หอยชักตีน-หอยนางรม ยุทธจักรความอร่อยเมืองตรัง

โดย...เมธี เมืองแก้ว

ความอุดมสมบูรณ์ตลอดแนวชายฝั่งตรัง ก่อให้เกิดสัตว์น้ำมากมาย โดยเฉพาะหอยที่มีอยู่หลากหลายชนิด และนำมาปรุงเป็นสารพัดเมนู กระทั่งเมื่อ จ.ตรัง ได้รับเลือกจากการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ให้เป็น 1 ใน 12 เมือง...ต้องห้ามพลาด ในนาม “ยุทธจักรความอร่อย” จึงมีการนำเรื่องราวของหอยประจำท้องถิ่น โดยเฉพาะ “หอยชักตีน” และ “หอยนางรม” มาเผยแพร่ให้นักท่องเที่ยวได้รู้จักเพิ่มขึ้น

สำหรับ “หอยชักตีน” หรือ “หอยสังข์กระโดด” เป็นหอยประจำถิ่นที่สามารถพบได้ทั่วไป ทั้งในฝั่งอ่าวไทยและฝั่งอันดามัน โดยเฉพาะ จ.ตรัง กระบี่ ภูเก็ต พังงา และสตูล มักพบหอยชนิดนี้อาศัยอยู่ในบริเวณพื้นทรายปนโคลน และบริเวณหญ้าทะเลเขตน้ำขึ้นลง ไปจนถึงในระดับความลึกประมาณ 55 เมตร

การที่เรียกกันว่า “หอยชักตีน” ก็เพราะตัวหอยมีลักษณะพิเศษ ตรงที่บริเวณปากจะมีติ่งคล้ายๆ เล็บสีน้ำตาลยื่นออกมา เพื่อใช้สำหรับเดิน ซึ่งชาวบ้านเรียกกันว่า ตีน อีกทั้งในการกินหอยชนิดนี้จะต้องดึงส่วนที่เรียกว่า ตีน เพื่อให้ตัวหอยหลุดตามออกมา ดังนั้นชาวบ้านจึงเรียกหอยชนิดนี้กันติดปากว่า “หอยชักตีน” และนำไปทำเป็นเมนูอาหารทะเลจานเด็ดอย่างแพร่หลาย

ชาวบ้านจะออกไปหาหอยชนิดนี้กันวันละ 2 รอบ เช้าเย็น ในช่วงน้ำลง และได้วันละ 5-6 กิโลกรัม โดยมีพ่อค้ามารับซื้อราคากิโลกรัมละ 50 บาท แต่หากนำไปปรุงแล้วจะขายได้กิโลกรัมละ 120-150 บาท ส่วนเคล็ดลับความอร่อยก็คือ การนำเอาหอยชักตีนสดๆ มาแช่ในน้ำเกลือ เพื่อให้คลายโคลนออกหมด ก่อนต้มให้หอยสุก แล้วใช้ไม้จิ้มฟันดึงหอยออกมาจากเปลือก ยกเว้นส่วนที่เป็นตีนให้กัดทิ้งไป เมื่อจิ้มกับน้ำจิ้มซีฟู้ด ก็จะสัมผัสได้ถึงความหวานและเคี้ยวเด้งกรึบ

ขณะที่ “หอยนางรม” แม้เดิมทีจะเป็นที่รู้จักกันมากในฝั่งอ่าวไทย แต่หากลองได้ลงมาสัมผัสในพื้นที่ จ.ตรัง จะพบว่า เป็นอีกหนึ่งแหล่งหอยชนิดนี้ที่ใหญ่และมีคุณภาพระดับประเทศ จนเป็นที่นิยมของท้องตลาด ทั้งในพื้นที่หรือเมืองท่องเที่ยว เช่น ภูเก็ต รวมทั้งกรุงเทพฯ หรือไปไกลถึงต่างประเทศ ทำให้มีการเลี้ยงในลักษณะฟาร์มอย่างแพร่หลายในหลายตำบล เช่น วังวน บ่อหิน

เริ่มจากการนำลูกหอยไปเลี้ยงในคอนโด แล้วผูกด้วยเชือก แขวนไว้กับไม้ไผ่ จนกระทั่งเมื่อเติบโตขึ้นขนาด 4-5 ตัว/กิโลกรัม ซึ่งเป็นขนาดที่ผู้บริโภคทั่วไปนิยมกันมาก ก็สามารถจับหอยขึ้นมาจำหน่ายได้ ซึ่งปรากฏว่าจะมียอดการสั่งซื้อ “หอยนางรม” จาก จ.ตรัง อย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในช่วงเทศกาล

วิธีการที่จะรับประทานหอยชนิดนี้ให้อร่อย นอกจากจะต้องพิถีพิถันแล้ว ยังต้องคำนึงเรื่องของสุขอนามัยเป็นสำคัญ นับตั้งแต่การนำหอยมาล้างทำความสะอาด ก่อนทุบเปลือกและแงะออกให้เห็นเนื้อสดๆ ข้างใน สิ่งที่ขาดไม่ได้สำหรับเมนูนี้ก็คือ เครื่องเคียง ทั้งหอมเจียว น้ำพริกเผา พริกขี้หนู มะนาว โดยเฉพาะยอดกระถินแช่น้ำแข็ง ซึ่งจะทำให้กรอบอร่อย และเมื่อกินตามเข้าไป จะทำให้ “หอยนางรม” มีรสหวาน

ข้อมูลเพิ่มเติม การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย หรือ ททท. สำนักงานตรัง โทร. 075-215-867, 075-211-058 และ 075-211-085