ทรัพย์สินทางปัญญาที่ต้องแก้
....พวงรัตน์ อัศวพิศิษฐ์
ตอนนี้ทุกท่านคงทราบแล้วว่า สหรัฐยังคงจัดให้ไทยอยู่ใน PWL ต่อไปเป็นปีที่ 4 และทราบว่า PWL คืออะไร ตลอดจนว่าหากเราได้เลื่อนชั้นเป็น PFC ผลจะเป็นอย่างไร ถึงตัวสะกดของ PFC จะใกล้เคียงกับ KFC (ไก่ทอด) ที่คนไทยรู้จักดี แต่เห็นทีจะไม่อร่อยแบบไก่ทอดแน่ๆ
ดังนั้น เราน่าจะมาดูต่อไปว่า สหรัฐให้เหตุผลอย่างไรที่ปี 2010 นี้ ยังจัดไทยไว้ใน PWL อีก ดิฉันอ่านแล้วก็ไม่แน่ใจว่าจะดีใจ หรือตกใจแน่ ดีใจเพราะคราวนี้เขาแถมให้อีกนิดว่า ถึงแม้จะจัดไทยไว้เป็น PWL เหมือนเดิม แต่ก็จะให้มี OutofCycle Review (OCR) ในปีนี้
คำว่า OCR หรือ OutofCycle Review นั้น หมายถึงว่าเปิดโอกาสให้มีการพิจารณาทบทวนการดำเนินการของไทยในการปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาของสหรัฐอีกครั้งในกลางปี 2010 เพื่อจะดูว่าอะไรมีการดำเนินการอะไรคืบหน้าเป็นชิ้นเป็นอันไปบ้างหรือไม่ ถ้ามี และเป็นที่พอใจ ก็จะปลดไทยออกจาก PWL โดยไม่ต้องรอให้ถึงเดือน เม.ย. ปีหน้า (2011) เพราะตามขั้นตอนปกตินั้น สหรัฐจะทบทวนประเทศคู่ค้าทุกปีในราวปลายปี โดยรับฟังความคิดเห็นจากภาคเอกชนของเขา ซึ่งทำผ่านสมาคมต่างๆ เช่น สมาคมยา สมาคมซอฟต์แวร์ สมาคมภาพยนตร์ สมาคมเคเบิลทีวี ฯลฯ โดยสมาคมเหล่านั้นจะเสนอรายงานและความเห็นต่อผู้แทนทางการค้าของสหรัฐเป็นลายลักษณ์อักษร และมีการประชุมหารือกัน จนในที่สุด ฝ่ายบริหารหรือผู้แทนทางการค้าของสหรัฐ (USTR) ก็จะทำรายงานเสนอต่อสภาคองเกรสว่าจะจัดไทยอยู่ในระดับไหนเช่นที่ทำในปีนี้
ดังนั้น ความดีใจจึงเกิดจากเขาจะทบทวนเราเร็วขึ้น โอกาสจะหลุดจาก PWL ก็มี รายงานครั้งนี้ก็เขียนมาค่อนข้างดี
ถ้าอย่างนั้นแล้วตกใจอะไร ที่ตกใจก็คือ สหรัฐจะต้องตามจี้เราอย่างหนักเหมือนครูใหญ่จี้นักเรียนที่ถูกลงโทษคุมความประพฤติแล้วต้องทำรายงานเสนอเป็นระยะๆ แถมสิ่งที่ปรากฏในรายงานที่เสนอต่อคองเกรสฉบับนี้ (2010) ก็มีการคาดการณ์ไว้สูงมากๆ โดยเฉพาะในเรื่องการออกกฎหมาย แล้วถ้าไทยทำไม่ได้ล่ะอะไรจะเกิดขึ้น หรือเราจะอยู่ต่อไปอย่างเป็นสุขใน PWL เช่น คำพูดของผู้แทนอาเซียนในคณะทำงานเรื่องทรัพย์สินทางปัญญาประเทศหนึ่งที่ว่า
“เราก็อยู่ให้เป็นสุขในระดับที่สหรัฐอยากจะจัดเราไว้ จะเป็น WL หรือ PWL ก็แล้วแต่” ซึ่งหมายถึงไม่ต้องไปสนใจอะไรมาก ทำเท่าที่ทำได้ก็พอ ควรจะเป็นเช่นนั้นหรือไม่ก่อนอื่นลองมาดูกันว่าสหรัฐเข้ามาเจ้ากี้เจ้าการสำรวจเรื่องการดำเนินการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาให้กับธุรกิจของสหรัฐในกี่ประเทศ และมีการจัดอันดับอย่างไรบ้าง
