เลิกเกษตรผูกขาด

ครม.ไฟเขียวร่างกฎหมายสร้างความเป็นธรรมเกษตรพันธสัญญา คาดประกาศใช้เป็นของขวัญปีใหม่

นายกอบศักดิ์ ภูตระกูล ผู้ช่วย รมต.ประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่าที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวันที่ 27 ก.ย.ที่ผ่านมา ได้อนุมัติร่าง พ.ร.บ.ส่งเสริมและพัฒนาระบบเกษตรพันธสัญญาที่เป็นธรรม ตามที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเสนอ 

ทั้งนี้ กฎหมายฉบับนี้เป็นการปฏิรูปการทำเกษตรพันธสัญญาครั้งสำคัญ เพื่อไม่ให้เอกชนทั้งขนาดใหญ่และขนาดกลางทำสัญญาเอาเปรียบเกษตรกร ซึ่งคาดว่าจะใช้เวลาพิจารณาในสภานิติบัญญัติแห่งชาติ 2-3 เดือน และเป็นไปได้ที่จะบังคับใช้ก่อนสิ้นปีนี้ เพื่อเป็นของขวัญปีใหม่แก่เกษตรกร

อย่างไรก็ตาม กฎหมายใหม่จะยังไม่ยกเลิกสัญญาเดิมที่ผู้ประกอบการทำกับเกษตรกร แต่มีบทเฉพาะกาลระบุไว้ว่า สัญญาเดิมนั้นจะยังคงอยู่ แต่จะไม่เกินกว่า 1 ปี นับแต่กฎหมายนี้มีผลบังคับใช้

สำหรับเนื้อหาร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้ ยังได้กำหนดขอบเขตให้ใช้เฉพาะการทำสัญญาในระบบเกษตรพันธสัญญา โดยจะมีคณะกรรมการส่งเสริมและพัฒนาระบบเกษตรพันธสัญญามี รมว.เกษตรและสหกรณ์ เป็นประธาน มีอำนาจเสนอแผนการพัฒนาระบบเกษตรต่อ ครม. กำหนดรูปแบบสัญญาและออกประกาศหลักเกณฑ์

นอกจากนี้ ยังให้ผู้ประกอบธุรกิจต้องทำเอกสารการชี้ชวนให้เกษตรกรทราบล่วงหน้าก่อนทำสัญญา ในกรณีไม่ทำตามสัญญา หรือสัญญาไม่เป็นธรรม ให้คู่สัญญาต้องเข้าสู่กระบวนการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทก่อน อีกทั้งหากฝ่าฝืนมีโทษปรับไม่เกิน 3 แสนบาท

ด้าน นายพรศิลป์ พัชรินทร์ตนะกุล ที่ปรึกษาสภาหอการค้าไทย และนายกสมาคมผู้ผลิตอาหารสัตว์ กล่าวว่า เห็นด้วยกับกฎหมายฉบับนี้ เพราะกระทรวงเกษตรฯ จะเป็นคนกลางรับรู้การทำพันธสัญญา ซึ่งจะโปร่งใสขึ้น

นายสุวิทย์ วังพัฒนมงคล ผู้อำนวยการฝ่ายการตลาด บริษัท ไฮคิว ผลิตภัณฑ์อาหาร ผู้ผลิตและจัดจำหน่ายซอสมะเขือเทศโรซ่า กล่าวว่า หากอุตสาหกรรมไทยจะเข้ายุค 4.0 ต้องหมดยุคการทำคอนแทรกต์ฟาร์มมิ่งในลักษณะผูกขาดและกดราคารับซื้อ

นายภัทร ตะนังสูงเนิน รองกรรมการผู้จัดการบริหาร สายธุรกิจเกษตร บริษัท มาลีสามพราน กล่าวว่า บริษัทได้ทำสัญญาโดยให้ผลประโยชน์เกษตรกรอย่างเต็มที่ กฎหมายใหม่จึงน่าจะส่งผลกับผู้ทำธุรกิจไม่เป็นธรรมกับเกษตรกรมากกว่า