วิกฤตตะวันออกกลาง เขย่าตลาดทอง–เพชร จับตาฮอร์มุซตัวแปรชี้ชะตา

สถาบันวิจัยและพัฒนาอัญมณีและเครื่องประดับแห่งชาติ (GIT) (องค์การมหาชน) รายงานวิกฤตสงครามอิหร่าน พ.ศ. 2569: ผลกระทบ แนวโน้ม และการคาดการณ์เชิงสถานการณ์ ต่อตลาดเพชร ไข่มุก อัญมณี เครื่องประดับ และโลหะมีค่าโลก โดยนายสิทธิชัย ปริญญานุสรณ์ รองผู้อำนวยการ (ธุรกิจ) GIT 

รายงานระบุว่า จากความขัดแย้งในตะวันออกกลางได้จุดชนวนความผันผวนครั้งใหญ่ในตลาดการเงินและสินค้าโภคภัณฑ์ โดยเฉพาะทองคำซึ่งทะยานขึ้นสู่ระดับสูงสุดเป็นประวัติการณ์

 

ทองคำพุ่งทะลุ 5,300 ดอลลาร์ รับแรงซื้อสินทรัพย์ปลอดภัย

ข้อมูล ณ วันที่ 2 มีนาคม 2569 สะท้อนภาพการพุ่งขึ้นของราคาทองคำครั้งสำคัญ โดยราคาทองคำ Spot ดีดตัวจากราว 5,100 ดอลลาร์ต่อออนซ์ ขึ้นไปแตะระดับมากกว่า 5,300 ดอลลาร์ภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมงหลังเหตุโจมตีเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ เพิ่มขึ้นกว่า 200 ดอลลาร์ในรอบการซื้อขายเดียว

การปรับตัวครั้งนี้ถูกมองว่าเป็นหนึ่งในการฟื้นบทบาท “สินทรัพย์ปลอดภัย” ที่โดดเด่นที่สุดในประวัติศาสตร์การเงินยุคใหม่ ท่ามกลางความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ที่กระตุ้นแรงซื้อทั่วโลก

ทั้งนี้ การพุ่งขึ้นดังกล่าวเกิดขึ้นบนพื้นฐานตลาดขาขึ้นที่แข็งแกร่งอยู่ก่อนแล้ว โดยตั้งแต่ต้นปี 2569 ราคาทองคำปรับเพิ่มขึ้นราว 22% และสามารถทะลุระดับ 5,000 ดอลลาร์ต่อออนซ์เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ ก่อนจะเร่งตัวขึ้นอีกระลอกจากแรงซื้อในช่วงวิกฤตล่าสุด

 

ปัจจัยหนุนราคาทองคำพุ่งแรง

แรงขับเคลื่อนสำคัญของราคาทองคำรอบนี้ มาจากหลายปัจจัยที่ซ้อนทับกัน ทั้งด้านภูมิรัฐศาสตร์ เศรษฐกิจ และพฤติกรรมนักลงทุน ได้แก่

• แรงซื้อสินทรัพย์ปลอดภัย สงครามจุดชนวนความตื่นตระหนกในตลาดการเงินทั่วโลก เกิดแรงซื้อทองคำทั้งในตลาดฟิวเจอร์สและตลาดสินค้าจริง ครอบคลุมตั้งแต่อินเดีย ไทย ไปจนถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
• ความเสี่ยงช่องแคบฮอร์มุซ แม้ยังไม่มีการปิดอย่างเป็นทางการ แต่เพียงความเป็นไปได้ที่เส้นทางลำเลียงน้ำมันสำคัญของโลกจะหยุดชะงัก ก็ผลักดันราคาน้ำมันให้สูงขึ้น กระตุ้นความกังวลเงินเฟ้อ และหนุนบทบาททองคำในฐานะเครื่องมือป้องกันความเสี่ยง
• ดอลลาร์อ่อนค่า มาตรการภาษีศุลกากร 15% ของทรัมป์ ภายหลังคำวินิจฉัยศาลสูงสหรัฐฯ ส่งผลให้ค่าเงินดอลลาร์อ่อนตัว ทำให้ทองคำมีราคาถูกลงในสายตาผู้ซื้อที่ใช้สกุลเงินอื่น ยิ่งกระตุ้นอุปสงค์ทั่วโลก
• แรงซื้อจากธนาคารกลาง กลุ่มประเทศ BRICS+ ยังคงสะสมทองคำในระดับสูง ทำให้ทุกจังหวะที่ราคาย่อตัวมีแรงซื้อขนาดใหญ่เข้ามาพยุงตลาด
• การโยกพอร์ตลงทุน ภาวะตลาดหุ้นโลกอ่อนตัว ทั้งดัชนี Dow, S&P และ Nikkei ทำให้นักลงทุนลดน้ำหนักสินทรัพย์เสี่ยง แล้วหันมาถือทองคำและพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐฯ มากขึ้น

