นักลงทุนหวังอะไรจากไอพีโอ

สิริพร

การลงทุนปี 2560 ลงไปแล้ว ดัชนีที่ตั้งการ์ดสูง ทุบไม่ลง เดินหน้าวันละนิด ปรับตัววันละหน่อย นักลงทุนจึงใจนิ่ง ไม่หวั่นไหวมากนัก แล้วจึงไปตั้งความหวังกันใหม่กับปีรุ่งขึ้น คือปี 2561

นอกจากหุ้นเดิมที่ซื้อๆ ขายๆ กันในตลาดหุ้นแล้ว เทียบไปก็เหมือนมีสินค้าใหม่มาเติมในชั้นวางของของร้านสะดวกซื้อ ของใหม่ที่มาเติม เราเรียกว่า "หุ้นใหม่"

สินค้าใหม่ หรือ หุ้นใหม่ กว่าจะผ่านกระบวนการกลั่นกรอง ในยุคนี้ขอบอกว่าไม่ธรรมดา เกณฑ์เข้มๆ ตะแกรงถี่ๆ กลั่นและคั้น ต้องอธิบายความทุกเม็ด ตอบคำถามทุกประเด็นแจ่มแจ้ง บางรายถอดใจไปบ้างก็มี

ในมุมของผู้ประกอบการ หรือเจ้าของ รู้ดีว่าข้อดีของการเป็นบริษัทมหาชนและเป็นบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยนั้น มีอเนกอนันต์สำหรับพวกเขาอย่างไร และขณะเดียวกันก็เป็นจุดอ่อนที่ควรระมัดระวังอยู่หลายเรื่องเช่นกัน ไม่ต่างจากเหรียญสองด้าน และสัญลักษณ์ หยิน-หยาง มืด-สว่าง ตามสัจธรรมของโลก

ในมุมของ "นักลงทุน" พวกเขาคาดหวังอะไร กับการเข้าไปลงทุน เป็น "ผู้ถือหุ้น" นัยหนึ่ง เป็นการซื้อความเป็นเจ้าของกิจการนั้นๆ

ประการที่หนึ่ง : จองแล้วขายทำกำไร ภาพพจน์ของการลงทุนกับ "หุ้นจอง" กระแสดีแรงไม่ตก ว่า ลงทุนแล้วเกิดส่วนต่างของราคาจองซื้อ กับราคาที่เปิดตัวในตลาดหลักทรัพย์ฯ แปลความง่ายๆ ว่า ซื้อถูก-ขายแพง โดยมีกำไรให้เห็นทันตา จึงนิยมอังกอร์ ขออีก แต่พบว่ามียุคหนึ่งที่ราคาต่ำจองเมื่อเข้าตลาดอยู่พักใหญ่ คนหนีหายขวัญกระเจิงกับหุ้นจองไปพักใหญ่จนเดือดร้อน ในกลุ่มนักการเงิน นักวาณิชธนากร ต้องออกมาโชว์ฝีมือ ฝากผลงานกอบกู้ความเชื่อมั่นให้กลับมา

ประการที่สอง : หมายปองกิจการนี้มานานแล้ว เข้าข่ายแฟนคลับ ที่รอคอยกันมานานแสนนาน ยามปกติจะไปขอร่วมเป็นเจ้าของร่วมกับเขาได้ผ่านช่องทางใดล่ะ หากเขาไม่กระจายหุ้นออกมา พอกิจการนั้นจะเข้าตลาดหลักทรัพย์ฯ จะมีที่ปรึกษาทางการเงินเข้ามาช่วยวางแผนคิดเกือบครบทุกมิติ เป็นการวัดผลงาน ฝีมือ ฝากฝีมือประทับลงไว้ในหุ้นตัวนั้นๆ ว่า ต่ำจอง หรือ เหนือจอง

