ว่าด้วย ‘ข้าว’

เห็นกำลังเป็นข่าวใหญ่เรื่องโครงการรับจำนำข้าวตันละหมื่นห้าพันบาทของรัฐบาลจะขาดทุนยับ โดยมีบทวิเคราะห์ฝรั่งออกมาเตือนว่า ไทยอาจจะสูญเสียงบประมาณไปกับโครงการนี้มากถึง 2,000 ล้านเหรียญสหรัฐ หรือถึง 6 แสนล้านบาทกันทีเดียว ก็ว่ากันไปตามเรื่อง เพราะยังไงๆ ปลายปีนี้ได้เห็นกันแน่ครับ ว่าโครงการนี้จะขาดทุนกันเท่าไหร่ ใช้งบประมาณกันไปเท่าไหร่

พูดถึงเรื่องข้าวในตลาดโลก ล่าสุดเห็นมีข่าวบอกว่า ไทยเสียแชมป์การส่งออกข้าวไปแล้วให้กับอินเดียและเวียดนาม โดยไทยตกเป็นอันดับ 3 เพราะข้าวไทยแพงคนก็เริ่มเมินลง

พูดกันถึงเรื่องข้าวนั้น ก็พูดลำบากครับ จะเปรียบเทียบกันไม่ค่อยจะได้ เพราะเรื่องข้าวเป็นเรื่องของรสนิยมการบริโภคของแต่ละชาติ แต่ละภูมิภาคบริโภคข้าวไม่เหมือนกัน ใช่ว่าทั่วโลกจะบริโภคข้าวหอมมะลิไทยกันหมด

ญี่ปุ่นก็บริโภคข้าวเมล็ดสั้น อ้วน มีความเหนียว เหมือนกับจีน เพราะว่าใช้ตะเกียบคีบได้

อินเดีย เลยไปตะวันออกกลาง พวกนี้บริโภคข้าวบาสมาติ เป็นข้าวเมล็ดผอมๆ มีความเบา ร่วนๆ ครับ ลองไปชิมกันได้ตามร้านอาหารอินเดีย

ส่วนฝรั่ง ไม่ได้บริโภคข้าวโดยตรง แต่จะปลูกข้าวสาลีกันมาก เพราะนำไปผลิตแป้งทำขนมปัง หรือไม่ก็ปลูกข้าวบาร์เลย์กันมาก

เมื่อถามว่าราคากลางข้าวอยู่ที่ไหน ที่สหรัฐก็มีตลาดล่วงหน้าข้าวเป็นมาตรฐานอยู่ แต่ส่วนใหญ่จะเป็นข้าวสาลี

ดังนั้น ตลาดของแต่ละประเทศนั้นไม่เหมือนกัน เมืองไทยส่งออกข้าวขาวเยอะ อาจจะมีคู่แข่งจริงๆ ก็คือเวียดนาม ซึ่งว่ากันตามจริง ข้าวของไทยมีคุณภาพดีกว่า อยู่ในตลาดบน ส่วนเวียดนามอยู่ในตลาดล่าง เพราะมีคุณภาพต่ำกว่า

อย่างราคาข้าวขาว 5% ของไทยนั้นราคาอยู่ที่ 560 เหรียญสหรัฐต่อตัน ของอินเดีย 420 เหรียญสหรัฐต่อตัน และเวียดนาม 408 เหรียญสหรัฐต่อตัน จะเห็นว่าข้าวไทยแพงโดดเด่นกว่าเพื่อน ก็ไม่แปลกที่จะต้องเสียแชมป์ไป

เพราะต้องยอมรับกันว่า ในขณะนี้เศรษฐกิจโลกอยู่ในภาวะอึมครึมจากวิกฤตในยุโรป ซึ่งคาดกันว่าความต้องการสินค้าหลายๆ ประเภทในโลกจะลดต่ำลงด้วย ซึ่งรวมไปถึงข้าว ที่ราคาในตลาดโลกมีแนวโน้มลดราคาลงเรื่อยๆ

เพราะสอง ถือว่าเป็นข้อเท็จจริงที่รสนิยมผู้บริโภคในยุคหลังวิกฤตเศรษฐกิจในสหรัฐตั้งแต่ปี 2551 เป็นต้นมานั้น ชาวโลกนิยมสินค้าราคาถูกลงครับ และสินค้าข้าวก็เป็นหนึ่งในตัวเลือกนั้นด้วย เพื่อนบ้านอาเซียนหลายชาติเลือกบริโภคข้าวราคาถูกจากเวียดนามแทนข้าวจากไทย

ในเมื่อเทรนด์ของโลกเป็นเช่นนี้ ก็ย่อมเลี่ยงไม่ได้ที่ไทยจะต้องเสียแชมป์ไปจริงๆ

แต่ที่เลวร้ายหนักกว่า กลัวว่าเสียแชมป์ไม่พอ ประเทศชาติจะถูกผลาญงบประมาณไปฟรีๆ ในขณะที่ชาวนาเองก็อาจจะไม่ได้รวยขึ้นจริงก็เป็นได้

เงินไปอยู่ไหนหมดหว่า!