 

แนวโน้มราคาทองคำภายใต้ 3 ฉากทัศน์

• กรณีคลี่คลายเร็ว (4–6 สัปดาห์) ราคามีแนวโน้มแกว่งตัวในกรอบ 5,100–5,400 ดอลลาร์ต่อออนซ์ ความเสี่ยงภูมิรัฐศาสตร์ลดลง แต่แนวโน้มระยะยาวยังเป็นขาขึ้น
• กรณีความขัดแย้งยืดเยื้อ (3–6 เดือน) ราคาทองคำอาจไต่ระดับสู่ 5,500–6,000 ดอลลาร์ จากแรงซื้อเชิงสถาบันที่เพิ่มขึ้นต่อเนื่อง
• กรณีสงครามขยายวงหรือปิดช่องแคบฮอร์มุซ หากราคาน้ำมันพุ่งสู่ 120–150 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล และเกิดแรงกระแทกเงินเฟ้อทั่วโลก ทองคำมีโอกาสทะยานแตะ 6,000–7,000 ดอลลาร์หรือสูงกว่านั้น

 

ผลจากราคาทองคำที่พุ่งแรง ส่งผลโดยตรงต่อผู้ผลิตเครื่องประดับทองคำในไทยที่ต้องเผชิญต้นทุนวัตถุดิบเพิ่มขึ้นรวดเร็ว ภาคธุรกิจจึงจำเป็นต้องเร่งทบทวนและใช้เครื่องมือป้องกันความเสี่ยงด้านราคาอย่างจริงจังในช่วงความผันผวนสูง

 

โลหะเงินพุ่งแรง แซงหน้าทองคำในเชิงเปอร์เซ็นต์

ในขณะที่ราคาโลหะเงินปรับตัวขึ้นเกือบ 8% แตะระดับกว่า 93 ดอลลาร์ต่อออนซ์ นับเป็นการปรับขึ้นที่แรงกว่าทองคำในเชิงสัดส่วน สอดคล้องกับรูปแบบในอดีตที่เงินมักเคลื่อนไหวรุนแรงกว่าเมื่อเกิดความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์ นักวิเคราะห์มองแนวต้านถัดไปที่ 95 ดอลลาร์ และมีโอกาสทดสอบระดับ 100 ดอลลาร์

โลหะเงินมีบทบาทสองด้าน ทั้งในฐานะสินทรัพย์ปลอดภัย และวัตถุดิบสำคัญในอุตสาหกรรมแผงโซลาร์ อิเล็กทรอนิกส์ และพลังงานสะอาด ส่งผลให้แนวโน้มระยะสั้นยังเป็นบวก แต่ขึ้นอยู่กับภาพเศรษฐกิจโลกในระยะถัดไป สำหรับผู้ส่งออกเครื่องประดับเงินของไทย ราคาที่สูงขึ้นสร้างทั้งแรงกดดันด้านมาร์จิ้น และโอกาสทางการตลาดในกลุ่ม “หรูหราที่เข้าถึงได้”

 

ตลาดเพชรในสมรภูมิซับซ้อน 

ก่อนวิกฤตครั้งนี้ ตลาดเพชรโลกเพิ่งเริ่มฟื้นตัวอย่างเปราะบาง หลังเผชิญภาวะซบเซาต่อเนื่องหลายปี การส่งออกเพชรของอินเดียหดตัวแรงในช่วงปี 2567–ต้นปี 2568 ขณะที่เพชรสังเคราะห์ (Lab-grown) เร่งแย่งส่วนแบ่งตลาด โดยเฉพาะในกลุ่มผู้บริโภครุ่นใหม่ในสหรัฐฯ และยุโรป

ศูนย์กลางการค้าเพชรดิบสำคัญของโลกอย่าง Dubai Multi Commodities Centre (DMCC) ในดูไบ ยังคงเป็นจุดเชื่อมต่อหลักของเส้นทางการค้าอินเดีย–อิสราเอล–ดูไบ

