ปั้นดัชนีเจ้าบ้านท่องเที่ยว โมเดลอาเซียนตลาดคุณภาพ

โดย...พีรดา ปราศรีวงค์

แผนยุทธศาสตร์การท่องเที่ยวไทยในปี 2561 คณะกรรมการนโยบายการท่องเที่ยวแห่งชาติ (ททช.) มอบหมายให้การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ในฐานะหัวเรือใหญ่ขับเคลื่อนงานด้านการตลาด การโฆษณาประชาสัมพันธ์ภาพลักษณ์การท่องเที่ยวของประเทศไทย เร่งจัดทำแผนงานพร้อมประกาศให้ปีหน้าเป็นปีแห่งการท่องเที่ยวไทย หรือไทยแลนด์ ทัวร์ริซึ่ม เยียร์

ยุทธศักดิ์ สุภสร ผู้ว่าการ ททท. กล่าวถึงแผนงานเตรียมเสนอที่ประชุม ททช.พิจารณาการจัดทำดัชนีการเป็นเจ้าภาพที่ดี ในระดับจังหวัด ภูมิภาค และระดับประเทศ เพื่อพัฒนาสินค้าและบริการด้านการท่องเที่ยว โครงสร้างขั้นพื้นฐานการดูแลนักท่องเที่ยวแบบครบวงจรให้เติบโตได้อย่างยั่งยืน เพิ่มขีดความสามารถทางการแข่งขันให้กับอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวไทย

นอกจากนี้ ยังใช้เป็นโมเดลพัฒนาการท่องเที่ยวในภูมิภาคอาเซียน นำร่องกลุ่มประเทศกัมพูชา สปป.ลาว เมียนมา และเวียดนาม (ซีแอลเอ็มวี) รองรับพฤติกรรมการเดินทางของนักท่องเที่ยวทั่วโลก ที่นิยมเดินทางแบบเชื่อมโยง โดยไม่เจาะจงจุดหมายปลายทางเพียงประเทศเดียวเหมือนที่ผ่านมา หากสร้างความแข็งแกร่งในระดับภูมิภาคได้ จะช่วยสร้างแรงจูงใจให้ต่างชาติ เลือกเที่ยวอาเซียนเพิ่มขึ้น

แนวทางการจัดทำดัชนีการเป็นเจ้าบ้านที่ดี ต้องได้รับความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในการเข้ามาบริหารจัดการด้านการท่องเที่ยวไทย โดยต้องยอมรับว่าการพัฒนาการท่องเที่ยวในทุกส่วน ททท.เพียงองค์กรเดียวไม่สามารถดำเนินการให้มีความสมบูรณ์แบบได้ ทุกภาคส่วนและคนไทยต้องมีส่วนในการช่วยสนับสนุน การเป็นเจ้าภาพที่ดี ถือเป็นเสน่ห์ความเป็นไทย ที่ส่งผลให้การท่องเที่ยวไทยโดดเด่นได้ในภูมิภาค

สำหรับดัชนีการเป็นเจ้าบ้านที่ดี จะใช้หลักเกณฑ์การชี้วัดในแต่ละกลุ่มให้ครอบคลุมการดูแลนักท่องเที่ยว เช่น 1.การมีมัคคุเทศก์ (ไกด์) ท้องถิ่นที่เพียงพอ 2.การลดอุบัติเหตุภายในจังหวัด 3.การลดปัญหาอาชญากรรม 4.ปริมาณขยะ และการลดปัญหาสิ่งแวดล้อม เป็นต้น

ยุทธศักดิ์ กล่าวว่า แนวคิดการจัดทำดัชนีชี้วัดการเป็นเจ้าบ้านที่ดีในครั้งนี้ จะเน้นสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับการท่องเที่ยวในแต่ละจังหวัด โดยส่งผลกระทบต่อชีวิตความเป็นอยู่ของชุมชนให้น้อยที่สุด ภายใต้แนวคิด ไฮแวลู โลว์อิมแพ็ก การพัฒนาในลักษณะนี้จะช่วยให้ประเทศไทยรับรู้ถึงจุดอ่อนและจุดแข็งในแต่ละจังหวัด ว่าควรเพิ่มเติมจุดไหนในการส่งเสริมด้านการท่องเที่ยวอีก

ปัจจุบันรัฐบาลได้อัดฉีดงบประมาณกระตุ้นท้องถิ่นจำนวนมาก และภาคการท่องเที่ยวเป็นส่วนหนึ่งในการเพิ่มรายได้ให้กับชุมชน แนวทางการทำดัชนีช่วยสร้างแนวคิดให้ผู้ที่อยู่ในพื้นที่มองเห็นว่าจุดใดควรเกิดการพัฒนาอย่างแท้จริง ซึ่งโครงการนี้จะดำเนินการอย่างต่อเนื่อง และประกาศชี้วัดผลการประกวดดัชนีในแต่ละปี เพื่อให้แต่ละจังหวัดเกิดการแข่งขันด้านการพัฒนาเกิดขึ้น

อย่างไรก็ตาม แนวคิดดังกล่าวเตรียมเสนอเข้าที่ประชุม ททช. ภายใน 1-2 เดือนนี้ พร้อมเร่งหาเจ้าภาพในการดำเนินงาน และเตียมความพร้อมที่จะประกาศให้ปีหน้าเป็นปีแห่งการท่องเที่ยวไทย ซึ่ง ททท.เตรียมเสนอให้มีการจัดประกวดชื่อธีมในการนำเสนอเป็นภาษาไทย เพื่อสร้างการรับรู้และรณรงค์ให้คนไทยเป็นส่วนหนึ่งของการเป็นเจ้าบ้านที่ดีและร่วมกันเดินทางท่องเที่ยวในประเทศไทยด้วย

สำหรับภาพรวมการท่องเที่ยวในกลุ่มซีแอลเอ็มวี โดยเฉพาะประเทศไทยมองว่านับจากนี้การเติบโตด้านจำนวนนักท่องเที่ยวจะเติบโตไม่ถึง 2 หลัก เทียบกับที่ผ่านมาเติบโตกว่า 10% ประเทศไทยต้องเร่งสร้างพันธมิตรเครือข่ายทางการท่องเที่ยว เพื่อกำหนดกลุ่มนักท่องเที่ยวตามความสนใจเฉพาะ (นิช มาร์เก็ต) ช่วยกระตุ้นกำลังซื้อและสร้างนักท่องเที่ยวกลุ่มคุณภาพให้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น