ธรรมบรรยายจากมุมไบ มงคลสูตร...สู่การเจริญวิปัสสนา (ตอน ๗)

โดย...พระอาจารย์อารยะวังโส

จะสังเกตได้ว่า ก่อนที่พระพุทธเจ้าจะทรงสั่งสอนหรือแสดงพระธรรมเทศนา “พระอนัตตลักขณสุตตัง” โปรดแก่พระปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ ก็ต้องให้พระปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ ท่านมีความพร้อมในระดับหนึ่งก่อน และเมื่อพร้อมแล้ว พระพุทธเจ้าทรงแสดงพระธรรมเทศนาโปรด ก็ทำให้พระปัญจวัคคีย์ทั้ง ๕ ได้บรรลุพระอรหันต์เจ้าได้ทั้งหมด

พระอนัตตลักขณสุตตัง เป็นพระสูตรที่ ๒ ที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงในพระพุทธศาสนา ซึ่งการเรียนรู้พระพุทธศาสนาที่เรียกว่าวิปัสสนาญาณนั้น ต้องเรียนรู้มุ่งตรงที่พระสูตรนี้ เป็นพระสูตรที่สรุปรวบยอดความรู้ที่แท้จริง

หรือในพระสูตรที่ ๓ ที่พระพุทธเจ้าทรงเทศนา คือ พระอาทิตตปริยายสุตตัง อันนับว่าสำคัญยิ่งเช่นเดียวกัน พระพุทธองค์ทรงสั่งสอนด้วยพระสูตรนี้ ยังให้เกิดพระอรหันต์เจ้า ๑,๐๐๐ รูปที่คยา แต่พระองค์มิได้ทรงสั่งสอนพระสูตรนี้แก่พระสงฆ์ทั้ง ๑,๐๐๐ รูปเมื่อบวชใหม่ในทันที หากแต่ทรงใช้เวลาอบรมพระวินัยประมาณร่วม ๒ เดือน เพราะเมื่อพร้อมแล้ว ก็เหมือนดั่งว่าเป็นมะม่วงที่จะสุกแล้ว พระองค์จึงจะให้ธรรมะอย่างพอเหมาะ แจ่มแจ้ง ให้เข้าสู่วิปัสสนาญาณ และผู้เรียนก็สามารถเข้าถึงธรรม จบได้ทันที

เป็นข้อสังเกตให้กับนักวิปัสสนาทั้งหลายว่า การสอนในพระพุทธศาสนานี้ พระพุทธองค์ทรงเน้นเรื่องของการปฏิบัติให้กายวาจาใจมีความสงบจริงๆ และเป็นกุศลจริงๆ หรือบริสุทธิ์จริงๆ เป็นเบื้องต้นที่สำคัญที่สุด

ถ้าการฝึกฝนตนยังไม่สมบูรณ์ การที่จะเข้าถึงธรรมในชั้นสูงสุดตามวิปัสสนานั้น ก็เกิดไม่ได้ แม้เราจะรู้หลัก เรียนรู้มา จดจำได้หมด แต่ก็ไม่สามารถทำให้เกิดผลของการเรียนรู้นั้นเลยนี่จึงเป็นหลักวิปัสสนาที่ Mr.Ratnakar และทุกๆ คนตรงนี้คงจะเข้าใจ แต่สิ่งที่สำคัญ คือ จะทำอย่างไรให้เกิดผลทางใจ ให้เข้าใจ และให้เกิดผลทางใจจริงๆ ตรงนี้ คือปัญหาของทุกๆ คน

ขณะนี้ทุกคนที่นั่งในห้องนี้ ก็เหมือนกับว่ากำลังสั่งสมการกระทำของตนเอง เหมือนกับสั่งสมกำลังธรรม สร้างสั่งสมภาวะธรรม เพื่อให้ถึงจุดๆ หนึ่งที่สามารถทำให้เกิดผลของความรู้ หรือสามารถทำให้เกิดผลที่จะรู้เข้าไปในวิปัสสนาญาณ การเรียนรู้ของทุกคนที่ทำมามีประโยชน์มาก ไม่ใช่ว่าไม่มีประโยชน์ แต่วันนี้ประโยชน์แท้จริงยังไม่เกิดขึ้น เพราะว่าความพร้อมทุกด้านของธรรมะยังไม่ถึงพร้อม คือ ทั้งด้านปฏิบัติและปริยัติ ยังไม่พร้อมที่จะให้เกิดการรู้แจ้งแทงตลอด หรือที่เรียกว่า ปฏิเวธ

เพราะฉะนั้น ถ้าทุกคนมัวมุ่งหาเพียงแต่ว่าจะทำสมาธิให้ได้ หรือทำวิปัสสนาญาณให้เกิดขึ้นอย่างเดียวนั้น คงไม่ได้ผลตามหลักพระพุทธศาสนา แล้วจะทำอย่างไรที่จะให้เกิดความพร้อมเพื่อให้ได้ผลเกิดขึ้น ยามที่ต้องถามแบบนี้ ก็ต้องกลับมาค้นคว้าดูว่า พระพุทธเจ้าทรงมีคำสั่งสอนไว้อย่างไร เพื่อการพัฒนาแต่ละขั้นตอนไปสู่การเข้าสู่จุดสูงสุด คือ พระนิพพาน ตามกระบวนการของวิปัสสนาที่ต้องการผล คือ พระนิพพาน คือ ความสิ้นทุกข์

อ่านต่อฉบับพรุ่งนี้