แมลงทุงนาเมนูเด็ดโปรตีนสูง

โดย...สุรชัย พิรักษา / ภาพ สุรชัย พิรักษา

องค์การอนามัยโลก (ดับเบิลยูเอชโอ) เพิ่งออกมาการันตีเมื่อไม่นานมานี้ พร้อมกับสนับสนุนให้ประชากรชาวโลกหันมากินแมลง เพราะเป็นสุดยอดของอาหารให้โปรตีนสูงเมื่อเทียบกับสัตว์ประเภทให้เนื้อ แต่ชาว จ.บุรีรัมย์ นั้นรู้มาตั้งแต่บรรพบุรุษว่ากินแมลงแล้วให้พลังงานและโปรตีนสูง

แต่ละปีในช่วงฤดูแล้ง ชาวบ้านโคกเพชรหนองโฮง หมู่ 10 ต.หนองตาด อ.เมือง จ.บุรีรัมย์ ทั้งหมู่บ้านกว่า 30 หลังคาเรือน ได้นำภูมิปัญญาดั้งเดิมมาปรับใช้เพื่อพลิกวิกฤตภัยแล้งด้วยการใช้หลอดไฟดักจับแมลงตามทุ่งนาในช่วงกลางคืน ทั้งแมลงกระชอน จิ้งหรีด และตับเต่า นำไปประกอบอาหารรับประทานในครัวเรือน และส่งขายตามตลาด บางรายมีพ่อค้ามารับซื้อถึงหมู่บ้านในราคากิโลกรัมละ 150 บาท ช่วงนี้แต่ละครัวเรือนสามารถดักจับแมลงได้ 3-4 กิโลกรัมต่อวัน หากนำไปขายก็มีรายได้เฉลี่ยวันละ 400-500 บาท ซึ่งสามารถสร้างรายได้เสริมให้กับชาวบ้านหลังฤดูทำนาได้ไม่ต่ำกว่าวันละพันบาท บางวันยอดสั่งซื้อมากจนไม่พอขาย

สยาม พันธุมาศ ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านบ้านโคกเพชรหนองโฮง บอกว่า สำหรับอุปกรณ์ที่ใช้ดักจับแมลงก็จะมีหลอดไฟส่องสว่าง ถุงพลาสติก และกะละมังใส่น้ำเท่านั้น ส่วนวิธีการดักแมลงก็จะเปิดไฟล่อแมลงในเวลากลางคืนตั้งแต่ช่วง 1 ทุ่ม เพื่อให้แมลงบินออกมาชนพลาสติกที่ขึงไว้ จากนั้นก็จะตกลงไปในกะละมังที่เติมน้ำไว้ หากวันไหนมีแมลงเยอะ ชาวบ้านก็จะออกมาเก็บช่วงเที่ยงคืน และเก็บตอนเช้ามืดอีกรอบ ก่อนจะนำไปขายทั้งแบบสด และประกอบอาหารสำเร็จโดยการคั่ว ทอด วางขายตามตลาด ซึ่งจะสามารถดักจับได้ในช่วงเดือน ม.ค.-พ.ค.เท่านั้น

ขณะที่ ณรงค์ ประพิณ นายกเทศมนตรีตำบลหนองตาด บอกว่า อาชีพดักจับแมลงถือเป็นภูมิปัญญา และสามารถสร้างรายได้เสริมในช่วงหน้าแล้งให้กับชาวบ้านได้เป็นอย่างดี ซึ่งทางเทศบาลก็พร้อมจะส่งเสริม โดยมีโครงการจะจัดเทศกาลกินแมลง หรืออาจจะส่งเสริมให้มีการเพาะพันธุ์แมลงขายในอนาคตด้วย

ปัจจัยที่ทำให้ในพื้นที่หมู่บ้านดังกล่าวยังมีแมลงธรรมชาติอยู่ เนื่องจากได้มีการรณรงค์ส่งเสริมให้ชาวบ้านไถกลบตอซังข้าวแทนการเผา จึงทำให้ระบบนิเวศยังสมบูรณ์อยู่ ทั้งยังรณรงค์ไม่ให้ใช้สารเคมีในการทำการเกษตรอีกด้วย