เรื่องของน้ำมัน

ท่ามกลางมาตรการคว่ำบาตรจากทั้งสหภาพยุโรปและสหรัฐต่อรัสเซียนั้น แน่นอนว่าในด้านหนึ่งจะส่งผลกระทบต่อภาคธุรกิจตั้งแต่ธนาคาร ไปจนถึงอุตสาหกรรมพลังงานของรัสเซียในการทำธุรกิจในต่างประเทศโดยเฉพาะในยุโรปและสหรัฐมากยิ่งขึ้น แต่ยิ่งไปกว่านั้น สภาพปัจจัยทางเศรษฐกิจโลกในปัจจุบันนั้นต้องยอมรับว่าจะยิ่งทำให้รัสเซียมีทางเลือกที่น้อยลง

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ราคาน้ำมันในตลาดโลกในช่วงที่ผ่านมาอยู่ในช่วงขาลงติดต่อกันมานานหลายเดือน นอกจากนั้นแนวโน้มความต้องการน้ำมันในตลาดโลกยังจะปรับตัวลดลงต่อเนื่องด้วย อันเป็นผลจากภาวะเศรษฐกิจที่เซื่องซึมในหลายภูมิภาคไม่ว่าจะจีนหรือยุโรป

สำนักงานพลังงานสากล หรือไออีเอ เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว ได้ประกาศว่า ความต้องการน้ำมันในตลาดโลกในขณะนี้อยู่ในภาวะเชื่องช้ามากที่สุดในรอบ 30 เดือนทีเดียว โดยเฉพาะในช่วงไตรมาส 2 ที่ผ่านมา ถ้าหากเศรษฐกิจยุโรปและจีนยังไม่ฟื้นตัวขึ้นในเร็วๆ นี้ ในช่วงครึ่งหลังของปีนี้แนวโน้มของความต้องการน้ำมันในตลาดโลกก็ไม่น่าจะฟื้นตัวขึ้นเท่าไหร่นัก

ภาวะดังกล่าว จะยิ่งเป็นโจทย์สำคัญสำหรับรัสเซีย เพราะต้องไม่ลืมว่ารัสเซียโกยรายได้หลักๆ จากการส่งออกทั้งน้ำมันและก๊าซธรรมชาติครับ

เมื่อปีที่แล้ว รัสเซียส่งออกพลังงานคิดได้มากถึง 70.6% ของการส่งออกทั้งหมด และรายได้จากการส่งออกพลังงานนั้นยังคิดเป็นสัดส่วนถึง 50% ของงบประมาณทั้งหมดของรัสเซียอีกด้วย ดังนั้นการปรับตัวลดลงของราคาน้ำมันและแนวโน้มความต้องการน้ำมันในตลาดโลกที่ลดลงนั้นจึงส่งผลกระทบต่อรัสเซียโดยตรง

จึงไม่ใช่เรื่องแปลกใจที่รัสเซียจะพยายามหาทางออกด้วยการหันมาให้ความร่วมมือด้านพลังงานกับภูมิภาคทางเลือกอื่นนอกเหนือจากการส่งก๊าซฯ ไปขายให้กับยุโรปเป็นหลัก อย่างเช่นความร่วมมือกับจีนที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง และเป็นระยะๆ ไม่ว่าจะเป็นสัญญาการขายก๊าซฯ กับจีน นาน 30 ปี รวมไปถึงโครงการก่อสร้างท่อก๊าซฯ ผ่านไซบีเรียอีกด้วย

นั่นคือเรื่องของรัสเซีย ขณะที่ทางด้านอเมริกานั้นก็พยายามรุกเข้าหาทวีปยุโรปอย่างเต็มที่ โดยเฉพาะในด้านอุตสาหกรรมน้ำมันกับการสำรวจน้ำมันประเภทใหม่ คือ “เชลล์ ออยล์” หรือน้ำมันจากแหล่งหินดินดาน ขณะนี้สหรัฐมีเทคโนโลยีเพื่อการขุดน้ำมันประเภทนี้ขึ้นมาที่ดีที่สุดในโลก ยุโรปเป็นอีกแหล่งสำคัญนอกเหนือจากในสหรัฐ และจีนที่มีน้ำมันประเภทนี้มากครับ

ยุโรปกำลังเป็นยาขมสำหรับรัสเซีย แต่กำลังจะเป็นของหวานสำหรับสหรัฐ ขณะที่จีนเองก็กำลังกลายเป็นมหามิตรของรัสเซีย และเป็นยาขมสำหรับสหรัฐเช่นเดียวกัน

เรื่องนี้สนุก และต้องดูกันยาวๆ ครับ