สหรัฐเข้าไปตรวจสอบคู่ค้าทั้งหมด 77 ประเทศ ใน 77 ประเทศนี้ มี 29 ประเทศที่สหรัฐจัดให้เป็นประเทศที่เฝ้าจับตามองหรือ WL เช่น เบลารุส โบลิเวีย บราซิล อียิปต์ ฟินแลนด์ กรีซ อิตาลี มาเลเซีย เม็กซิโก นอร์เวย์ เปรู ฟิลิปปินส์ สเปน ยูเครน ตุรกีและเวียดนาม เป็นต้น ส่วนอีก 11 ประเทศ จัดเป็นกลุ่มที่ต้องจับตามองเป็นพิเศษ หรือ PWL ได้แก่ จีน รัสเซีย แอลจีเรีย อาร์เจนตินา แคนาดา ชิลี อินเดีย อินโดนีเซีย ปากีสถาน ไทย และเวเนซุเอลา และอีก 1 ประเทศ เป็นประเทศที่คอยตรวจสอบติดตามคือ ปารากวัย นอกจากนี้ยังมีถึง 3 ประเทศ คือ สาธารณรัฐเช็ก ฮังการี และโปแลนด์ ที่หลุดจากบัญชีเฝ้าจับตามอง หรือ WL เห็นอย่างนี้แล้ว หลายท่านคงอุทานด้วยความแปลกใจว่าไทยไปอยู่ในอันดับเดียวกับจีนพี่ใหญ่ของเราได้อย่างไร เราออกไปช็อปปิ้งของปลอมที่จีนกันเยอะแยะ จะเลือกเกรดไหนก็ได้ หลายๆ ท่านยังเคยบอกดิฉันสมัยที่เป็นอธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญาว่าให้หลับตาซะบ้าง ดูจีนเป็นตัวอย่าง เขาออกจะปากว่าตาขยิบ
ปากก็ว่าจับๆ แต่ก็มีของปลอมและของเลียนแบบอยู่มากมายชนิดเดินเลือกซื้อกันไม่หวาดไม่ไหว แถมยังมีการส่งออกไปยังประเทศอื่นๆ รวมทั้งประเทศในแถบอาเซียนด้วย อ้าว! เอ๊ะ! หรือทำตามคนกระซิบเลยทำให้ไทยไปติดอยู่ในระดับเดียวกับจีน แล้วไทยนี่ล่ะนะมีมากมายอย่างจีน หรือ เอ! ถ้าเช่นนั้น สาธารณรัฐเกาหลีล่ะ ยังเป็นสวรรค์ของนักซื้อของปลอมอยู่หรือไม่ ทำไมไม่มีชื่อติดอะไรเลย หรือเพราะมีความสัมพันธ์ที่ดีมากๆ กับสหรัฐอันนี้คงเป็นเรื่องการเมือง นอกมุ้ง ในมุ้ง หรือหลายมุ้ง ที่ดิฉันไม่มีความรู้ มาดูเพื่อนอาเซียนของเราอย่างอินโดนีเซียดีกว่า จำได้ว่าหลุดออกมาจาก PWL มาอยู่ WL ได้ 1 ปี คือประมาณปี 2007 หรือ 2008 ทำไมหลุดแล้วกลับมาอยู่ใน PWL อีก ข้อกล่าวหาของสหรัฐต่ออินโดนีเซีย และต่อไทยต่างกันหรือไม่อย่างไร
อันที่จริงดิฉันน่าจะเปรียบเทียบกับประเทศฟิลิปปินส์ที่สหรัฐจะมีการทบทวนนอกรอบ (OutofCycle Review) เช่นเดียวกับไทย แต่ดิฉันไม่ได้เปรียบเทียบกับฟิลิปปินส์เพราะสหรัฐจัดฟิลิปปินส์ไว้แค่ระดับ WL ไม่ได้จัดไว้เหนือชั้นอย่างประเทศไทย แต่จะจัดไว้ในระดับไหน หรือเปรียบเทียบกับประเทศอะไร ก็เห็นจะต้องขอเป็นคราวหน้าล่ะคะ คราวนี้จบไม่ลงอีกแล้ว
