อย่าพูดไม่จริง

วิกฤตโครงการจำนำข้าวราคาสูงกว่าตลาดมาก นโยบายประชานิยมของรัฐบาลที่สร้างปัญหาใหญ่ระดับหลายแสนล้านบาททยอยพ่นพิษออกมาต่อเนื่อง โดยเฉพาะปัญหาปลายทาง ที่ชาวนานำข้าวเข้าโครงการจำนำและได้ใบประทวนไปแล้วกว่า 1 แสนล้านบาท แต่รัฐบาลยังไม่มีเงินจ่าย

เป็นที่ทราบกันดีว่าปัญหานี้ กระทรวงพาณิชย์กับกระทรวงการคลังต่างเปิดศึกกันมาแล้วหลายครั้ง โดยทางฝ่ายหน่วยงานในกระทรวงพาณิชย์เป็นผู้บริหารการรับจำนำและการระบายข้าว เพื่อนำเงินมาให้กับหน่วยงานของกระทรวงการคลัง ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) ซึ่งเป็นผู้ออกใบประทวน และเป็นผู้จ่ายเงินให้กับชาวนา

ที่ผ่านมา จากการที่รัฐบาลรับจำนำข้าวไว้ในราคาสูงกว่าตลาดมาก ทำให้ต้องระบายข้าวในราคาที่ขาดทุนออกไป และด้วยต้นทุนราคาข้าวที่สูงกว่าคู่แข่ง เช่น เวียดนาม อินเดียมาก ทำให้รัฐบาลระบายข้าวไม่ออก ขณะที่ข้าวซึ่งมีรอบการเพาะปลูกปีละ 24 ครั้ง ยังคงไหลเข้ามาเข้าโครงการจำนำจนสต๊อกบวมกว่า 16 ล้านตัน

ผลจากการที่รัฐบาลไม่สามารถระบายข้าวออกไปได้ และงบที่ใช้ในโครงการจำนำข้าว 2 ปีที่ผ่านมา มากมายกว่า 5 แสนล้านบาทแล้ว (วงเงินเบิกจ่ายเงินกู้รวม 6.88 แสนล้านบาท ได้รับเงินจากการระบายข้าวและงบประมาณ 1.89 แสนล้านบาท) ทำให้เงินที่จะจ่ายให้ชาวนาในรอบจำนำปีที่ 3 จึงอยู่ในสภาพถังแตก และปัญหาดังกล่าวโดนซ้ำเติมมากขึ้น เมื่อ รมช.พาณิชย์ ยรรยง พวงราช โยนบาปให้ ธอส. หลังสมาคมชาวนาและเกษตรกรไทยและสมาคมเกษตรกรไทยเข้าทวงถามเงินค่าข้าว โดยทางพาณิชย์บอกว่าจะคืนให้ ธอส. 6,000 ล้านบาท และเงินที่ ครม.อนุมัติชดเชยรวมทั้งสิ้น 5.91 หมื่นล้านบาท เพียงพอจ่ายให้ชาวนาที่ยังไม่ได้รับเงิน คาดจะจ่ายใน 2 สัปดาห์

จากคำชี้แจงดังกล่าว ทำให้ชาวนาไปทวงเงินจาก ธอส. เมื่อไม่ได้ จึงทำให้เกิดการชุมนุมปิดล้อม กล่าวหาว่า ธอส.มีเงินแต่ไม่ยอมจ่าย แต่เมื่อได้รับการชี้แจงว่า เงิน 6 หมื่นล้านบาท เป็นเงินที่ได้รับชำระคืนจากการขายข้าวเพียง 2.68 หมื่นล้านบาท อีก 2 หมื่นล้านบาท ธ.ก.ส.เตรียมไว้จ่ายดอกเบี้ยพันธบัตรที่ระดมสภาพคล่องแทนรัฐบาล จึงตั้งงบคืนโดยเอามาจ่ายรับจำนำไม่ได้ เมื่อทราบความจริงทำให้ชาวนารู้ว่าโดนหลอก

ภาพรวมทั้งหมดสะท้อนให้เห็นว่า การแก้ปัญหาแบบการเมือง พูดไม่จริงหรือพูดความจริงไม่หมดกับชาวนาเพื่อเอาตัวรอดเป็นครั้งเป็นคราวไปแบบนี้ ทางรัฐบาลไม่มีทางแก้ปัญหาโครงการรับจำนำข้าวราคาสูงมากได้แน่ และที่สำคัญ กระทรวงพาณิชย์ไม่ควรไม่พูดความจริง เพราะสิ่งนี้จะทำให้ปัญหาแย่มากขึ้น

ดังนั้น รัฐบาลควรหาทางแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ และลงมือทำได้แล้ว เพราะปัญหาผ่านมาเกือบ 3 ปี บ่งชี้ชัดแล้วว่านโยบายรับจำนำข้าวราคาสูงของรัฐบาลที่ใช้หาเสียงดังกล่าวสร้างผลเสียหายมหาศาลหลายแสนล้านบาท แต่ช่วยชาวนาให้มีรายได้เพิ่มไม่มาก ถึงเวลาต้องปรับหรือเปลี่ยนนโยบายจำนำข้าวแบบสุดซอยได้แล้ว