‘อาเซียน’เสียงแตกพิพาทจีน

ปินส์เวียดนามดันแถลงกดดันจีนกัมพูชากระโดดขวางสุดตัวไม่ร่วม

อาเซียนส่อเค้าเสียงแตกซ้ำสอง ผู้นำถกไม่ลงตัวปัญหาน่านน้ำทะเลจีนใต้ ฟิลิปปินส์กร้าวต้องดันปัญหาขึ้นเป็นมติที่ประชุมอาเซียน

เอเอฟพีรายงานว่า ผู้นำสมาคมประชาชาติเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) 10 ประเทศ กำลังเกิดความขัดแย้งภายในกันอย่างหนัก กรณีข้อพิพาททางทะเลกับจีน ซึ่งภาวะเสียงแตกครั้งล่าสุดนี้ยังได้บดบังประเด็นการเจรจาอื่นๆ ในเวทีประชุมเพื่อยกระดับความสัมพันธ์ทางด้านเศรษฐกิจและการเมืองแห่งนี้อีกด้วย

รายงานระบุว่า อาเซียนคาดหมายที่จะผนึกกำลังกันร่วมแก้ปัญหาพิพาทในทะเลจีนใต้ ในโอกาสที่การประชุมครั้งนี้จะมีนายกรัฐมนตรี เวินเจียเป่า และประธานาธิบดีบารัก โอบามา ของสหรัฐ เข้าร่วมด้วยในการประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก (อีเอเอส) ทว่าก็ได้เกิดความตึงเครียดภายในอาเซียนขึ้นมาก่อน ระหว่างผู้นำกัมพูชา ซึ่งมีท่าทีสนับสนุนจีนและผู้นำฟิลิปปินส์

ประธานาธิบดีเบนิญโญ อาควิโน แห่งฟิลิปปินส์ ได้กล่าวพาดพิงถึงนายกรัฐมนตรีฮุนเซน ของกัมพูชา ในฐานะผู้นำประเทศเจ้าภาพ เมื่อวันที่ 19 พ.ย.ที่ผ่านมา ว่า บรรดาผู้นำชาติสมาชิกอาเซียนต่างยังไม่ได้ข้อสรุปร่วมกันในเรื่องข้อพิพาทดังกล่าว และฟิลิปปินส์ก็จะยังคงกล่าวถึงเรื่องนี้บนเวทีโลกต่อไป

“แม้ฟิลิปปินส์จะเป็นส่วนหนึ่งของเอกภาพในอาเซียน ทว่าฟิลิปปินส์ก็มีสิทธิอย่างเต็มที่ในการปกป้องผลประโยชน์ชาติของตนเอง เมื่อถึงคราวจำเป็น” อัลเบิร์ต เดล รอสซาริโอ รัฐมนตรีต่างประเทศฟิลิปปินส์ แถลงโดยอ้างคำกล่าวของอาควิโนในที่ประชุมผู้นำอาเซียน

ความเห็นดังกล่าวยิ่งตอกย้ำปัญหาซึ่งเคยเกิดขึ้นในที่ประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียน เมื่อเดือน ก.ค.ที่ผ่านมา เมื่อที่ประชุมไม่สามารถออกแถลงการณ์ร่วมของ 10 ชาติสมาชิกได้เป็นครั้งแรกในรอบ 45 ปี นับตั้งแต่ก่อตั้งอาเซียน

ทั้งนี้ ฟิลิปปินส์และเวียดนามต้องการให้แถลงการณ์ร่วมระบุถึงปัญหาพิพาทกับจีนเอาไว้ด้วย ทว่ากัมพูชาซึ่งเป็นประธานการประชุมได้ออกโรงคัดค้าน

ก่อนหน้านี้ ประธานาธิบดีโอบามาได้สร้างความขุ่นเคืองให้จีนมาแล้ว ด้วยการเรียกร้องให้จีนลงนามในระเบียบปฏิบัติ (ซีโอดี) เพื่อใช้เป็นหลักในน่านน้ำทะเลจีนใต้ที่เกิดข้อพิพาทระหว่างหลายประเทศ

ด้านนักวิเคราะห์หลายฝ่ายระบุว่า โอบามาอาจย้ำข้อเรียกร้องดังกล่าวอีกครั้งในที่ประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออกในวันนี้ โดยย้ำถึงความสำคัญของการเดินทะเลได้อย่างเสรี ขณะที่บรรดาเจ้าหน้าที่อาเซียนได้กล่าวก่อนหน้านี้ว่า ที่ประชุมจะเรียกร้องให้นายกรัฐมนตรีจีนเริ่มการเจรจาระดับสูงเพื่อหาทางออกในข้อพิพาททะเลจีนใต้ให้ได้โดยเร็ว

อย่างไรก็ตาม ฉินกัง โฆษกกระทรวงต่างประเทศของจีนได้ย้ำว่า จีนต้องการที่จะเจรจาในระดับเจ้าหน้าที่ต่อไปมากกว่า หลังจากที่การหารือก่อนหน้านี้เป็นไปด้วยดี