วันกรรมกรสากล 2555 คุณภาพชีวิตแย่-ของพง-ค่าจ้างยังไม่พอยาไส้

โดย...วิทยา ปะระมะ

วันที่ 1 พ.ค.ของทุกปี ถูกกำหนดเป็นวันกรรมกรสากล หรือที่ในประเทศไทยเรียกว่า วันแรงงานแห่งชาติ แม้จุดกำเนิดวันดังกล่าวจะผ่านไปกว่า 120 ปีแล้ว แต่ทุกวันนี้แรงงานไทยไม่มีสภาพที่ดีไปกว่ากรรมกรในยุโรปยุคปฏิวัติอุตสาหกรรมแต่อย่างใด

กว่า 20 ปีที่ผ่านมา แรงงานไทยได้ปรับขึ้นค่าจ้างต่ำกว่าอัตราเงินเฟ้อโดยตลอด ทุกวันนี้ต้องแย่งกันทำโอทีเพราะลำพังค่าจ้างรายวันน้อยจนไม่พอยาไส้ ขณะเดียวกันก็ไม่ได้รับการคุ้มครองสิทธิในการรวมตัวต่อรองสิทธิประโยชน์กับนายจ้าง การรวมตัวตั้งสหภาพแรงงานส่งผลให้ขบวนการแรงงานไทยอ่อนแอตลอดมา

แม้ปีนี้รัฐบาลปรับขึ้นค่าจ้างรวดเดียว 40% และเตรียมเพิ่มอีกระลอกเป็น 300 บาททั่วประเทศ ในวันที่ 1 ม.ค. 2556

ทว่า ในมุมมองของ ชาลี ลอยสูง ประธานคณะกรรมการสมานฉันท์แรงงานไทย (คสรท.) สรุปว่าผู้ใช้แรงงานทุกวันนี้มีชีวิตไปวันๆ และอนาคตก็คงไม่ได้มีคุณภาพชีวิตที่ดีไปกว่านี้เท่าใดนัก

ปัญหาใหญ่ที่สุดสำหรับวันแรงงานปีนี้ ชาลี ระบุว่า คือเรื่องค่าครองชีพ ซึ่งรัฐต้องรีบเข้ามาแก้ปัญหาโดยเร็ว โดยเฉพาะผู้ค้าหรือสินค้าในระดับล่าง เช่น ค่าอาหารจานเดียว ค่ามอเตอร์ไซค์รับจ้าง ฯลฯ ที่ปรับราคาขึ้นไปแล้ว

นอกจากนี้ ยังมีบางส่วนถูกนายจ้างบางส่วนกดขี่บีบให้ยินยอมนำสวัสดิการค่ารถ ค่าอาหารมารวมเป็นค่าจ้างขั้นต่ำ ซึ่งขณะนี้มีกรณีร้องเรียนมาที่ คสรท. 100 กว่าบริษัท คาดว่ามีแรงงานที่ไม่ได้ค่าจ้างเต็มเม็ดเต็มหน่วยกว่า 2-3 หมื่นคน

ทั้งนี้ คสรท.มีข้อเรียกร้องวันกรรมกร สากล 3 ข้อ คือ 1.ให้รัฐมีมาตรการควบคุมราคาสินค้าอุปโภคบริโภค อาหาร น้ำมันเชื้อเพลิง โดยเร่งด่วน 2.รัฐต้องมีมาตรการช่วยเหลือผู้ใช้แรงงานที่ถูกละเมิดสิทธิแรงงาน อันสืบเนื่องมาจากวิกฤตการณ์อุทกภัยช่วงเดือน ต.ค.พ.ย. 2554 เพราะแรงงานจำนวนมากในเขตพื้นที่นิคมอุตสาหกรรมถูกเลิกจ้างไม่จ่ายค่าชดเชย 3.รัฐและรัฐสภาต้องสนับสนุนกฎหมายแรงงานสัมพันธ์ เพื่อสร้างหลักประกันในสิทธิเสรีภาพในการรวมตัวและเจรจาต่อรอง

นอกจากแรงงานในระบบแล้ว แรงงานนอกระบบยิ่งมีปัญหามากกว่า พูลทรัพย์ สวนเมือง ตุลาพันธุ์ ผู้จัดการมูลนิธิเพื่อการพัฒนาแรงงานและอาชีพ ระบุว่า แรงงานนอกระบบ อาทิ คนขับรถรับจ้าง หาบเร่ แผงลอย รวมถึงกลุ่มผู้ที่รับงานไปทำที่บ้าน ส่วนมากมีปัญหาหลักๆ 3 เรื่อง คือ 1.ค่าจ้างที่ได้น้อยกว่าแรงงานในระบบถึง 10 เท่า 2.มีงานทำไม่ต่อเนื่อง 3.สภาพแวดล้อมและความปลอดภัยในการทำงาน

“ปัจจุบันแรงงานในระบบได้รับค่าจ้างขั้นต่ำวันละ 300 บาท ขณะที่แรงงานนอกระบบจะอยู่ประมาณ 150-200 บาท และบางอาชีพ เช่น ขอดเกล็ดปลาจะได้รับค่าจ้างเพียง 30-40 บาทเท่านั้น แต่หากอยากมีรายได้เพิ่มต้องเพิ่มเวลาการทำงานมากกว่า 10 ชั่วโมงขึ้นไป” พูลทรัพย์ กล่าว

พูลทรัพย์ ย้ำว่า ไม่ว่าแรงงานในระบบจะได้ 300 บาทจริงหรือไม่ก็ตาม แต่แรงงานนอกระบบมีรายได้วันหนึ่งแค่ 30-40 บาท ต่ำกว่ากันถึง 10 เท่า ซึ่งทำให้ดำรงชีพได้ยากมากเพราะข้าวของแพง จึงอยากให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นกระทรวงแรงงาน รัฐบาล รวมถึงนายกรัฐมนตรีเข้ามาดูแล