ทรัมป์ขู่กำจัดผู้นำอิหร่าน ขณะกบฏฮูตีโจมตีถึงกรุงริยาด

สหรัฐฯ และอิหร่านตอบโต้กันด้วยคำขู่ครั้งใหม่เมื่อวันอาทิตย์ (20 ก.ย.) โดยประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เตือนผู้นำอิหร่านให้บรรลุข้อตกลงกับสหรัฐฯ ไม่เช่นนั้นอิหร่านอาจเผชิญความเสียหายทางเศรษฐกิจอย่างหนัก หรือถึงขั้นสูญเสียผู้นำ ขณะที่กองทัพอิหร่านประกาศว่าจะตอบโต้อย่างรุนแรง หากถูกโจมตีครั้งใหม่

 

สถานการณ์ความขัดแย้งที่ยืดเยื้อมาหลายเดือนยังไม่มีสัญญาณว่าฝ่ายใดพร้อมประนีประนอม ขณะที่สงครามได้ซ้ำเติมวิกฤตพลังงานโลก กระทบเศรษฐกิจอิหร่านอย่างหนัก และขยายวงไปสู่ความขัดแย้งในหลายพื้นที่ของตะวันออกกลาง

 

ทรัมป์กล่าวกับผู้สื่อข่าวของ Fox News ทางโทรศัพท์ว่า ผู้นำอิหร่านควรเลือกเจรจาทำข้อตกลง มิฉะนั้นประเทศจะเผชิญความเสียหายทางเศรษฐกิจ หรือผู้นำอาจถูกกำจัดออกจากอำนาจ อย่างไรก็ตาม ทรัมป์เปิดทางพบประธานาธิบดีมาซูด เปเซชเคียน ของอิหร่าน ซึ่งคาดว่าจะเดินทางไปนครนิวยอร์กในสัปดาห์นี้เพื่อเข้าร่วมการประชุมสมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติ (UNGA)

 

ก่อนหน้านี้ ทรัมป์เคยขู่ว่าจะยกระดับปฏิบัติการทางทหารครั้งใหญ่หลายครั้ง นับตั้งแต่ความขัดแย้งเริ่มขึ้นจากการโจมตีของสหรัฐฯ และอิสราเอลเมื่อวันที่ 28 ก.พ. แต่ยังไม่ได้ดำเนินการตามคำขู่ดังกล่าว

 

ด้านกองบัญชาการทหารอิหร่านระบุว่า หากเกิดการโจมตีครั้งใหม่ อิหร่านจะตอบโต้ต่อฐานทัพและผลประโยชน์ของสหรัฐฯ อย่างต่อเนื่อง พร้อมถือว่าพันธมิตรของสหรัฐฯ ในภูมิภาคเป็นคู่ขัดแย้งด้วย โดยกองทัพอิหร่านอ้างว่ามีข้อมูลว่ากำลังมีการเตรียมโจมตี แต่ไม่ได้เปิดเผยรายละเอียดเพิ่มเติม

 

กลุ่มกบฏฮูตีโจมตีริยาด

 

สถานการณ์ยิ่งตึงเครียดหลังกลุ่มกบฏฮูตีในเยเมน ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน เปิดฉากโจมตีกรุงริยาดของซาอุดีอาระเบียด้วยขีปนาวุธและโดรนเมื่อวันเสาร์ (19 ก.ย.) หลังกลุ่มดังกล่าวมีความได้เปรียบทางทหารเพิ่มขึ้นจากสงครามกลางเมืองเยเมนที่กลับมาปะทุอีกครั้ง

 

ภาพจาก Reuters แสดงกลุ่มควันดำขนาดใหญ่พวยพุ่งขึ้นจากบริเวณใกล้สนามบินนานาชาติหลักของกรุงริยาด หลังเกิดเสียงระเบิดในช่วงกลางคืน

 

กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ออกประกาศเตือนด้านความปลอดภัย โดยระบุว่าการโจมตีของกลุ่มกบฏฮูตีอาจนำไปสู่การยกระดับความขัดแย้งในตะวันออกกลางโดยไม่คาดคิด พร้อมเตือนชาวอเมริกันให้เพิ่มความระมัดระวัง และเตรียมรับความเป็นไปได้ที่เที่ยวบินจะถูกยกเลิกหรือมีการปิดน่านฟ้า

 

การยกระดับการโจมตีของกลุ่มกบฏฮูตีทำให้รัฐบาลริยาดเผชิญทางเลือกที่ยากลำบาก ระหว่างการเดินหน้าปฏิบัติการทางอากาศเพื่อสกัดการขยายพื้นที่ของกลุ่มกบฏในเยเมน กับการลดปฏิบัติการเพื่อหวังหลีกเลี่ยงการโจมตีด้วยโดรนต่อโครงสร้างพื้นฐานสำคัญ

 

เส้นทางพลังงานถูกปิดกั้น

 

การรุกคืบของกลุ่มกบฏฮูตีตามแนวชายฝั่งทำให้กลุ่มดังกล่าวเข้าถึงช่องแคบบับเอล-มันเดบ ซึ่งเป็นเส้นทางสำคัญสำหรับการขนส่งสินค้าระหว่างทะเลแดงกับเอเชีย และเพิ่มความสามารถในการปิดกั้นเส้นทางเดินเรือ

 

ขณะเดียวกัน อิหร่านยังคงปิดกั้นการเดินเรือส่วนใหญ่ในช่องแคบฮอร์มุซ ส่งผลให้การส่งออกพลังงานจากภูมิภาคอ่าวเปอร์เซีย ซึ่งเป็นแหล่งผลิตน้ำมันสำคัญของโลก ถูกตัดขาดจากตลาดโลกเกือบทั้งหมด และเพิ่มแรงกดดันต่อราคาน้ำมัน

 

นอกจากนี้ การปิดล้อมท่าเรืออิหร่านโดยสหรัฐฯ ยังขัดขวางการส่งออกน้ำมันของอิหร่าน ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจของประเทศอย่างหนัก

 

แม้เศรษฐกิจได้รับความเสียหาย แต่ยังไม่มีสัญญาณชัดเจนว่าทั้งสองฝ่ายจะกลับไปสู่ข้อตกลงหยุดยิงชั่วคราวที่บรรลุในเดือนมิ.ย. หลังข้อตกลงดังกล่าวล่มในเดือนก.ค.จากความขัดแย้งเกี่ยวกับเงื่อนไข

 

อิหร่านยืนยันเมื่อวันอาทิตย์ว่า จะไม่เปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้งจนกว่าเงื่อนไขของข้อตกลงเดือนมิ.ย. ตามการตีความของอิหร่าน จะได้รับการปฏิบัติตาม