ดึงดูดกองถ่ายฯ

ต้องบันทึกไว้ในประวัติศาสตร์อุตสาหกรรม เมื่อข้อเรียกร้องของวงการหนังและคนทำธุรกิจบริการให้กองถ่ายหนังต่างประเทศ ได้รับการขานรับจากรัฐบาลไทยด้วยมติคณะรัฐมนตรี (ครม.) วันที่ 10 พ.ค. 2559  ล่าสุดต่อยอดจากมติ ครม. วันที่ 11 ส.ค. 2558  สาระน่ารู้โดยสรุปคือ

ครม.เห็นชอบในหลักการสนับสนุนการถ่ายทำภาพยนตร์ต่างประเทศในไทย และมอบหมายกระทรวงการคลัง จัดหาแหล่งทุน เช่น เงินกองทุนเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน สำหรับอุตสาหกรรมเป้าหมาย วางหลักเกณฑ์ดำเนินการ  (ในที่นี้รวมถึงบรรดาอุตสาหกรรมในเศรษฐกิจสร้างสรรค์ : ผู้เขียน)  โดยให้หารือกับกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา  กระทรวงอุตสาหกรรม กฤษฎีกา  สำนักงบประมาณ สภาพัฒน์ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง  เพื่อให้ดำเนินการได้โดยมีกฎระเบียบที่เหมาะสมและเป็นประโยชน์ต่อประเทศ 

รวมทั้งให้นำหลักขีดความสามารถในการรองรับ (Carrying Capacity)  และความสามารถในการฟื้นฟูของทรัพยากรธรรมชาติ ประกอบหลักเกณฑ์การพิจารณาขออนุมัติถ่ายทำภาพยนตร์ต่างประเทศในประเทศไทย  โดยเฉพาะในแหล่งท่องเที่ยวตามธรรมชาติ รวมทั้งแนะให้มีการบูรณาการหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อเร่งออกมาตรการส่งเสริมการถ่ายทำภาพยนตร์ต่างประเทศในไทย (ที่ไม่ใช่แค่มาตรการการเงิน) ให้เกิดการอำนวยความสะดวกในการถ่ายทำ ยกเว้นวีซ่ากองถ่ายและการขออนุญาตถ่ายทำ ตลอดถึงส่งเสริมการร่วมทุนระหว่างผู้ประกอบการไทยและต่างประเทศ เพื่อให้เกิดการเติบโตของอุตสาหกรรมนี้ในไทยทั้งระบบ

ทีนี้ล่ะ...เราจะได้มีแรงดึงดูดกองถ่ายที่เราสูญเสียไปให้ประเทศที่มีมาตรการแบบนี้ที่ออกมาแซงหน้าเราไปตั้งแต่ ปี 2557 เช่น บริษัท โซนี่ พิคเจอร์ส (Sony Picture)  เลยย้ายการถ่ายทำหนังใหญ่ เรื่อง The Raid มูลค่าถ่ายทำ 150 ล้านบาท  บริษัท ลูคัสฟิล์ม (Lucas Film) เอาฉากถ่ายทำ Star Wars อีก 150 ล้านบาท  และบริษัท เน็ตฟลิกซ์ (Netflix)
เอาการถ่ายทำซีรี่ส์หนังทีวี Marco Polo มูลค่าถ่ายทำ 300 ล้านบาทไปมาเลเซีย ทั้งที่ทั้ง 3 กองถ่ายอยากมาไทย

นี่แหละแต่เมื่อมาเลเซียให้การอุดหนุนกองถ่ายต่างประเทศด้วยอัตรา 30% ฝ่ายบริหารของฮอลลีวู้ด ก็ต้องเปิดหมวกอำลาไทยไปมาเลเซียแทน...

กองถ่ายแบบนี้จะอยู่โรงแรมทีละ 2-3 เดือน กอง Marco Polo อยู่ครึ่งปี กินดื่ม จ้างคนท้องถิ่น ทั้งทำอาหารออกกองถ่าย  เช่าเต็นท์ติดแอร์  เช่าเครื่องไฟส่องสว่าง หาเสื้อผ้า ขนย้ายพร็อพ หรือฉากประกอบในหนัง เช่ารถ เช่าเรือ เช่าเฮลิคอปเตอร์ เช่าโดรน จ้างล่าม จ้างคนอัดเสียง จ้างยาม เฝ้ากองถ่าย  จ้างบอดี้การ์ด  จ้างช่างไม้ ช่างไฟฟ้า ช่างสี  ช่างแต่งหน้า  ทำผม  ผู้กำกับและดารามาก็ต้องนวดสปา อบผิว ขัดตัว ต้องพาชมเมือง ชมวิว ชิมของแปลกๆ หรือของฝากเผื่อจะถูกใจ เอาไปใช้ในฉากถ่ายทำ  นี่แค่น้ำจิ้ม...ยังไม่นับค่าใช้จ่ายจัดเลี้ยงฉลองวันเปิด-วันปิดกล้อง ค่าขนส่งอุปกรณ์ ซึ่งสัมภาระหน้าตาประหลาดแพงพิสดารทั้งนั้น ส่วนเมื่อหนังออกฉายแล้วมูลค่าการเผยแพร่จะเท่ากับโฆษณาประเทศไทยในมุมต่างๆ อีกเท่าไหร่ยังไม่นับ

