“ดอนกอยโมเดล” จากแนวพระดำริเจ้าฟ้าสิริวัณณวรี สร้างอาชีพชุมชน

“ดอนกอยโมเดล” กำลังสะท้อนอีกบทบาทของผ้าไทย จากภูมิปัญญาที่สืบทอดในชุมชนสู่ผลงานออกแบบที่สามารถเชื่อมโยงกับตลาดร่วมสมัยและเวทีระดับเอเชีย

 

ล่าสุด ไอคอนคราฟต์ (ICONCRAFT) ร่วมกับแบรนด์ SIRIVANNAVARI กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย และโครงการ “ผ้าไทยใส่ให้สนุก”

 

จัดนิทรรศการ “Donkoi Model: FROM LOCAL WISDOM TO ASIAN PRIDE จากภูมิปัญญาท้องถิ่น สู่ความภาคภูมิใจบนเวทีเอเชีย” ระหว่างวันนี้ถึง 22 กันยายน 2569 ณ ไอคอนคราฟต์ ชั้น 4 ไอคอนสยาม

 

นิทรรศการนำเสนอเส้นทางของผ้าฝ้ายย้อมครามทอมือจากธรรมชาติของชุมชนบ้านดอนกอย อำเภอพรรณานิคม จังหวัดสกลนคร

 

ตั้งแต่ต้นทางของภูมิปัญญาการผลิตผ้า กระบวนการย้อมคราม การทอมือ ไปจนถึงการพัฒนาสู่ผลิตภัณฑ์แฟชั่นและไลฟ์สไตล์

จุดเปลี่ยนสำคัญของชุมชนเกิดขึ้นในปี 2563 เมื่อสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าสิริวัณณวรี นารีรัตนราชกัญญา เสด็จทอดพระเนตรกระบวนการผลิตผ้าย้อมครามของกลุ่มทอผ้าบ้านดอนกอย และพระราชทานแนวทางในการพัฒนาผ้าไทย 

 

ทั้งด้านการออกแบบ คุณภาพสิ่งทอ ลวดลาย สีสัน และมาตรฐานการผลิต เพื่อให้ผ้าท้องถิ่นสามารถตอบโจทย์การใช้งานในยุคปัจจุบันและสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ

แนวทางดังกล่าวนำไปสู่การพัฒนา “ดอนกอยโมเดล” และศูนย์เรียนรู้ผ้าย้อมครามบ้านดอนกอย ซึ่งให้ความสำคัญกับการรักษาองค์ความรู้ดั้งเดิมควบคู่กับการพัฒนาผลิตภัณฑ์ การสร้างอาชีพ และการเพิ่มรายได้ให้กับชุมชน 

 

โดยมีกรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย เข้ามาสนับสนุนการยกระดับผลิตภัณฑ์สู่มาตรฐาน Premium OTOP รวมถึงการผลักดันผ้าไทยให้เป็นที่รู้จักในวงกว้าง

หัวใจของโมเดลจึงไม่ได้อยู่เพียงการอนุรักษ์ผ้าท้องถิ่น แต่เป็นการนำภูมิปัญญาของช่างทอมาเชื่อมต่อกับองค์ความรู้ด้านการออกแบบและตลาดสมัยใหม่

 

ทั้งการพัฒนาลวดลาย เนื้อผ้า สีสัน และรูปแบบการใช้งาน เพื่อให้ผ้าทอสามารถขยายจากตลาดชุมชนไปสู่ผู้บริโภคยุคใหม่ได้มากขึ้น

อีกก้าวสำคัญคือการนำผ้าจากดอนกอยไปต่อยอดเป็นแฟชั่นร่วมสมัย รวมถึงชุดพิธีการสำหรับทีมนักกีฬาไทยที่จะสวมใส่ในพิธีเปิดการแข่งขัน Asian Games 2026 ที่ญี่ปุ่นในวันที่ 19 ก.ย.69

 

ทำให้ผ้าท้องถิ่นจากจังหวัดสกลนครได้ปรากฏในบริบทของเวทีการแข่งขันกีฬาระดับเอเชีย

ภายในนิทรรศการยังจัดแสดงผลิตภัณฑ์แฟชั่นและไลฟ์สไตล์จากผ้าดอนกอย โดยมี Kramin (ครามิน) แบรนด์ไลฟ์สไตล์แฟชั่นที่นำงานหัตถกรรมจากชุมชนทั่วประเทศมาผสมผสานกับการออกแบบสำหรับชีวิตคนเมืองเข้ามาร่วมต่อยอด

 

Kramin ให้ความสำคัญกับการใช้เส้นใยธรรมชาติและกระบวนการย้อมที่คำนึงถึงสิ่งแวดล้อม รวมถึงการเลือกใช้พืชให้สีที่มีการปลูกหมุนเวียน 

ขณะที่หนึ่งในผ้าท้องถิ่นที่นำมาพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์คือผ้าทอจากกลุ่มทอผ้าฝ้ายย้อมสีเปลือกไม้บ้านผักคำภู จังหวัดสกลนคร ซึ่งเป็นหนึ่งในกลุ่มผู้ผลิตภายใต้ดอนกอยโมเดล

 

ภาพของดอนกอยโมเดลจึงสะท้อนการเปลี่ยนผ่านของผ้าทอไทยจาก “สินค้าชุมชน” ไปสู่ “งานออกแบบ” ที่มีโอกาสเข้าสู่ตลาดใหม่ โดยอาศัยจุดแข็งจากอัตลักษณ์ท้องถิ่น ผสานกับการออกแบบ คุณภาพ และมาตรฐานการผลิต

 

สำหรับนิทรรศการ “Donkoi Model: FROM LOCAL WISDOM TO ASIAN PRIDE” เปิดให้เข้าชมและเลือกซื้อผลิตภัณฑ์จากผ้าดอนกอยถึงวันที่ 22 กันยายน 2569 ณ ไอคอนคราฟต์ ชั้น 4 ไอคอนสยาม สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม โทร. 1338 หรือ Facebook: ICONCRAFT