงศัลยกรรมเด็กและศัลยกรรมทางเดินอาหาร ซึ่งถือเป็นการยกระดับศัลยกรรมปลูกถ่ายตับของไทยและความก้าวหน้าทางการแพทย์สู่ระดับสากล