จริงๆ กองถ่ายที่เราสูญเสียไปมีมากกว่าจากฮอลลีวู้ดครับ ยังมีกองถ่ายอินเดีย จีน ญี่ปุ่น  ออสเตรเลีย  นิวซีแลนด์ ที่อยากเข้ามาอีกพอควร  แต่เอาล่ะ...วันนี้เรามีมติ ครม.ข้างต้นรองพื้นให้ออกไปป่าวประกาศได้ละ

ดังนั้น  ที่เทศกาลภาพยนตร์คานส์ ที่มีผู้สร้าง ผู้กำกับ ผู้ผลิตภาพยนตร์ และสื่อบันเทิงจากทั่วโลกมารวมตัวกันมากที่สุด  พล.อ.ธนะศักดิ์ ปฏิมาประกร รองนายกรัฐมนตรี ผู้รับมอบหมายจากนายกรัฐมนตรี ให้เป็นประธานคณะกรรมการภาพยนตร์และวีดิทัศน์แห่งชาติ (ตาม พ.ร.บ. ปี 2551)

จึงนำคณะไปประกาศต่อนานาชาติในเดือนที่ผ่านมา ว่า วันที่ 1 ม.ค. 2560 นี้ ไทยจะเริ่มใช้มาตรการอุดหนุนกองถ่ายภาพยนตร์ต่างประเทศเสียที...โดยจะให้คืนค่าใช้จ่ายแก่กองถ่ายต่างประเทศที่เข้ามาใช้จ่ายในไทยเกินกว่า 50 ล้านบาทขึ้นไป จะสามารถทำเรื่องขอรับคืนได้ 15%  ทั้งจะคืนให้อีก 5% เพิ่มเติม  ถ้าหนังนั้นใช้บริการ Post Production ของไทย เช่น การมิกซ์เสียง ตัดต่อภาพ การใส่เอฟเฟกต์ หลังการถ่ายทำโดยว่าจ้างบริการของคนไทย (ซึ่งเรื่องหลังนี้ ฝีมือคนไทยไม่แพ้ใครในโลกเลย ฮอลลีวู้ดและญี่ปุ่นยืนยัน!)

หลังรองนายกรัฐมนตรี พล.อ.ธนะศักดิ์ ประกาศจบ...เสียงปรบมือไชโยโห่ร้องจากทั้งสื่อบันเทิงต่างประเทศ ผู้อำนวยการสร้างหนังจากฮอลลีวู้ดจีน อิตาลี นิวซีแลนด์ ฮ่องกง  ฝรั่งเศส  ก็ดังกราวลั่นขึ้นมา แปลว่าแฟนคลับจากกองถ่ายต่างๆ ยังจดจ่อรอคอยกัน มีทั้งที่มาจากสายหนังใหญ่ หนังสั้น หนังสารคดี ทีวี และนักการเงินของอุตสาหกรรมหนัง

แม้ว่าประเทศอื่นๆ ประชันนโยบายทำนองเดียวกันแบบจัดหนัก เช่น เบลเยียมจะให้คืน 66% เกาหลีคืน 25% ออสเตรเลียคืน 40%  ฟิจิคืน 40%  แทบทุกมลรัฐในสหรัฐอเมริกาและแคนาดาเอง ก็มีมาตรการดึงดูดกองถ่ายมาอวดเหมือนกัน

ไทยอาจเสนอไม่สูงเท่าแต่เราเชื่อว่าแม้ไม่ต้องเอาเงินล่อมากเท่าเขา เราก็อาจจะพอลองสู้ไปก่อน  ดังนั้นภาคเอกชนจึงฝากผมในฐานะเลขาธิการสมาพันธ์สมาคมภาพยนตร์แห่งชาติ มาคารวะขอบคุณ ครม.นี้ที่คลอดมาตรการข้างต้น ซึ่งวงการหนังรอมาเกือบ 20 ปีสำเร็จ

และต้องขอขอบคุณท่าน พล.อ.ธนะศักดิ์ เป็นพิเศษ เพราะท่านเพียรมาทำหน้าที่ประธานที่ประชุมบอร์ดภาพยนตร์ทุกเดือน จนเข้าใจแจ่มแจ้งและผลักดันให้เรามีมาตรการนี้ออกมาจนได้ ขอบคุณท่านรัฐมนตรีวีระ  โรจน์พจนรัตน์ และทีมข้าราชการ กระทรวงวัฒนธรรม กระทรวงคลัง กระทรวงการท่องเที่ยวฯ ที่ประคองให้มาตรการนี้ถูกประกอบขึ้นเป็นรูปเป็นร่าง ขอบคุณกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ ที่จัดบูธให้เอกชนหนังของไทยไปแสดงผลงานในตลาดต่างประเทศเสมอๆ

ขอขอบคุณส่วนราชการที่เกี่ยวข้องที่เห็นโอกาสของไทยแลนด์ 4.0 เห็นโอกาสที่เศรษฐกิจวัฒนธรรม  (Cultural Economy) โอกาสของภาคบริการเชิงสร้างสรรค์  Creative Services ของไทยจะได้มีเครื่องมือต่อสู้สำคัญชิ้นใหม่มาใช้ในปลายปีนี้