อุตสาหกรรมแรงงานขาดแคลน 3 แสนคน

ค่าแรงและเงินเดือนที่ได้รับเพิ่มขึ้น แต่เมื่อหักกับค่าครองชีพที่สูงขึ้นตามราคาสินค้าและพลังงานแล้วเหลือเงินไม่มากนัก จึงจำเป็นที่ทำให้ครัวเรือนและรายย่อยต้องก่อหนี้สูงขึ้น ส่วนผู้ประกอบการก็ต้องปรับตัวลดค่าใช้จ่ายทุกด้าน เช่น การจ่ายค่าแรงที่ต่ำกว่าวุฒิการศึกษา ทำให้เกิดการว่างงานแฝง

อาคม เติมพิทยาไพสิฐ เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนา การเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) เปิดเผยในช่วงครึ่งหลังของปี 2555 ยังมีประเด็นที่ต้องเฝ้าระวัง ได้แก่ แรงกดดันเงินเฟ้อที่มีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นจากการปรับเพิ่มราคาพลังงานในประเทศ ทำให้หนี้ครัวเรือนมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น

ทั้งนี้ รายได้ของแรงงานมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะภาคเอกชนที่ยังไม่รวมค่าล่วงเวลาและผลประโยชน์อื่น เพิ่มขึ้น 15.1% เนื่องจากการปรับค่าจ้างเพื่อดึงดูดพนักงาน โดยเฉพาะในอุตสาห กรรมขนาดกลางและขนาดใหญ่ที่ยังขาดแคลนแรงงานฝีมือและแรงงานกึ่งฝีมือ แต่ราคาสินค้าที่เพิ่มขึ้น 3.4% ทำให้ค่าจ้างแท้จริงเพิ่มขึ้นเพียง 11.4% เท่านั้น

ผู้ประกอบการได้ปรับตัวสู้การปรับค่าจ้างแรงงานขั้นต่ำในเดือน เม.ย.ที่ผ่านมา โดยจ่ายในอัตราค่าจ้างขั้นต่ำที่กำหนด แต่บางกิจการมีปัญหาเกี่ยวกับวิธีการปรับค่าจ้างให้กับแรงงานที่มีประสบการณ์สูงกว่าค่าจ้างขั้นต่ำ ทำให้มีการประท้วงเรียกร้องเป็นระยะๆ

นอกจากนี้ ยังมีการลดต้นทุนการผลิตด้านอื่นมากกว่าการปรับลดแรงงาน ขณะที่ผู้ประกอบการบางกลุ่มที่มีศักยภาพมีแนวโน้มนำเครื่องจักรมาแทนแรงงาน เพื่อลดต้นทุนและแก้ปัญหาการขาดแคลนแรงงาน รวมถึงสามารถควบคุมคุณภาพแรงงานได้ง่าย และการขยายการลงทุนไปยังพื้นที่ที่มีศักย ภาพที่จะทำให้ต้นทุนการผลิตลดลง

ธนิต โสรัตน์ รองประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) กล่าวว่า ส่วนตัวเข้าใจว่าตัวเลขแรงงานแฝงที่ สศช. แถลงว่ามีจำนวนมากนั้น ส่วนใหญ่น่าจะอยู่ในภาคเกษตรมากกว่าภาคอุตสาหกรรม เพราะแรงงานกลุ่มนี้จะทำงานเป็นฤดูกาล เช่น พอหมดฤดูกาลทำนาก็จะเข้ามาหางานทำในภาคอุตสาหกรรม แต่พอถึงฤดูทำนาก็จะกลับบ้าน ทั้งๆ ที่ขณะนี้ภาพรวมภาคอุตสาหกรรมกำลังขาดแคลนแรงงานอยู่ 23 แสนคน

ธนิต กล่าวว่า คำว่าแรงงานแฝงในเชิงเศรษฐศาสตร์ หมายความว่า กลุ่มคนที่มีงานทำแต่ไม่จำเป็นต้องทำงานต่อเนื่องและประจำ แต่สำหรับแรงงานที่อยู่ในภาคอุตสาหกรรมจะต้องเป็นแรงงานที่ทำต่อเนื่อง ดังนั้น ภาคอุตสาหกรรมจึงไม่น่าจะมีการว่างงานแฝง

สำหรับกรณีที่จ่ายค่าแรงให้ต่ำกว่าค่าวิชาชีพจริงนั้นก็คงเป็นไปไม่ได้ เพราะตอนนี้ตลาดแรงงานเป็นของลูกจ้าง

พงษ์ศักดิ์ โล่ห์ทองคำ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารและกรรมการผู้จัดการ บริษัท เอสวีไอ กล่าวว่า บริษัทไม่มีแรงงานแอบแฝง และปัจจุบันยังประสบปัญหาขาดแคลนแรงงานถึง 700 คน หลังเจอปัญหาน้ำท่วมคนงานกลับบ้านกันส่วนใหญ่ จากเดิมมีทั้งหมด 3,000 คน แต่ปัจจุบันมีเพียง 2,300 คน ทำให้บริษัทต้องเพิ่มค่าแรงนอกเวลา (โอที)