กรุงศรีรับมือ รูดปรื๊ด เสี่ยงชะลอตัว

ศุภลักษ์ เอกกิตติวงศ์

แบงก์กรุงศรีหวั่นสังคมผู้สูงอายุและคิวอาร์โค้ดกระทบยอดใช้บัตรเครดิต เร่งหาทางรับมือ ตั้งเป้าปี 2561 ยอดใช้บัตรโต 10% มากกว่าปีก่อน เตรียมเปิดตัวคิวอาร์ "น้องมั่งมี" ตรุษจีนนี้

ธุรกิจบัตรเครดิตท้าทาย

ฐากร ปิยะพันธ์ ประธานคณะ เจ้าหน้าที่ด้านกรุงศรีคอนซูมเมอร์ และผู้บริหารสายงานดิจิทัลแบงก์กิ้งและนวัตกรรม ธนาคารกรุงศรีอยุธยา เปิดเผยว่า ธุรกิจบัตรเครดิตมีความท้าทายรออยู่ข้างหน้าจากการเปลี่ยนแปลงสังคมผู้สูงอายุ ซึ่งปัจจุบันลูกค้าบัตรเครดิตกรุงศรีมีอายุเฉลี่ย 45-48 ปี ซึ่งกลุ่มคนเจนเอ็กซ์ และเบบี้บูม เป็น กลุ่มลูกค้าที่ขับเคลื่อนยอดการใช้จ่ายผ่านบัตรมากกว่าเมื่อเทียบกับคนรุ่นใหม่ การที่ลูกค้ากลุ่มหลักคือผู้ที่มีอายุมากเมื่อถึงวันที่เกษียณอายุต้องหยุดใช้จ่ายเพราะรายได้ลดน้อยลง ขณะที่เลือดใหม่ไม่สามารถทดแทนได้ในสัดส่วนเดียวกัน เพราะลูกค้าระดับบน 1 คน มียอดใช้จ่ายเท่ากับคนรุ่นใหม่ 4 คน ก็ต้องมีการปรับแผนรับมือ

นอกจากนี้ การพัฒนารูปแบบชำระเงินคิวอาร์โค้ดอาจส่งผลกระทบกับการใช้จ่ายผ่านบัตรเครดิตให้ชะลอลงได้ สังเกตจากสิ่งที่เกิดขึ้นในสาธารณรัฐประชาชนจีนที่มีการใช้บัตรเครดิตอย่างแพร่หลาย เมื่อมีคิวอาร์โค้ดเข้ามาทดแทนทำให้การใช้บัตรเครดิตลดลงต่อเนื่อง แต่สำหรับไทยคิดว่าการเปลี่ยนแปลงจะค่อยเป็นค่อยไป จาก 2 เหตุผล คือ ธนาคารบุกร้านค้ารายย่อยซึ่งมีสัดส่วนใช้เงินสดน้อย ส่วนร้านขนาดใหญ่ยังเห็นคิวอาร์โค้ดไม่มากและคนชินกับการหยิบบัตรเครดิตจ่ายง่ายกว่า

"การใช้คิวอาร์โค้ดอย่างแพร่หลายในประเทศไทย คิดว่าต้องใช้เวลาประมาณ 3 ปี โดยการแพร่หลายได้มากเพียงใด ขึ้นอยู่กับการกระจายจุดรับบัตร หากทุกธนาคารทำและกระจายไม่ต่ำกว่า 5 ล้านจุดจะเป็นจุดเปลี่ยนสู่แคชเลสโซไซตี้ แต่ส่วนตัวคิดว่าในช่วง 3 ปีคงจะเห็นคิวอาร์โค้ดในประเทศไทยราว 2 ล้านจุด" ฐากร กล่าว

ปี'61 รูดปรื๊ดโต 2 หลักอีกครั้ง

ฐากร กล่าวว่า ภาพรวมตลาดบัตรเครดิตในปี 2561 คาดว่าจะขยายตัวได้ 2 หลักอีกครั้ง หรือเติบโตประมาณ 10-11% เทียบกับปี 2560 เติบโต 8% ดีกว่าที่ประเมินไว้เนื่องจากมีมาตรการภาษีกระตุ้นการใช้จ่ายเมื่อช่วงเดือน พ.ย.-ธ.ค. ที่ทำให้การใช้จ่ายผ่านบัตรเร่งตัวขึ้น ส่วนจำนวนผู้ถือบัตรใหม่ปกติเฉลี่ย 3-4 แสนราย/ปี โดยฐานลูกค้าใหม่คาดว่าจะทรงตัวจากผลของมาตรการคุมการก่อหนี้ของธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ขณะที่สินเชื่อ คงค้างของบัตรเครดิตทั้งระบบคาดว่าจะเติบโต 6-7% ใกล้เคียงกับปีที่แล้ว

ด้านบัตรเครดิตกรุงศรีตั้งเป้าหมายยอดการใช้จ่ายผ่านบัตรเติบโต 10% หรือคิดเป็นมูลค่า 3 แสนล้านบาท จากปีที่แล้วเติบโต 7% หรือมูลค่า 2.7 แสนล้านบาท ส่วนฐานลูกค้าใหม่ตั้งเป้าเติบโต 7% คิดเป็นจำนวน 4.5 แสนใบ จาก 4.2 แสนใบเมื่อปีที่แล้ว โดยปัจจุบันฐานบัตรเครดิตทั้งเครือกรุงศรีคอนซูมเมอร์อยู่ที่ 8.2 ล้านใบ จากจำนวนลูกค้า 5.6 ล้านคน มียอดใช้จ่ายเฉลี่ย 6,500 บาท/ใบ/เดือน แต่หากนับเฉพาะลูกค้าที่ใช้ประจำ (แอ็กทีฟ) เฉลี่ย 1.7 หมื่นบาท/ใบ/เดือน

