ยกระดับภาคบริการ สู่ชาติการค้า

โดย...ชลธิชา ภัทรสิริวรกุล

ปัจจุบันเครื่องยนต์หลักทางเศรษฐกิจไทยกำลังเผชิญความท้าทายหลายด้าน ทั้งการบริโภคภาคเอกชนที่ยังไม่ฟื้นตัวเต็มที่ การส่งออกที่เพิ่งเริ่มดีขึ้น และภาคเอกชนชะลอการลงทุนเพื่อรอความชัดเจน บวกปัจจัยภายนอกทั้งโครงสร้างการค้าที่เปลี่ยนไป ภาวะเศรษฐกิจโลกที่เปราะบาง

ขณะที่ภาคบริการ โดยเฉพาะภาคการท่องเที่ยวที่ยังเติบโตต่อเนื่อง แม้จะมีสัดส่วนเพียง 17% ของจีดีพีประเทศ แต่กลับทำหน้าที่เป็นเครื่องยนต์สำรองที่ช่วยพยุงเศรษฐกิจไทยให้ประคองตัวต่อไปได้ ดังนั้นกระทรวงพาณิชย์จึงร่วมกับศูนย์ความเป็นเลิศด้านโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี จัดทำโครงการ “ยุทธศาสตร์การสร้างโอกาสทางการค้าการลงทุนและพัฒนาต้นแบบธุรกิจบริการ” เพื่อพัฒนาและยกระดับบริการไทยให้ก้าวไปสู่การเป็นชาติการค้า (เทรดดิ้ง เนชั่น) เพราะยิ่งเศรษฐกิจพัฒนามากขึ้นเท่าไหร่ ภาคบริการก็จะยิ่งทวีความสำคัญมากขึ้นเช่นกัน

จากข้อมูลปี 2558 ในประเทศพัฒนาแล้ว ภาคบริการมีสัดส่วนที่ค่อนข้างสูงกว่าภาคเกษตรและอุตสาหกรรม เช่น สหรัฐมีตัวเลขเศรษฐกิจภาคบริการคิดเป็น 77.6% ของจีดีพี และญี่ปุ่น 72.2% ขณะที่ไทยมีสัดส่วนจีดีพีภาคบริการอยู่ที่ 51.90% อยู่ในอันดับที่ 128 จาก 180 ประเทศทั่วโลก โดยสัดส่วนจีดีพีภาคบริการของไทยมาจากบริการด้านการท่องเที่ยวเป็นส่วนใหญ่ และเป็นสาขาบริการที่ได้บรรจุไว้ในแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 12 ถือเป็นสาขาบริการที่มีขีดความสามารถในการแข่งขันในอนาคต ส่งผลให้กระทรวงพาณิชย์ทำแผนยุทธศาสตร์ทางการค้าและการลงทุนเพื่อส่งเสริมและพัฒนาบริการใหม่ๆ ให้เกิดขึ้น

นอกจากนี้ ยังทำต้นแบบธุรกิจบริการที่เป็นเป้าหมาย 3 สาขาสำคัญ ได้แก่ สาขาธุรกิจบริการโลจิสติกส์สาขาธุรกิจบริการสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี และสาขาบริการดิจิทัลคอนเทนต์ เป็นแนวทางเดียวกับที่ฮ่องกงและสิงคโปร์เคยใช้ โดยผ่านกุญแจสำคัญในการขับเคลื่อน 4 เรื่อง คือ 1.การปรับปรุงและพัฒนากฎหมายกฎระเบียบ และมาตรฐานการให้บริการสำหรับธุรกิจบริการไทย ซึ่งต้องทบทวนร่วมกันระหว่างภาครัฐและเอกชนถึงข้อกฎหมายต่างๆ ที่เป็นอุปสรรค

2.ส่งเสริมภาคเอกชนหรือผู้ประกอบการไทยให้สามารถส่งออกหรือขยายกิจการไปยังต่างประเทศ และสร้างโอกาสทางการค้าและการลงทุนในกลุ่มประเทศซีแอลเอ็มวี (กัมพูชา สปป.ลาว เมียนมา และเวียดนาม) อาเซียน และอาเซียนบวก (จีน ญี่ปุ่น เกาหลีใต้ อินเดีย ออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ โดยเจรจาการค้ากับประเทศคู่ค้าในธุรกิจบริการ เพื่อรองรับและเตรียมความพร้อมของการขยายตลาดธุรกิจบริการเดิมและสร้างธุรกิจบริการใหม่ๆ

3.สร้างและพัฒนาบุคลากรในธุรกิจบริการอย่างมีคุณภาพ การจัดตั้งสถาบันเฉพาะทางหรือโครงสร้างพื้นฐานธุรกิจบริการ เพื่อสร้างความเข้มแข็งและเพิ่มศักยภาพและขีดความสามารถการแข่งขันให้ผู้ประกอบการธุรกิจบริการไทย และ 4.ส่งเสริมให้มีการวิจัยพัฒนาด้านนวัตกรรมและทรัพย์สินทางปัญญาในธุรกิจบริการและธุรกิจต่อเนื่อง โดยส่งเสริมและสนับสนุนธุรกิจตั้งต้นใหม่ (สตาร์ทอัพ) และธุรกิจเอสเอ็มอี เพื่อเพิ่มมูลค่า

ความสำเร็จและการพัฒนาของธุรกิจบริการเป้าหมายทั้ง 3 สาขา กับการขับเคลื่อนใน 4 ยุทธศาสตร์นั้น หากได้รับความร่วมมือจากทุกภาคส่วนก็จะสามารถผลักดันให้ธุรกิจบริการอีกหลายสาขาขับเคลื่อนและพัฒนาไปได้อีกมาก

พร้อมจะทำให้ประเทศไทยสามารถก้าวพ้นกับดักประเทศที่มีรายได้ปานกลางไปได้