เพื่อไทยกังขาออกคำสั่งปกครองให้ชดใช้ความเสียหายจำนำข้าว

ฝ่ายกฎหมายเพื่อไทยตั้งข้อสงสัยการออกคำสั่งทางปกครองให้ชดใช้ความเสียหายจำนำข้าวจะเป็นประโยชน์ต่อประชาชนอย่างไร

นายชูศักดิ์ ศิรินิล ฝ่ายกฎหมายพรรคเพื่อไทย ให้สัมภาษณ์ว่า ตามที่นายวิษณุ เครืองาม รองนายกรัฐมนตรี ได้ให้สัมภาษณ์ ดูเหมือนจะยอมรับถึงการดำเนินการเรียกค่าเสียหายต่อผู้ต้องรับผิดในโครงการรับจำนำข้าวว่าอาจทำได้ 2 ทางคือการฟ้องคดีต่อศาลเพื่อขอให้ชดใช้ค่าเสียหาย และอีกวิธีคือการออกคำสั่งทางปกครองเรียกให้ชดใช้ค่าเสียหาย ตามที่นางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตรได้ยื่นหนังสือขอความเป็นธรรมไปนั้น ถือเป็นการยอมรับในวิธีการตามกฎหมายที่จะดำเนินการในเรื่องนี้แล้วว่ามีทางเลือกได้สองแนวทางว่าจะเลี้ยวซ้ายหรือเลี้ยวขวามิใช่เลี้ยวได้ทางเดียว แต่นายวิษณุกลับระบุว่ารัฐบาลจะเลือกใช้การออกคำสั่งทางปกครองโดยอ้างว่าเป็นวิธีการที่จะเป็นประโยชน์ต่อประชาชนมากที่สุดนั้น เห็นว่าเหตุผลมีความคลุมเครือ ฟังแลัวไม่เข้าใจและไม่น่าจะเป็นเหตุผลตามเจตนารมณ์และวัตถุประสงค์ของกฎหมาย เพราะคำว่าประชาชนตามที่นายวิษณุกล่าวหากจะหมายถึงประชาชนทั่วไปก็ไม่รู้ว่าจะได้ประโยชน์ในแง่ใดแต่หากนายวิษณุหมายถึงเป็นประโยชน์ต่อตัวผู้ถูกกล่าวมากกว่า หากเป็นเช่นนี้ก็คงจะเป็นความเห็นที่คลาดเคลื่อนต่อข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายอย่างมาก

ทั้งนี้เพราะการดำเนินคดีนั้นหลักสำคัญคือต้องใช้วิธีการที่จะให้ความเป็นธรรมแก่ผู้ถูกกล่าวและเปิดโอกาสให้ผู้ถูกกล่าวหาได้มีโอกาสต่อสู้คดีได้อย่างเต็มที่ เพื่อเป็นการคุ้มครองสิทธิในกระบวนการยุติธรรมของผู้ถูกกล่าวหา ซึ่งวิธีการที่ว่านี้คือการใช้สิทธิทางศาลเพื่อให้ศาลซึ่งเป็นคนกลางได้พิจารณาให้ความเป็นธรรมแก่ทั้งสองฝ่าย แต่การใช้วิธีออกคำสั่งทางปกครองนั้น นอกจากประเด็นที่ว่าจะใช้คำสั่งทางปกครองกับการทำตามนโยบายของนายกรัฐมนตรีที่แถลงต่อรัฐสภาได้หรือไม่แล้ว ยังเป็นการที่รัฐออกคำสั่งฝ่ายเดียวเรียกร้องให้ผู้ต้องรับผิดชดใช้ค่าเสียหาย หากผู้นั้นไม่ใช้รัฐก็มีอำนาจใชัมาตรการบังคับทางปกครองในการยึดทรัพย์เพื่อบังคับชำระหนี้นั้นได้ แม้ผู้ถูกกล่าวหาจะมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งและฟ้องคดีต่อศาลได้ก็ตาม แต่ภาระต่างๆเช่นเรื่องค่าธรรมเนียมศาลกลับต้องตกเป็นภาระกับเจ้าหน้าที่รัฐซึ่งถูกฟ้องผู้นั้น ซึ่งกรณีดังกล่าวควรจะใช้ในกรณีที่ความผิดและความรับผิดในคดีมีความชัดเจนแน่นอนแล้วเท่านั้น แต่เรื่องจำนำข้าวยังไม่มีความชัดเจนในหลายประเด็น ตั้งแต่ประเด็นแรกที่ว่าการที่นายกรัฐมนตรีปฎิบัติตามนโยบายที่แถลงต่อรัฐสภาอยู่ในฐานะเป็นเจ้าหน้าที่รัฐที่จะต้องรับผิดทางละเมิดได้หรือไม่

นอกจากนี้ประเด็นเรื่องกระบวนการตรวจสอบความเสียหายก็ยังไม่ชัดเจนและมีข้อโต้แย้งมาก การถือเอาการขาดทุนว่าเป็นความเสียหายทั้งที่รู้ๆกันอยู่ว่าเป็นการช่วยเหลือชาวนาการระบุจำนวนค่าเสียหายที่ไม่มีที่มาที่ไปที่ชัดเจน เมื่อกรณีเป็นเช่นนี้ก็ควรให้ทั้งสองฝ่ายไปพิสูจน์กันที่ศาล การใช้คำสั่งทางปกครองสรุปความเสียหายและเรียกให้ชำระเองจึงเป็นเหมือนมัดมือชกอีกฝ่าย ซึ่งเห็นว่าเป็นผลร้ายกับผู้ถูกกล่าวหามากกว่า ไม่ใช่เป็นประโยชน์ต่อประชาชนเหมือนที่กล่าวอ้างแต่อย่างใด