อาเซียนเสียงแตกทะเลจีนใต้

เห็นต่างดึงจีนร่างแผนยุติพิพาทเร่งจี้ตะวันตกเลิกคว่ำบาตรพม่า

ปิดฉากประชุมอาเซียน ผู้นำเสียงแตกยุติพิพาททะเลจีนใต้ พร้อมร้องตะวันตกยุติคว่ำบาตรพม่า

อัลเบิร์ต เดล โรซาริโอ รัฐมนตรีต่างประเทศฟิลิปปินส์ เปิดเผยว่า เกิดความไม่ลงรอยกันครั้งใหญ่ระหว่างบรรดาผู้นำ 10 ประเทศสมาชิกสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) ในการประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียนครั้งที่ 20 ที่กรุงพนมเปญ ประเทศกัมพูชา ระหว่างวันที่ 2-4 เม.ย. กรณียุติข้อพิพาทเหนือน่านน้ำทะเลจีนใต้

ประธานาธิบดี เบนิญโญ อาควิโน ของฟิลิปปินส์ กล่าวเสนอว่า อาเซียนจำเป็นต้องร่างแนวทางปฏิบัติเพื่อหาข้อสรุปในกรณีพิพาทร่วมกัน (ดีโอซี) ทว่าผู้นำอาเซียนไม่สามารถตกลงกันได้ว่าจะเชิญจีน ซึ่งเป็นประเทศผู้พิพาทหลักเข้าร่วมการเจรจาร่างดังกล่าวด้วยตามข้อเสนอของกัมพูชาหรือไม่ หลังฟิลิปปินส์ ไทย และเวียดนาม เห็นพ้องให้มีการร่างขึ้นภายในอาเซียน ก่อนที่จะนำร่างดังกล่าวไปเสนอให้จีน

บริกเจต เวลช รองศาสตราจารย์สาขารัฐศาสตร์ของมหาวิทยาลัยการจัดการสิงคโปร์ มองว่า ข้อพิพาททะเลจีนใต้อาจยังไม่ได้ข้อสรุปที่แน่ชัด แม้ว่าการประชุมอาเซียนครั้งที่แล้วที่ฟิลิปปินส์ ผู้นำอาเซียนแสดงเจตจำนงหาทางยุติกรณีพิพาท ทว่ากรณีพิพาทก็ยังคงไม่ได้รับการแก้ไขเช่นเดิม

ทั้งนี้ จีนและอีก 5 ชาติ ได้แก่ เวียดนาม ไต้หวัน ฟิลิปปินส์ มาเลเซีย และบรูไน ต่างอ้างกรรมสิทธิ์เหนือน่านน้ำในทะเลจีนใต้ ซึ่งเต็มไปด้วยแหล่งน้ำมัน ก๊าซธรรมชาติและแร่ธาตุ และเป็นเส้นทางยุทธศาสตร์ทางทหารและเส้นทางเดินเรือขนส่งสินค้าที่สำคัญ ซึ่งในขณะนี้จีนอ้างกรรมสิทธิ์ในพื้นที่ทั้งหมด จนนำไปสู่ความขัดแย้งเรื่องการสำรวจน้ำมันและก๊าซธรรมชาติ รวมถึงสิทธิในการทำประมง

ขณะเดียวกันที่ประชุมอาเซียนได้มีมติเรียกร้องให้ตะวันตกยกเลิกคว่ำบาตรพม่าในทันที โดย มาร์ตี นาตาเลกาวา รัฐมนตรีต่างประเทศอินโดนีเซีย กล่าวว่า ก่อนหน้านี้พม่าถูกมองว่าเป็นแกะดำและเป็นตัวปัญหาสำหรับอาเซียนที่มักดำเนินการที่ส่งผลให้กระบวนการปฏิรูปประเทศต้องเผชิญกับความล้มเหลว

อย่างไรก็ตาม ตอนนี้พม่าเปลี่ยนไปแล้วในทางที่ดีขึ้น โดยในอนาคตอันใกล้นี้รัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียนจะเตรียมดำเนินการยื่นอุทธรณ์ต่อสหภาพยุโรป (อียู) ให้มีการประกาศยุติคว่ำบาตรพม่าทางเศรษฐกิจในทันที

นอกจากนี้ ผู้นำชาติอาเซียนยังออกแถลงการณ์แสดงความกังวลถึงสถานการณ์ตึงเครียดบนคาบสมุทรเกาหลี โดยเรียกร้องให้ทุกฝ่ายยุติโครงการที่มีเป้าหมายระงับโครงการยิงจรวดพิสัยไกลของเกาหลีเหนือ เพราะการกระทำใดๆ อาจจะยิ่งส่งผลให้สถานการณ์บนสมุทรเกาหลีเลวร้ายลง

ทั้งนี้ รัฐบาลกรุงเปียงยางประกาศยิงจรวดพิสัยไกลเพื่อส่งดาวเทียมขึ้นสู่อวกาศในระหว่างวันที่ 12-16 เม.ย. โดยตะวันตกมองว่า เกาหลีเหนือพยายามลักลอบทดสอบขีปนาวุธผ่านการยิงจรวดดังกล่าว ซึ่งเกาหลีเหนือกล่าวปฏิเสธ และยืนยันว่าแผนการยิงจรวดเพื่อเป็นการเฉลิมฉลองวันคล้ายวันเกิดครบรอบ 100 ปีของ คิมอิลซุง ผู้ก่อตั้งประเทศ