ป้ายอัจฉริยะอย่าล้มเหลว

หนึ่งในหลายปัญหาของช่วงเทศกาลปีใหม่ นอกจากอุบัติเหตุที่เกิดจากเมาแล้วขับ ง่วงแล้วขับ การเอาเปรียบขึ้นราคาสินค้าค่าบริการตามแหล่งท่องเที่ยว สถานีขนส่ง คุณภาพอาหารความสะอาดแย่ตามที่ล่าสุดจะมีการฟ้องร้องกรณีแมลงสาบในไข่ดาว 3 ล้านบาทแล้ว

ปัญหาบริหารจัดการจราจรคนเดินทางท่องเที่ยวและเดินทางกลับภูมิลำเนา นับเป็นเรื่องวิกฤตประจำเทศกาลใหญ่ เช่นปีใหม่ สงกรานต์ทุกครั้ง ทั้งรถยนต์ส่วนตัว ที่ต้องมีการวางแผนเดินทางหาทางเลี่ยงทางลัด หาช่วงเวลาที่ไม่กระจุกตัวกับผู้อื่น ขณะที่รถโดยสารบริการสาธารณะคงต้องเผื่อเวลาเดินทางไปสถานีบริการมากขึ้นกว่าปกติเพื่อไม่ให้ตกรถ

ในเทศกาลปีใหม่ปีนี้เพื่อรับมือกับปัญหาดังกล่าว ทางกรมการขนส่งทางบกจึงนำเทคโนโลยีเข้ามาแก้จัดระบบโลจิสติกส์ขนส่งคนไปตามแหล่งท่องเที่ยวและกลับภูมิลำเนา กับนำเทคโนโลยีมาขนส่งคนใช้บริการออกไปจากสถานีขนส่งให้ไม่กระจุกติดขัดรอนานหลายชั่วโมงเหมือนที่ผ่านมา

กรมการขนส่งทางบกบอกว่าจะนำเทคโนโลยีติดตามการเดินรถระบบจีพีเอส แทร็กกิ้ง (GPS Tracking) ในรถโดยสารสาธารณะ มาพัฒนาให้บริการ 2 ด้าน คือ 1.ติดตั้งจอมอนิเตอร์ แสดงตารางเวลา การเดินรถ ตามสถานีขนส่ง เพื่อให้ประชาชนได้ทราบว่ารถแต่ละคันจะเข้ามาถึงชานชาลาเวลากี่โมง และ 2.จะออกแอพพลิเคชั่นเรียกแท็กซี่ทางโทรศัพท์มือถือ เพื่อให้ประชาชนเรียกรถแท็กซี่ ที่จดทะเบียนภายใต้โครงการแท็กซี่ โอเค โดยจะให้รถแท็กซี่ โอเค ซึ่งมีประมาณ 2-3 หมื่นคัน ต้องติดตั้งจีพีเอส เพื่อเข้าสู่ระบบจีพีเอส แทร็กกิ้ง เพิ่มมาตรฐานการให้บริการสร้างความมั่นใจให้ผู้ใช้บริการ คาดจะเริ่มเดือน ม.ค. 2561

เรียกว่าจะมีการนำเทคโนโลยีเข้ามาใช้บริหารจัดการรถโดยสารสาธารณะให้ติดตามตรวจสอบวางแผนการเดินทางได้ในเทศกาลนี้เป็นครั้งแรก ซึ่งจะต้องลองติตตามกันดูว่าปัญหาที่เคยเกิดขึ้นมาทุกปี เช่น ผู้โดยสารตกค้าง ปัญหาตั๋วผีที่ขายเกินราคาหรือโดนหลอกปล่อยทิ้งไม่มีรถให้บริการจะลดลงแค่ไหน ขณะที่ช่วงขากลับ จะยังมีปัญหาผู้โดยสารไม่มีรถแท็กซี่มารับออกไปจากสถานีขนส่ง ต้องโดนโขกค่าโดยสารแล้วแต่จะตกลง ไม่คิดตามมิเตอร์ตามกฎหมายกำหนด งานนี้คิดดูว่าเทคโนโลยีจะช่วยได้แค่ไหน

ทั้งนี้ เพราะที่ผ่านมา การนำป้ายจราจรอัจฉริยะมาพยายามแก้ปัญหาในประเทศไทยมีมาอย่างต่อเนื่อง เช่น ป้ายจราจรอัจฉริยะ ที่จะบอกเส้นทางที่การจราจรติดขัดในเส้นทางข้างหน้า เพื่อที่จะให้คนขับรถได้หลีกเลี่ยงเส้นทางดังกล่าวจะได้ช่วยแก้ปัญหารถติด แต่เมื่อถึงเวลาจริงป้ายอัจฉริยะกลับไม่แสดงผลล่าสุดหรือเรียลไทม์ พอขับรถไปถึงเส้นทางนั้นจริงถนนโล่ง นอกจากนี้บางป้ายไปติดในที่เมื่อทราบผลจราจรว่าติดแล้ว ไม่สามารถหาทางเลี่ยงได้ ผิดกับต่างประเทศก่อนเข้าเมืองเขาจะแวะดูป้ายอัจฉริยะจราจรเพื่อเลือกเส้นทางเข้าเมืองให้รถติดน้อยที่สุด

ขณะที่รถโดยสารสาธารณะที่ผ่านมาก็นำป้ายอัจฉริยะมาใช้ เช่น รถโดยสารประจำทาง หรือรถเมล์ ที่จะมีการบอกล่วงหน้าว่ารถเมล์คันต่อไปที่จะเข้าป้ายจอดรับคือสายอะไร เป็นรถเมล์ร้อนหรือรถแอร์ ส่วนรถเมล์คันที่ผู้โดยสารต้องการจะมาถึงอีกในกี่ชั่วโมงหรือกี่นาที ซึ่งการนำมาทดลองใช้ในกรุงเทพฯ พบว่าล้มเหลว ไม่เหมือนที่ต่างประเทศที่บอกได้ว่ารถเมล์คันต่อไปเบอร์อะไร จะเดินทางไปไหน และจะมาภายในกี่นาทีได้ตรงเวลาหรือคลาดเคลื่อนเล็กน้อย

นอกจากนี้ยังเคยมีการนำป้ายอัจฉริยะมาใช้บริหารจัดการรถแท็กซี่ เพียงผู้โดยสารไปที่จุดจอดรับ-ส่งรถแท็กซี่แล้วกดเรียกจะมีรถแท็กซี่วิ่งเข้ามารับ เพื่อช่วยแก้ปัญหารถแท็กซี่ไม่ต้องขับตระเวนให้เสียค่าเชื้อเพลิง เสียเวลา และไปเพิ่มปัญหาจราจร แต่พอนำมาใช้จริง ไม่มีรถแท็กซี่คันไหนโฉบเข้าไปรับยังต้องโบกเหมือนเดิม

งานนี้ก็เลยไม่อยากให้ป้ายอัจฉริยะของกรมการขนส่งทางบกต้องล้มเหลวเหมือนที่ผ่านมา ในเมื่อเทคโนโลยีปัจจุบันก็ก้าวหน้าไปมากแล้ว ก็เหลือแค่จะปรับให้เข้ากับสังคมไทยอย่างไรเท่านั้น