ประการที่สาม : ตั้งใจเลือกลงทุนระยะยาว ถือไว้เป็นหุ้นมรดกให้ลูกหลาน บางกิจการยิ่งเวลาผ่านก็ยิ่งเพิ่มมูลค่า เลอค่าดั่งทอง แต่อีกหลายกิจการก็ด้อยค่า สาละวันเตี้ยลง ฝากรอยจำอันขมขื่นไว้ให้อีกนาน

"หุ้นจอง" จึงยังเป็นที่นิยม บอกกันว่า กำไรมาก/กำไรน้อย ตามวาสนาที่จะได้รับการจัดสรร นักลงทุนรายบุคคลมักจะเป็นปราการด่านสุดท้ายที่จะได้รับการจัดสรร เพราะเงินน้อยคอยวาสนา วอลุ่มเทรดไม่ถึงเป้าตามเกณฑ์ที่จะจัดสรรหุ้นจองให้ได้

เมื่อบวกกับกระแส "การปั้นแบรนด์ให้ปัง" นักลงทุนบางท่านจึงติด กับดักวิ่งไล่ซื้อในวันแรกที่เข้าตลาดหุ้น ผลคือ "ติดดอย"

วงการ "หุ้นจอง" จึงยังเป็นแหล่งในการลงทุนที่มีเสน่ห์มากมาย และการเป็นดาวจรัสแสงบนฟากฟ้าแห่งการลงทุน ต้องมีตัวช่วยให้ดาวดวงนั้นงดงามยาวนาน ด้วยผลการดำเนินงานที่มั่นคง ต่อเนื่อง

มีบางแห่ง งบการเงินหลังเข้าตลาดฯ แล้วกำไรหดหาย จนกลายเป็นขาดทุน และบางแห่งหลุดโค้งในเวลาต่อมา

ในปี 2560 มีหุ้นจอง น้องใหม่ เข้าตลาดหุ้น จำนวน 37 บริษัท ประกอบด้วย SET 21 และ mai 16 ยอดเงินที่ระดมทุนได้ เมื่อกระจายหุ้นออกขายราวเกือบ 1 แสนล้านบาท หลังการเข้าซื้อขายจนมีราคาตลาดเกิดขึ้น พบว่าเป็นการเพิ่มมูลค่าโตขึ้นกว่า 4 เท่าตัว กลายเป็นมูลค่าทางการตลาดราว 4 แสนล้านบาท

"หุ้นจอง" จึงสร้างมูลค่าเพิ่มให้กิจการ และเมื่อหันกลับมาถามคำถามเดิมกับนักลงทุน พวกเขาก็ยังตอบ คำตอบเดิมข้างต้น

มีข้อสังเกตเล็กๆ เตือนใจนักลงทุนว่า เรารู้กันอยู่ว่าการจัดสรรหุ้นจองมักจะไปไม่ถึงรายเล็กรายน้อย แต่ยามใดที่ มาร์เก็ตติ้งนำหุ้นจองตัวใดมาเสนอขาย ขอให้รู้ไว้ว่าหุ้นตัวนั้นมีลักษณะ "เหลือขอ" หมายถึง เหลือมาจากคนกลุ่มเป้าหมาย ไม่งั้นหุ้นดีๆ คงมาไม่ถึงมือเราดอกนะ หากจะตัดสินใจซื้อต้องคิดให้ดีอีกสามชั้น

วงการ "หุ้นจอง" จึงมีเสน่ห์ ที่ทำให้ค่าเงินโตขึ้นทันตาเห็น หลังจากนั้นนักลงทุนเชิญช็อปกันได้ บนกระดาน ไม่ต่างจากสินค้าที่วางบนเชลฟ์ของซูเปอร์มาร์เก็ต ซึ่งผู้บริโภคต้องเลือก พลิกดูฉลาก อ่านส่วนผสม พิจารณาโรงงานผลิต การรับประกันคุณภาพ เปรียบเทียบราคากับยี่ห้ออื่น ไม่ดี ไม่มีคุณภาพ ไม่ซื้อ ใช่ไหม หุ้นก็เช่นกัน