ปิดท้ายด้วยปัญหาที่ควรตอบกรณีศึกษาพุทธเศรษฐศาสตร์ (ตอน ๑)

ปุจฉา : ขอเรียนถามเพิ่มเติมจาก ดร.นิธินันท์ วิศเวศวร

โดย..พระอาจารย์อารยะวังโส

ในกรณีการพัฒนาคุณภาพชีวิตให้เกิดความสมดุล หรือมีดุลยภาพโดยธรรม เป็นไปตามระบบเศรษฐธรรม ตามที่พระอาจารย์บรรยายมา ซึ่งเห็นด้วยว่าดียิ่ง หากดำเนินไปได้ตามหลักธรรมนี้ แต่ปัจจัยปัญหา อุปสรรค คือ บุคคลที่ยากจะเข้าใจในหลักธรรม ขอพระอาจารย์กรุณาแนะนำ หรือให้ความเห็นต่อเรื่องดังกล่าวเพิ่มเติมด้วย

เคารพยิ่ง

ผู้อ่านธรรมส่องโลก

วิสัชนา : ขอเจริญพรสาธุชน ผู้อ่านโพสต์ทูเดย์ทุกท่าน อาตมานั่งเขียนต้นฉบับในเช้าวันที่ ๒๑ ก.ย. ๒๕๕๔ เริ่มต้นงานเดือนสิบของเมืองนคร (จ.นครศรีฯ) ประเพณีแบบวิถีพุทธ ที่ประกอบการทำบุญอุทิศเพื่อญาติผู้ล่วงลับไปแล้ว อันเป็นความเชื่อในระดับพื้นฐานของชาวพุทธ ที่ว่า ใครทำกรรมอะไรไว้ จะต้องได้รับผลของกรรมนั้น... ซึ่งเมื่อใดก็ตามที่กิเลสยังมีอยู่ ก็ย่อมขับเคลื่อนกรรมและวิบากให้เป็นไปไม่รู้จบ เรียกวงจรดังกล่าวว่า ไตรวัฏฏ์

กิเลส จึงเป็นอำนาจธรรมที่ทรงอานุภาพยิ่งในการสร้างโลก และขับเคลื่อนโลกให้เป็นไปตามธรรมวิถี ให้สืบเนื่องความเกิดดับ ไม่รู้จบไม่รู้สิ้นได้ จึงทำให้สัตว์โง่ทั้งหลายเข้าใจว่า โลกเที่ยงแท้ มีความสืบเนื่องไปไม่จบไม่สิ้น เป็นฝ่ายสัตตทิฏฐิ อยู่ในส่วนมิจฉาทิฏฐิที่น่ากลัวมาก ในทางตรงข้าม อีกพวกหนึ่งกลับเชื่อในทางตรงข้าม แม้จะอยู่ในสถานการณ์แห่งโลกอย่างเดียวกัน เรียกว่า ไม่เชื่อว่ามีความสืบเนื่องเที่ยงแท้ โดยมีความเห็นว่า จบแล้วจบกัน ขาดสูญแห่งการเกิด ไม่มีเบื้องหน้า ทำอะไรก็ได้ไม่ต้องกังวลว่าจะไปรับผลภายภาคหน้า เรียกว่า พวกมีความเห็นว่าขาดสูญ (อุจเฉททิฏฐิ)

ทั้งสองพวกนี้ได้แตกหน่อแตกกอออกไปอีกมากมาย รวมทั้งสิ้น ๖๒ ทิฏฐิ ซึ่งล้วนแล้วมีความเชื่อส่วนสุดไปในด้านใดด้านหนึ่ง เกิดเป็นอันตรายต่อการดำเนินชีวิต ที่ให้ไม่พบแสงสว่างแห่งปัญญา อำนาจแห่งกิเลสดังกล่าว จึงนำไปสู่กิเลสันตราย หรืออันตรายจากกิเลส อันเป็นเครื่องขวางกั้นการพัฒนาจิต ไปสู่วิสุทธิธรรม เพื่อบรรลุมรรคผลพระนิพพาน ด้วยการตกผลึกความคิด (ทิฏฐิ) ออกเป็น ๓ จำพวก

พวกที่ ๑ ได้แก่ อเหตุกทิฏฐิ (มีเหตุแต่ไม่มีผล)

พวกที่ ๒ ได้แก่ อกิริยทิฏฐิ (ไม่มีเหตุแต่มีผล)

พวกที่ ๓ ได้แก่ นัตถิกทิฏฐิ (ไม่มีทั้งเหตุ และไม่มีทั้งผล เป็นลัทธิขาดสูญ)

อ่านฉบับพรุ่งนี้