เธอกับฉัน... ความรักกับช่างฝีมือ (ตอน 2)

โดย...ชัยยศ จิรพฤกษ์ภิญโญ เครือข่ายพุทธิกา http://www.budnet.org

ความสัมพันธ์รักของหลายๆ คนเริ่มต้นที่ความรู้สึก ความรู้สึกเป็นเหมือนเชื้อเพลิงที่ขับเคลื่อน พลังความรู้สึกมีความร้อนแรง แต่เชื้อเพลิงนี้ถึงวันหนึ่งหากว่าไม่มีการต่อเติมเชื้อฟืน ในที่สุดความรู้สึกนั้นก็จะค่อยๆ จางคลายและหายไป ความรักก็หมดไป ดังนั้นความสัมพันธ์รักที่อาศัยแต่อารมณ์ ความรู้สึกรัก ชอบพอแต่เพียงอย่างเดียวจึงยากที่จะคงทน หรือมีอายุยาวนัก นี่คือมุมมองสำคัญที่หลายคนไม่ได้ตระหนักรู้ ความรักเป็นการกระทำด้วย หากไม่มีการกระทำ ความรักนั้นก็ไม่มีความหมายนัก ดังเช่น เรามักบอกกล่าวคนอื่นๆ ให้รับรู้ว่าเรารักสัตว์ แต่การกระทำ คือ การปล่อยปละละเลยจนสัตว์เลี้ยงล้มป่วย เช่นนี้คำพูดของเราถึงความเป็นคนรักสัตว์ก็ไร้ความหมาย ความน่าเชื่อถือที่คนอื่นมีต่อเราก็ยากที่จะเกิดขึ้น ในความสัมพันธ์ที่มีความรัก องค์ประกอบความรักที่สำคัญจึงไม่ใช่แค่ความรู้สึก

1) การดูแลใส่ใจ คือ องค์ประกอบพื้นฐานสำคัญ พ่อหรือแม่ที่รักลูก สิ่งสำคัญของความรักที่พ่อกับแม่มีต่อลูก คือ การทุ่มเทความใส่ใจ ดูแลสุขภาพกายใจ สามีและภรรยาทุ่มเท ใส่ใจความรักที่มีต่อกัน ดังนั้นในความสัมพันธ์รักจึงต้องมี

2) ความรับผิดชอบ เป็นฐานสำคัญ เพราะหากไร้ซึ่งความรับผิดชอบ การดูแลใส่ใจย่อมเกิดขึ้นไม่ได้ เราจะดูแลใส่ใจได้อย่างไรบ้าง รูปแบบการให้ คือ เครื่องมือสื่อสารที่ชัดเจนที่สุด เช่น การให้การบริการ ดูแลรับใช้ : การดูแลเสื้อผ้า ข้าวของเครื่องใช้ อาหารการกิน การสัมผัส สื่อสาร การแสดงออกทางภาษากาย โอบกอด จับมือ ฯลฯ การใช้คำพูดยืนยัน คำพูดที่ยืนยันช่วยสนับสนุนให้การกระทำนั้นมีความหมายมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้การดูแลใส่ใจที่สื่อสารได้อีกก็คือ การใช้สื่อแทนความรู้สึก เช่น ของขวัญในวาระสำคัญ สิ่งของที่มีค่า ความหมายแทนความรู้สึกในใจ และอีกลักษณะ คือ การให้เวลาที่มีคุณภาพ เช่น การมีกิจกรรมร่วมกัน การรับฟัง การใช้เวลาร่วมกันโดยไม่มีสิ่งใด หรือคนนอกรบกวนเวลาส่วนตัว

การกระทำที่มีความรักยังต้องการองค์ประกอบสำคัญคือ 3) ความเคารพนับถือ การที่คนสองคนมาใช้ชีวิตร่วมกัน สิ่งสำคัญคือ การเคารพอีกฝ่ายในฐานะปัจเจกชนคนหนึ่งที่มีอิสระในการคิดนึก รู้สึก และแสดงออก ความหมายสำคัญคือ การเคารพในความแตกต่าง เพราะหากความสัมพันธ์รักมีการเรียกร้อง กดดันอีกฝ่ายให้กระทำในสิ่งที่เราต้องการ นั่นอาจไม่ใช่ความรัก มันอาจเป็นการครอบงำได้ กระนั้นในความรักก็อาจต้องอาศัยการครอบงำ เช่น การอบรมสั่งสอนเด็กๆ ลูกหลานของเรา แต่เมื่อพวกเขาเติบโตเป็นผู้ใหญ่ ย่อมไม่ใช่วิธีการที่พึงปรารถนานักสำหรับพ่อแม่ที่จะทำกับลูกซึ่งเป็นผู้ใหญ่แล้ว องค์ประกอบสำคัญสุดท้ายคือ 4) ความรู้ ความเข้าใจ เรามีความเข้าใจในความรู้สึก ในความต้องการของอีกฝ่าย และรวมถึงตัวเรา ดังนั้นความรู้ในที่นี้สำคัญคือการรู้จักตนเอง ซึ่งจะนำไปสู่การรู้จักคนอื่น

องค์ประกอบความรักจึงประกอบด้วย การดูแลใส่ใจ การมีความรับผิดชอบ การเคารพนับถือ และความรู้ ทั้งหมดที่กล่าวมาอาจช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจได้บ้างว่า งานศิลปะของการรักนั้น เรียกร้องอะไร และอย่างไรในการรักได้บ้าง เรามีวิธีการเพื่อสื่อสารการรักได้อย่างไร สิ่งที่เหลือคือประสบการณ์ในภาคปฏิบัติของเราเอง การลงมือปฏิบัติเป็นภาคส่วนที่ต้องการอุทิศ ทุ่มเทตัวเองเพื่อสิ่งนั้น เหมือนกับศิลปินที่อุทิศกำลังกาย กำลังใจเพื่อผลงาน การรักในฐานะที่เรามีความรักและต้องการให้ความรักสร้างสรรค์ผลงาน ผลงานนี้เรียกร้องการอุทิศตัว

ในเส้นทางความรัก เราพบว่าเราประสบบทเรียนชีวิตมากมาย พร้อมๆ กับการเติบโตอีกมากมาย หากว่าเราใส่ใจเรียนรู้บทเรียนชีวิต ปัญหาท้องไม่พร้อมในวัยรุ่นจำนวนมาก ปัญหาหย่าร้างจำนวนมากในครอบครัว รวมไปถึงปัญหาชู้สาว นอกใจ ล้วนสืบเนื่องจากการเป็นศิลปินการรักที่สอบตกทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ การรักเป็นศิลปะ และศิลปะนี้เริ่มต้นคุณภาพที่การมีฐานความรู้ ความเข้าใจในตนเอง ในความรักจึงเป็นก้าวสำคัญ

รักคือชีวิต รักคือศิลปะ และชีวิตก็คือศิลปะ ที่เราต่างต้องเรียนรู้ ฝึกฝน เก็บเกี่ยวบทเรียน เพื่อเรียนรู้และเติบโตต่อไป

(ต่อจากสัปดาห์ที่แล้ว)