ผลกระทบทันทีต่อห่วงโซ่อุปทาน

ดูไบ / UAE การโจมตีท่าเรือเจเบลอาลีเมื่อวันที่ 1 มีนาคม ทำให้การดำเนินงานหยุดชะงักทันที ดูไบซึ่งเป็นศูนย์กลางค้าเพชรดิบที่ใหญ่ที่สุดนอกเมืองแอนต์เวิร์ป ต้องเผชิญแรงกระแทกโดยตรง ตลาดการเงินดูไบและอาบูดาบีปิดทำการชั่วคราว และการค้าสินค้าหรูหราหดตัวอย่างรวดเร็ว

อิสราเอลในฐานะหนึ่งในศูนย์กลางเจียระไนและค้าเพชรมูลค่าสูงของโลก อิสราเอลได้รับผลกระทบจากการปิดสนามบินเบนกูเรียนและสถานการณ์ความไม่สงบ การส่งออกเพชรที่เคยลดลงก่อนหน้า มีแนวโน้มถูกกดดันมากขึ้นจากเหตุการณ์ล่าสุด

อินเดียซึ่งแปรรูปเพชรกว่า 90% ของโลก (ตามจำนวนเม็ด) โดยเฉพาะที่เมืองสุรัต รัฐคุชราต แม้ไม่ได้อยู่ในพื้นที่สู้รบโดยตรง แต่การนำเข้าน้ำมันดิบกว่าครึ่งหนึ่งผ่านช่องแคบฮอร์มุซ ทำให้ต้นทุนพลังงานและโลจิสติกส์เพิ่มขึ้นทันที กระทบต่อกำไรภาคการผลิตเพชร แม้รัฐบาลอินเดียจะเริ่มใช้แผนฉุกเฉินด้านพลังงานแล้วก็ตาม หากความตึงเครียดยืดเยื้อ ความเสี่ยงด้านอุปทานยังคงอยู่สูง

 

คำแนะนำเชิงยุทธศาสตร์สำหรับภาคอัญมณีและเครื่องประดับไทย

ระยะเร่งด่วน (มีนาคม 2569 — ภายใน 30 วัน)

• ป้องกันความเสี่ยงราคาทองคำ สำหรับผู้มีสต็อก/ออเดอร์ล่วงหน้าปริมาณมาก
• ทบทวนประกันภัย–โลจิสติกส์ตลาด GCC ให้ครอบคลุมเหตุความขัดแย้ง และเตรียมเส้นทางสำรอง
• ปรับจังหวะคำสั่งซื้อ สินค้าทองคำมูลค่าสูงอาจเลื่อนส่ง 30–60 วัน ส่วนสินค้ากลางรอประเมินดีมานด์
• ติดตามท่าเรือหลักแบบเรียลไทม์ โดยเฉพาะเส้นทางสู่อ่าว
• สื่อสารความมั่นคงซัพพลายไทย กับคู่ค้ายุโรป–สหรัฐฯ อย่างเชิงรุก

 

ระยะสั้น–กลาง (3–6 เดือน)

• พัฒนาสินค้า “เครื่องประดับเพื่อการลงทุน” ตอบโจทย์เก็บมูลค่า
• กระจายตลาดส่งออก ลดพึ่งพาตะวันออกกลาง ขยายเอเชีย–อินเดีย–อีคอมเมิร์ซยุโรป
• ดันกรุงเทพฯ–จันทบุรีเป็นฮับทางเลือก สำหรับเพชรและอัญมณีสี
• เตรียมรับดีมานด์ไข่มุก GCC หลังฟื้นตัว
• เร่งเชื่อมตลาดจีน เจาะกลุ่มผู้ซื้อที่มองหาโลหะมีค่าเป็นสินทรัพย์ปลอดภัย
• แก่นยุทธศาสตร์ คุมความเสี่ยงระยะสั้น พร้อมปรับเกมตลาดระยะกลางเพื่อเปลี่ยนวิกฤตเป็นโอกาส

 

รายงานเต็ม รายงานวิกฤตสงครามอิหร่าน พ.ศ. 2569: ผลกระทบ แนวโน้ม และการคาดการณ์เชิงสถานการณ์ ต่อตลาดเพชร ไข่มุก อัญมณี เครื่องประดับ และโลหะมีค่าโลก