เศรษฐกิจ 2557 ยืนอยู่บนเส้นด้าย

โดย...บากบั่น บุญเลิศ/เกียรติศักดิ์ ผิวเกลี้ยง

นี่เริ่มปีใหม่ 2557 สำนักพยากรณ์ทางเศรษฐกิจก็ฟันธงว่าเศรษฐกิจปีหน้าสาหัสยิ่งกว่านี้ เนื่องจากไม่มีแรงส่งจากเศรษฐกิจปี 2556 ที่ขยายตัวได้ต่ำกว่า 3% ต่อปี เนื่องจากเครื่องยนต์ขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจดับสนิททุกตัว

นอกจากนี้ วิกฤตการเมืองของไทยที่ดูเหมือนไม่มีทางออก ยิ่งทำให้เศรษฐกิจปีหน้าอาการโคม่าไม่มีทางรักษา

หลังจากที่รัฐบาลประกาศยุบสภาให้มีการเลือกตั้งใหม่วันที่ 2 ก.พ. 2557 มีการประเมินกันว่ายังเร็วกว่าจะได้รัฐบาลใหม่แถลงนโยบายและเริ่มทำงานได้จริงๆ ก็เดือน เม.ย. 2557 นั้น หมายความว่าอย่างน้อยในช่วง 4 เดือนของปี 2557 รัฐบาลรักษาการไม่สามารถออกนโยบายใหม่มากระตุ้นเศรษฐกิจไทยได้เลย ทำให้เศรษฐกิจไทยต้นปีใหม่อยู่ในภาวะสุญญากาศ

ปัญหาที่น่าเป็นห่วงเศรษฐกิจที่อยู่ในภาวะชะลอตัวต่อเนื่องมาจากปี 2556 และขยายตัวได้ต่ำกว่าเป้าจำนวนมาก จนทำให้ไม่มีแรงส่งเศรษฐกิจปี 2557 ในช่วงต้นปี เพราะเครื่องยนต์ต่างๆ ยังดับสนิท จุดไม่ติด

สำนักงานเศรษฐกิจการคลัง (สศค.) ประเมินว่า เศรษฐกิจปี 2557 ในช่วงที่ยังไม่มีรัฐบาลใหม่ มาตรการที่จะมากระตุ้นเศรษฐกิจไทยได้มีเพียงการเร่งการใช้จ่ายภาครัฐบาลเท่านั้น ส่วนตัวอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นการส่งออก การลงทุน และการส่งออกยังพึ่งไม่ได้

เหตุที่เป็นเช่นนั้นในช่วงรัฐบาลรักษาการ การบริโภคเอกชนฟื้นได้ยากเพราะประชาชนยังไม่เชื่อมั่น เช่นเดียวกับการลงทุน ในภาวะที่การเมืองไม่มีความแน่นอนและไม่รู้จะออกมาทางไหน ไม่มีผู้ประกอบการรายไหนไม่ว่าจะเป็นไทยหรือเทศขนเงินมาลงทุนเพิ่มอย่างแน่นอน

ในด้านการส่งออก แม้ว่าเศรษฐกิจโลกจะฟื้นตัว แต่ก็มีปัญหาว่าไทยจะฉวยโอกาสส่งออกเพิ่มได้ไหม เพราะในช่วงที่ผ่านมาผู้ส่งออกไทยมีปัญหาเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันทำให้การส่งออกของไทยถดถอยเข้าคลองมาเรื่อยๆ โดยเฉพาะ 2 ปีที่ผ่านมา

ในปี 2555 รัฐบาลตั้งเป้าการส่งออกไว้ 15% แต่ขยายตัวได้จริงเพียง 4% ต่อปีเท่านั้น ไม่ถึง 1 ใน 3 ที่ตั้งเป้าไว้ สำหรับปี 2556ตั้งเป้าขยายตัว 89% สุดท้ายการส่งออกไม่ขยายตัวเลยและมีความเป็นไปได้สูงจะออกมาติดลบ ส่วนการส่งออกปี 2557 ที่คาดว่าจะขยายตัวได้ 7% ต่อปี จึงถูกมองว่าจะไปได้ไกลแค่ไหน ซึ่งหากไม่ได้ตามเป้าเหมือน 2 ปี ที่ผ่านมาเศรษฐกิจไทยปีนี้จะทรุดหนักกว่าปีที่ผ่านมา

