สงครามโลกครั้งที่ 3?

ไม่ให้คิดก็อดคิดไม่ได้ครับว่า ขณะนี้สงครามโลกครั้งที่ 3 อาจจะกำลังเริ่มก่อตัว หรืออาจจะเกิดขึ้นแล้วก็ได้ หลังจากที่ภูมิรัฐศาสตร์การเมืองโลกกำลังดำเนินไปอย่างที่กำลังแบ่งฝักแบ่งฝ่ายกันอย่างชัดเจนขึ้นเรื่อยๆ และผลกระทบก็เริ่มเห็นชัดขึ้นเรื่อยๆ ครับ

นั่นก็คือความรุนแรงจากการปะทะกันแรงขึ้นเรื่อยๆ ระหว่างมหาอำนาจตะวันตกและรัสเซีย ที่กำลังส่งผลให้เห็นกันมากขึ้นเมื่อเศรษฐกิจรัสเซียกำลังเข้าสู่ภาวะวิกฤตอย่างหนัก จนคาดว่าในปีหน้ารัสเซียจะเข้าสู่ภาวะถดถอยอย่างรุนแรง ขณะที่เงินรูเบิ้ลก็อ่อนค่าลงอย่างหนักมากกว่า 50% ไปแล้วในปีนี้

เมื่อสัปดาห์ก่อน ประธานาธิบดี บารัก โอบามา แห่งสหรัฐ บอกว่า ไม่คิดว่ารัสเซียจะเป็นต่อ และสาเหตุสำคัญที่ทำให้เศรษฐกิจรัสเซียเข้าสู่ภาวะวิกฤตเช่นนี้ ก็เป็นผลมาจากการคว่ำบาตรของสหรัฐและโลกตะวันตกต่อรัสเซียนั่นเอง

ขณะที่ทางด้านจีนก็ประกาศช่วยเหลือค่าเงินรัสเซียในทันทีผ่านการเปิดให้มีการสวอปค่าเงินหยวนเกิดขึ้น

โลกเริ่มจะเห็นการแบ่งฝักแบ่งฝ่ายที่ชัดเจนขึ้น ฝั่งหนึ่งคือสหรัฐและยุโรป อีกฝั่งหนึ่งคือรัสเซียและจีน

ส่วนอาวุธที่ใช้ห้ำหั่นกัน ไม่ใช่อาวุธสงครามอีกต่อไป แต่เป็น “น้ำมัน” ที่ราคากำลังตกเอาๆ อยู่ในขณะนี้ครับ

น่าสนใจตรงที่ขณะที่ราคาน้ำมันกำลังอ่อนตัวลงอยู่ทุกวันนั้น ซาอุดิอาระเบียและคูเวต ซึ่งถือว่าเป็นสมาชิกพี่เบิ้มของกลุ่มโอเปก และเป็นพันธมิตรใกล้ชิดกับสหรัฐนั้น กลับปฏิเสธที่จะไม่ลดกำลังการผลิตเพื่อกระตุ้นราคาน้ำมัน แต่กลับยอมขาดทุนคงกำลังการผลิตเดิมเอาไว้ เป็นเรื่องที่ไม่ปกติแน่นอนครับ

ประการสำคัญก็คือ ต้องไม่ลืมว่ารายได้ 2 ใน 3 ของรัสเซียมาจากการส่งออกพลังงาน ทั้งน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ ยิ่งราคาน้ำมันตกต่ำ รัสเซียก็หมดพิษสงลงไปเรื่อยๆ ราคาน้ำมันที่ต่ำเรี่ยดินขนาดนี้ไม่ถือว่าเป็นเรื่องดีต่อรัสเซียอย่างแน่นอน

การรุกของมหาอำนาจเพื่อช่วงชิงพันธมิตรในภูมิศาสตร์โลกยุคใหม่นั้น ก็ยิ่งเห็นชัดเจนมากขึ้นเรื่อยๆ ในเอเชีย ในขณะที่สหรัฐมีพันธมิตรอยู่เต็มเอเชีย ไม่ว่าจะเป็นญี่ปุ่น เกาหลีใต้ ไต้หวัน เวียดนาม และฟิลิปปินส์ จีนเองก็พยายามผูกสัมพันธ์และครอบงำอิทธิพลทางเศรษฐกิจเหนือเพื่อนบ้านมากขึ้นเรื่อยๆ อย่างเช่นการประกาศให้เงินกู้ช่วยเหลือกับกลุ่มประเทศอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง (จีเอ็มเอส) 1.15 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ รวมไปถึงการขยายเส้นทางรถไฟลงสู่ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ด้วย

สำหรับประเทศไทยนั้นขึ้นชื่อพอสมควรกับทักษะการถ่วงดุลระหว่างมหาอำนาจมากตั้งแต่อดีต แต่ทว่าบริบททางการเมืองและเศรษฐกิจในยุคปัจจุบันนี้ถือว่าซับซ้อนและล้ำลึกมากกว่ายุคสมัยเก่ามาก ดังนั้นไทยต้องระมัดระวังขึ้นเป็นสิบๆ เท่าจะอิงกับฝ่ายไหน ก็ต้องพินิจพิเคราะห์ให้ดีที่สุดครับ