ทั้งนี้ ในปี 2560 ฐานบัตรขยายตัวเพิ่มขึ้นมากจากการออกบัตรเครดิตเซ็นทรัลเดอะวัน ส่งผลให้ได้ลูกค้าเดิมจากผู้ถือบัตรเซ็นทรัลการ์ด และลูกค้าใหม่ที่ให้ความสนใจสิทธิประโยชน์จากการซื้อสินค้าจากร้านค้าในเครือเซ็นทรัล เช่น โรบินสัน ซูเปอร์สปอร์ต พาวเวอร์บาย เป็นต้น ส่งผลให้เฉพาะบัตรเครดิตเซ็นทรัลเดอะวันเติบโตมากถึง 70-80%

อย่างไรก็ดี ปี 2560 เป็นปีแรกที่หมวดประกันมียอดการใช้จ่ายผ่านบัตรสูงสุดซึ่งมาจากที่บริษัทประกันเปิดรับชำระค่าเบี้ยผ่านบัตรเครดิตมากขึ้น ประกอบกับกรุงศรีมีบัตรเครดิต เอไอเอ วีซ่า ที่ให้เงินคืน 0.5% เมื่อชำระค่าเบี้ยประกันเอไอเอทุก 1 หมื่นบาท/เซลส์สลิป รองลงมา คือ หมวดไฮเปอร์มาร์เก็ตและซูเปอร์มาร์เก็ต อันดับ 3 การเติมน้ำมัน อันดับ 4 หมวดเฟอร์นิเจอร์และของตกแต่งบ้าน และอันดับ 5 การซื้อสินค้าผ่านออนไลน์ ซึ่งมีอัตราเติบโตสูงสุดถึง 33% เร่งตัวขึ้นมานำหมวดร้านอาหารแล้ว

รุกขยายคิวอาร์โค้ด 2 แสนจุด

ฐากร กล่าวว่า เตรียมเปิดตัว "น้องมั่งมี" แมสคอตคิวอาร์โค้ดของกรุงศรีในช่วงตรุษจีนปีนี้ โดยเป้าหมายร้านค้าคิวอาร์โค้ดของกรุงศรี มี 5 กลุ่ม จากร้านค้าใหญ่จนถึงระดับบุคคล และกลุ่มพิเศษอย่างวัดและโรงพยาบาล โดยกลุ่มแรกที่ธนาคารมุ่งเน้น คือ ร้านค้าขนาดใหญ่ที่มีสาขามาก เพราะมีปริมาณเงินสดหมุนเวียนมหาศาล ซึ่งที่ผ่านมาได้ทดลองใช้คิวอาร์ 29 ในร้านค้าขนาดใหญ่ ยังมีข้อติดขัดทางระบบบัญชี จึงกำลังปรับปรุงมาใช้คิวอาร์ 30 เชื่อมต่อธนาคารกับระบบของร้านค้าที่สำนักงานใหญ่ โดยมีร้านค้ารายใหญ่ที่กำลังคุยอยู่ 250 แห่ง

ส่วนร้านค้ารายย่อยที่มีจำนวนร้านค้ามากแต่คิดเป็นปริมาณเงินสดน้อย ธนาคารไม่ได้ละเลย โดยมอบหมายให้สาขาธนาคารเข้าไปติดต่อและแนะนำร้านค้ารายย่อยในพื้นที่ โดยความสำเร็จของการวางคิวอาร์โค้ด คือ มีผู้บริโภคใช้งาน ดังนั้นร้านค้าต้องช่วยกระตุ้นให้คนชำระเงินผ่านคิวอาร์โค้ดด้วย คาดว่า ในไตรมาสแรกจะมีการวางคิวอาร์โค้ด ประมาณ 5 หมื่นจุด โดยเฉพาะร้านค้ารายใหญ่หากดีลสำเร็จเพียง 1 รายธนาคารสามารถวางคิวอาร์โค้ดได้เป็นหลักร้อยจุดตามสาขา โดยคาดว่าทั้งปีน่าจะวางคิวอาร์โค้ดได้ 1-2 แสนจุด

สำหรับคิวอาร์โค้ดสำหรับบัตรเครดิตอยู่ระหว่างการพัฒนา โดยคาดว่าในช่วงต้นไตรมาส 2 จะเห็นคิวอาร์โค้ดของบัตรเครดิตก่อนที่จะเข้าไปอยู่บนโมบายแบงก์กิ้ง ส่วนคิวอาร์โค้ดในส่วนของร้านค้ารับบัตรเครดิตอาจช้ากว่า คาดว่าจะเริ่มออกได้ประมาณปลายไตรมาส 2 เนื่องจากธุรกิจบัตรเครดิตอยู่ในบริษัทลูกการพัฒนาจึงคล่องตัวและเร็วกว่า ขณะที่ร้านค้ารับบัตรอยู่ภายใต้การบริหารของธนาคารกรุงศรีอยุธยาที่มีขั้นตอนกระบวนการมากกว่า