สำหรับการใช้จ่ายภาครัฐที่เป็นเครื่องยนต์ที่จะขับเคลื่อนเศรษฐกิจในช่วงสุญญากาศไม่มีรัฐบาลตัวจริงบริหารประเทศก็ยังมีปัญหาเบิกจ่ายไม่ได้ตามเป้า การเบิกจ่ายงบลงทุนไตรมาสแรกของปีงบประมาณ 2557 ที่หวังว่าจะเป็นตัวกระตุ้นไตรมาสสุดท้ายของปี 2556 มีการเบิกจ่ายได้เพียง 7,000-8,000 ล้านบาท หรือ 23% ของงบลงทุนเท่านั้น

ดังนั้น เศรษฐกิจต้นปี 2557 จึงหวังพึ่งงบลงทุนได้ยาก ขณะที่เงินกู้จาก พ.ร.ก. 3.5 แสนล้านบาท เพื่อบริหารโครงการน้ำ และ พ.ร.บ.กู้เงิน 2 ล้านล้านบาท เพื่อลงทุนโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมยังไม่สามารถเบิกจ่ายได้อย่างแน่นอน ตราบใดที่ยังไม่มีรัฐบาลใหม่เข้ามาบริหารประเทศ

การท่องเที่ยวที่ถูกมองว่าจะเป็นตัวช่วยเศรษฐกิจต้นปี 2557 ก็เริ่มมืดมน เพราะการเมืองที่มีปัญหาทำให้หลายประเทศประกาศเตือนประชาชนให้ระวังเข้ามาเที่ยว ส่งผลนักท่องเที่ยวลด รายได้ผู้ประกอบการเกี่ยวกับท่องเที่ยววูบ

ทั้งหมดเป็นวิบากกรรมเศรษฐกิจปี 2557 ที่มองไปทางไหนมีแต่ปัจจัยลบที่จะทำให้เศรษฐกิจดิ่งลงเหว หาปัจจัยบวกที่จะทำให้เศรษฐกิจพ้นจากปัญหาได้ยาก ยังไม่รวมกับกรณีที่การเลือกตั้งล่าช้าออกไปจากกำหนดเดิมหรือการเลือกตั้งไม่ได้ จะยิ่งทำให้เศรษฐกิจปีหน้าวิกฤตหนักหนาสาหัสจนกลายเป็นวิกฤตรอบใหม่ได้

เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองผู้อำนวยการ สำนักงานเศรษฐกิจการคลัง (สศค.) ให้ความเห็นว่า เศรษฐกิจไทยปีหน้าเหมือนอยู่บนเส้นด้าย เนื่องจากเครื่องยนต์ทางเศรษฐกิจดับเกือบทั้งหมด มาตรการกระตุ้นทางเศรษฐกิจจะเน้นมาตรการระยะปานกลางและระยะยาว โดยเฉพาะการลงทุนเพราะจะเป็นแรงขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจ ในส่วนของการบริโภคภาคเอกชนคงกระตุ้นไม่ได้มาก และเป็นเรื่องที่ไม่ควรกระตุ้นมาก ด้วยเพราะจะต้องกู้เงินและทำให้หนี้ของประเทศสูงมีปัญหาเสถียรภาพทางการคลังเกิดขึ้นในอนาคต ขณะที่การใช้จ่ายภาครัฐในช่วงที่รัฐบาลทำหน้าที่รักษาการ ทำให้การเบิกจ่ายของประเทศมีข้อจำกัดกระตุ้นเศรษฐกิจไม่ได้

สอดคล้องกับบริษัท ศูนย์วิจัย ได้ประเมินเศรษฐกิจปี 2557 ไว้ 2 กรณี ในกรณีแรกมีการเลือกตั้งใหม่ รัฐบาลเริ่มทำงานได้ในครึ่งปีแรก มีการออกมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจจะทำให้เศรษฐกิจขยายตัวได้ 4.5% แต่หากไม่มีมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจจะทำให้เศรษฐกิจขยายตัวได้ 3.7%

กรณีที่สอง เป็นกรณีที่เลวร้าย ความขัดแย้งทางการเมืองรุนแรงจนเศรษฐกิจสะดุด การส่งออกขยายตัวได้ต่ำกว่า 59% จะทำให้เศรษฐกิจขยายตัวได้ 0.5% เท่านั้น แต่หากการส่งออกได้ตามเป้าเศรษฐกิจก็กระเตื้องขยายตัวได้ 2.5%

จากประมาณการที่เกิดขึ้นทั้งหมดทำให้เห็นว่าเศรษฐกิจไทยปีหน้านอกจากอยู่บนทางสองแพร่งแล้วยังแขวนอยู่บนเส้นด้ายอีกด้วย

ทางออกวิกฤตของการเมืองของไทยรอบใหม่ จึงเป็นจุดชี้เป็นชี้ตายของเศรษฐกิจไทยปีหน้าว่าจะเดินหน้าได้ต่อไป หรือจะจนมุมถอยหลังจนเป็นวิกฤตรอบใหม่