ลุ้นอีกรอบ แก้กม.เช่านา

ต้องลุ้นกันต่อว่ากระทรวงเกษตรและสหกรณ์จะผลักดันให้มีการแก้ไข พ.ร.บ.การเช่าที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2524 ได้สำเร็จหรือไม่ นับตั้งแต่มีการจุดประเด็นให้มีการแก้ไขกฎหมายฉบับนี้มาตั้งแต่ปี 2552

นายปีติพงศ์ พึ่งบุญ ณ อยุธยา รมว.เกษตรและสหกรณ์ ระบุว่า ได้สั่งการให้กระทรวงเกษตรฯ เร่งหารือกับกระทรวงมหาดไทย แก้ไข พ.ร.บ.การเช่าที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2524 ซึ่งเป็นกฎหมายที่ 2 กระทรวงร่วมเป็นผู้รักษากฎหมาย ก่อนเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.) ต่อไป

“จุดประสงค์การแก้ไขกฎหมายฉบับนี้เพื่อสร้างความเป็นทั้งผู้เช่าและเจ้าของที่ดิน เนื่องจากกฎหมายดังกล่าวไม่สามารถใช้ได้จริงกับสภาพปัญหาปัจจุบัน เช่น กฎหมายมีสภาพการบังคับเจ้าของที่ดินมากเกินไปจนเป็นเหตุให้ไม่มีการทำสัญญาตามกฎหมาย ขณะที่ผู้เช่าเองเมื่อเช่าที่ดินจนครบสัญญาเช่าแล้วก็ไม่ค่อยจะยอมออกจากที่ดินทำให้เกิดปัญหามาก”

แหล่งข่าวจากระดับสูงกระทรวงเกษตรฯ กล่าวว่า กระทรวงเกษตรฯ และกระทรวงมหาดไทย จัดตั้งคณะทำงานแก้ไข พ.ร.บ.ดังกล่าวมาตั้งแต่ปี 2552 หลังพบว่ามีนักลงทุนต่างชาติสนใจเข้ามาเช่าที่ดินปลูกข้าวเพื่อเข้าร่วมโครงการรับจำนำข้าวเปลือก ประกอบกับเจ้าของที่ดินจำนวนมากเรียกคืนที่ดินจากชาวนาเพื่อปลูกข้าวเข้าโครงการเอง แม้กระทั่งมีการขอเพิ่มค่าเช่าในราคาที่สูงมาก เป็นต้น

“มีการเรียกคืนที่นาจากผู้เช่าและเพิ่มค่าเช่าทำโดยไม่มีการสัญญาการเช่า เพราะหากมีการทำสัญญาเช่าที่นาตามกฎหมาย อัตราค่าเช่าจะเป็นไปตามคณะกรรมการเช่าที่ดินเพื่อเกษตรกรรมระดับจังหวัด และการบอกเลิกสัญญาเช่าต้องแจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 1 ปี และกรณีจะให้เช่าต่อเจ้าของที่ดินต้องพิจารณาเกษตรกรรายเดิมก่อน ส่งผลให้เจ้าของที่ดินหลีกเลี่ยงสัญญาเช่า”

ทั้งนี้ ข้อมูลล่าสุดพบว่ามีเกษตรกร 45% ของประเทศ หรือ 5.8 ล้านครัวเรือน ต้องเช่าที่ดินทำกิน โดยชาวนาภาคกลางเช่าที่นามากที่สุด รองลงมา คือ ภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคใต้ และพบว่าการเช่าที่ดิน 41% ของพื้นที่ทั้งหมดหรือประมาณ 30 ล้านไร่ ไม่มีการทำสัญญาเช่า ส่งผลให้ผู้เช่าจำนวนมากเสียค่าเช่าในอัตราที่สูงกว่ากฎหมายกำหนด