บทเรียนจากการขึ้นค่าแรงขั้นต่ำของไทย

วันที่ 1 ม.ค. 2014 เป็นวันแรกที่มีการขึ้นค่าแรงขั้นต่ำใน 13 รัฐของสหรัฐ หลังจากเหตุการณ์ประท้วงหยุดงานของเหล่าพนักงานฟาสต์ฟู้ดทั่วประเทศ เพื่อขอขึ้นค่าแรงขั้นต่ำเมื่อต้นเดือน ธ.ค. 2013 อย่างไรก็ตาม นักเศรษฐศาสตร์จากหลายสำนักได้แสดงความเห็นว่า การใช้นโยบายขึ้นค่าแรงขั้นต่ำดังกล่าว จะส่งผลให้ช่องว่างทางรายได้ขยายตัวกว้างมากขึ้น และการขึ้นค่าแรงอาจส่งผลให้ภาคธุรกิจย้ายฐานการผลิตไปยังที่ที่ค่าแรงถูกกว่า

แพทริค วินน์ นักข่าวประจำภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ของเว็บไซต์ข่าวโกลบอลไทม์ของสหรัฐ ได้รายงานการขึ้นค่าแรงขั้นต่ำของไทยเมื่อต้นปี 2013 โดยระบุว่านโยบายขึ้นค่าแรงของไทยอาจเป็นบทเรียนให้สหรัฐได้

ประเทศไทยได้มีการขึ้นค่าแรงขั้นต่ำเมื่อต้นปี 2013 โดยอัตราค่าแรงขั้นต่ำในเมืองอยู่ราว 9.3 เหรียญสหรัฐต่อวัน (ราว 300 บาท) ส่วนในชนบทอยู่ที่ราว 7 เหรียญสหรัฐต่อวัน (ราว 230 บาท) ส่งผลให้ประเทศไทยไม่ใช่ประเทศค่าแรงราคาถูกอีกต่อไป การขึ้นค่าแรงดังกล่าวส่งผลให้ผู้ใช้แรงงานระดับรากหญ้ามีรายได้เพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดด ในบางจังหวัดรายได้เฉลี่ยสูงขึ้นเกือบ 70% ส่งผลให้มีการจับจ่ายใช้สอยเพิ่มมากขึ้น ทำให้เศรษฐกิจของประเทศไทยเมื่อต้นปี 2013 เติบโตอย่างรวดเร็ว

วินน์ รายงานว่า ปัจจัยด้านการเมืองเป็นความจริงที่ซ่อนเร้นอยู่เบื้องหลังนโยบายขึ้นค่าแรงขั้นต่ำดังกล่าว โดยเป็นส่วนหนึ่งของ “นโยบายประชานิยม” เพื่อสร้างฐานเสียงให้เครือข่ายตระกูลชินวัตรเข้มแข็งยิ่งขึ้นในหมู่คนระดับรากหญ้า ส่งผลให้ตระกูลชินวัตรสามารถรักษาอำนาจทางการเมืองมาได้จนถึงปัจจุบัน ถึงแม้ว่าจะผ่านทั้งการรัฐประหาร คำสั่งศาลตัดสินให้ยุบพรรค หรือแม้การประท้วงขับไล่รัฐบาลหลายครั้ง แต่ตระกูลชินวัตรก็ยังอยู่รอดในระบบการเมืองไทยมาได้จนถึงปัจจุบัน เนื่องจากคนรากหญ้าที่เสียงส่วนใหญ่ยังคงต้องการให้เครือข่ายการเมืองของตระกูลชินวัตรอยู่ในอำนาจ

อย่างไรก็ตาม การถลุงเงินไปกับนโยบายประชานิยม การใช้จ่ายอย่างสุรุ่ยสุร่ายของรัฐบาลและปัญหาการทุจริต ส่งผลให้ชนชั้นกลางในเมืองไม่พอใจ จนเป็นเหตุให้เกิดการประท้วงขับไล่รัฐบาล ที่ถึงแม้จะมาจากการเลือกตั้ง เพื่อหยุดพฤติกรรมการใช้จ่ายดังกล่าว ก่อนประเทศไทยจะล้มละลาย

ในขณะที่ค่าแรงขั้นต่ำจะยังคงอยู่ที่ 7.25 เหรียญสหรัฐต่อชั่วโมง (ราว 237 บาท) ถึงแม้ว่าจำนวนดังกล่าวจะดูไม่น้อย ทว่าหากพนักงานทำงานเต็มเวลา รายได้จะอยู่ที่ราว 1.5 หมื่นเหรียญสหรัฐต่อปีเท่านั้น (ราว 4.97 แสนบาท) ซึ่งยังอยู่ต่ำกว่ามาตรฐาน นอกจากนี้หากคิดตามอัตราเงินเฟ้อแล้ว ค่าแรงที่ระดับ 7.25 เหรียญสหรัฐต่อชั่วโมง ยังอยู่ที่ระดับต่ำกว่าค่าแรงขั้นต่ำเมื่อ 40 ปีที่แล้วเกือบ 30%