กรรมการยุทธศาสตร์ชาติ

โดย...เจษฎ์ โทณะวณิก

เมื่อคราวที่แล้วได้เขียนถึงเรื่องของยุทธศาสตร์ชาติ ตามที่ปรากฏในร่าง พ.ร.บ.การจัดทำยุทธศาสตร์ชาติ พ.ศ. ... ซึ่งก็มีประเด็นเรื่องของกระบวนการในการจัดทำยุทธศาสตร์ชาติ ซึ่งจะได้ดำเนินการโดยคณะกรรมการยุทธศาสตร์ชาติ ตามร่างดังกล่าวนั้นกำหนดให้มีคณะกรรมการดังกล่าวขึ้น

โดยมีองค์ประกอบ คือ นายกรัฐมนตรี เป็นประธาน ประธานสภาผู้แทนราษฎร เป็นรองประธานคนที่ 1 ประธานวุฒิสภา เป็นรองประธานคนที่ 2 รองนายกรัฐมนตรี หรือรัฐมนตรีที่นายกรัฐมนตรีมอบหมาย เป็นรองประธานคนที่ 3

นอกจากนั้น มีกรรมการโดยตำแหน่ง ประกอบด้วย ปลัดกระทรวงกลาโหม ผู้บัญชาการทหารสูงสุด ผู้บัญชาการทหารบก ผู้บัญชาการทหารเรือ ผู้บัญชาการทหารอากาศ ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ

ประธานกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ประธานสภาเกษตรกรแห่งชาติ ประธานสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ประธานสภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย และประธานสมาคมธนาคารไทย

ส่วนกรรมการผู้ทรงคุณวุฒินั้น จะประกอบด้วย บุคคลที่คณะรัฐมนตรีแต่งตั้งจากผู้มีสัญชาติไทยโดยการเกิด และมีอายุไม่เกิน 75 ปี ซึ่งมีความรู้ ความเชี่ยวชาญ หรือมีประสบการณ์ในด้านความมั่นคง ด้านการเมืองและการบริหารราชการแผ่นดิน ด้านกฎหมายและกระบวนการยุติธรรม ด้านเศรษฐกิจ ด้านสังคม ด้านวัฒนธรรม ด้านการศึกษา ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

ด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ด้านโครงสร้างพื้นฐาน หรือด้านอื่นที่เป็นประโยชน์ต่อการปฏิบัติหน้าที่ตาม พ.ร.บ. จำนวนไม่เกิน 14 คน โดยในการแต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒินี้ให้คำนึงถึงความหลากหลายของภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง และความหลากหลายของช่วงอายุด้วย

ร่าง พ.ร.บ.กำหนดให้คณะกรรมการมีหน้าที่และอำนาจในอันที่จะ

(1) จัดทำร่างยุทธศาสตร์ชาติเพื่อเสนอคณะรัฐมนตรี

(2) กำหนดวิธีการการมีส่วนร่วมของประชาชนในการจัดทำร่างยุทธศาสตร์ชาติ และการมีส่วนร่วมในการติดตาม การตรวจสอบ และการประเมินผลการดำเนินการตามยุทธศาสตร์ชาติ และมาตรการส่งเสริมและสนับสนุนให้ประชาชนทุกภาคส่วนดำเนินการให้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ

(3) เสนอความเห็นต่อรัฐสภา คณะรัฐมนตรี หรือหน่วยงานของรัฐอื่นที่เกี่ยวข้องในเรื่องเกี่ยวกับการดำเนินการตามยุทธศาสตร์

(4) กำกับดูแลการปฏิรูปประเทศให้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติตามที่กำหนดไว้ในกฎหมายว่าด้วยแผนและขั้นตอนการดำเนินการปฏิรูปประเทศ

เมื่อพิจารณาโดยรวมแล้ว จะเห็นว่า ร่าง พ.ร.บ.ยุทธศาสตร์ชาตินี้มุ่งหมายที่จะให้มีแผนที่เดินทางสำหรับการกำหนดยุทธศาสตร์ชาติในระยะยาวในด้านต่างๆ โดยเฉพาะเมื่อพิจารณา (4) ที่เป็นหน้าที่และอำนาจของคณะกรรมการ จะเห็นว่า ยุทธศาสตร์ชาตินั้นจะมีส่วนสัมพันธ์กับการปฏิรูปประเทศเป็นอย่างมาก

ทั้งนี้ จะได้ผลจริงในทางปฏิบัติมากน้อยแค่ไหน คงจะต้องติดตามกันต่อไป เมื่อร่าง พ.ร.บ.ทั้งสองเรื่องมีผลบังคับใช้