เปิดแผนผลิตไฟฟ้า ลดก๊าซเพิ่มโอกาสธุรกิจ

15 ธ.ค.นี้ กระทรวงพลังงานเตรียมนำเสนอกรอบและแนวทางการจัดทำแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย พ.ศ. 2558-2579 หรือแผนพีดีพี 2015 เข้าสู่ที่ประชุมคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ (กพช.) ที่มี พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เป็นประธาน เพื่อพิจารณาอนุมัติก่อนที่จะนำไปจัดทำรายละเอียด โดยจะประกาศใช้อย่างเป็นทางการในช่วงต้นปี 2558

ความสำคัญของแผนพีดีพีรอบนี้ จะเป็นการสร้างความมั่นคงด้านพลังงาน เพื่อให้มีไฟฟ้าใช้อย่างเพียงพอในอนาคต และการเลือกใช้เชื้อเพลิงผลิตไฟฟ้า การนำแผนอนุรักษ์พลังงานมาใช้ควบคู่กันไป

ประเด็นที่หลายคนให้ความสนใจ คือ การกำหนดสัดส่วนเชื้อเพลิงที่จะนำมาผลิตไฟฟ้าให้เกิดความสมดุุล โดยเฉพาะนโยบายของภาครัฐที่ต้องการลดความเสี่ยงจากการใช้ก๊าซธรรมชาติเป็นเชื้อเพลิงหลัก เพราะนี่คือหัวใจและโอกาส

ดังนั้น แผนพีดีพีฉบับใหม่จึงกำหนดให้การกระจายเชื้อเพลิงที่ใช้ในการผลิตไฟฟ้า ลดการพึ่งพิงเชื้อเพลิงชนิดใดชนิดหนึ่ง และคำนึงถึงต้นทุนการผลิตไฟฟ้า โดยแผนผลิตไฟฟ้าระยะยาวของไทยในรอบนี้กำหนดชัดเจนว่า ให้ใช้ก๊าซมาผลิตไฟฟ้าเหลือไม่เกิน 30% จากปัจจุบันที่มีการใช้ก๊าซมาผลิตไฟฟ้าสูงถึง 67%

แน่นอนว่า เมื่อแผนการผลิตไฟฟ้าออกมาเป็นแบบนี้ ย่อมเป็นโอกาสทองของธุรกิจโรงไฟฟ้า เพราะนั่นหมายถึงโอกาสของพลังงานทดแทนในรูปแบบต่างๆ ที่รัฐจะต้องประกาศออก และจะเป็นการเปิดโอกาสให้เอกชนได้เสนอโครงการสร้างโรงไฟฟ้าเพื่อขายไฟให้กับรัฐ

นอกจากนี้ ยังเพิ่มสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากโรงไฟฟ้าถ่านหิน โดยใช้เทคโนโลยีถ่านหินสะอาดจาก 20% เป็น 30% ของกำลังการผลิตทั้งหมดในระบบ เนื่องจากเป็นเชื้อเพลิงต้นทุนต่ำ และมีปริมาณสำรองสูงเมื่อเทียบกับเชื้อเพลิงชนิดอื่น 

ขณะที่จัดสรรโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ไว้ปลายแผนปริมาณ 2,000 เมกะวัตต์ หรือแค่ 5% ของปริมาณเชื้อเพลิงทั้งหมดที่ใช้ในการผลิตไฟฟ้า แต่จะต้องศึกษาด้านเทคนิค สถานที่ตั้งโรงไฟฟ้า และความปลอดภัยจากโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ เพื่อเตรียมการให้พร้อมสำหรับการก่อสร้างในอนาคต รวมทั้งส่งเสริมกระบวนการเรียนรู้ให้กับประชาชนเพื่อให้ความเข้าใจต่อประเด็นโรงไฟฟ้านิวเคลียร์อย่างต่อเนื่อง

สำหรับการจัดหาไฟฟ้าจากต่างประเทศ ได้กระจายแหล่งผลิตไฟฟ้าประเทศเพื่อนบ้านหลายๆ ประเทศ ในสัดส่วน 15% ของกำลังการผลิตทั้งหมดในระบบ โดยให้ความสำคัญกับความเสี่ยงในการจัดหา ให้ขึ้นอยู่กับปริมาณน้ำเพื่อการผลิตไฟฟ้า

นอกจากนี้ หากพิจารณาแผนพีดีพีจะพบว่า สัดส่วนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนมีสัดส่วนขึ้นมาเป็น 20% เพิ่มขึ้นจากพีดีพีเดิม 18% แม้ว่าในปัจจุบันต้นทุนต่อหน่วยในการผลิตไฟฟ้ายังคงมีราคาสูง แต่มีแนวโน้มราคาลดลงในอนาคต

แปลความง่ายๆ ว่า ธุรกิจโรงไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ (โซลาร์เซลล์) พลังงานลม มีโอกาสเติบโตเพิ่มขึ้น

ด้านการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนยังมีความไม่แน่นอนสูงในส่วนของพลังงานแสงอาทิตย์และพลังงานลม ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อความมั่นคงของระบบไฟฟ้า ดังนั้นในการพิจารณาสัดส่วนไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนจำเป็นต้องคำนึงถึงความสามารถของระบบส่งไฟฟ้าร่วมด้วย

สำหรับกำลังผลิตไฟฟ้าสำรอง จากการศึกษาของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย กำลังผลิตไฟฟ้าสำรองที่เหมาะสมของประเทศไทย จะยังกำหนดไว้ที่ไม่ต่ำกว่า 15% เช่นเดียวกับแผนพีดีพีฉบับเดิม โดยจะพิจารณาถึงเงื่อนไขความสามารถของระบบส่งไฟฟ้าในการรองรับความต้องการใช้ไฟฟ้าสูงสุดรายพื้้นที่ด้วย

อย่างไรก็ตาม ด้านความต้องการใช้ไฟฟ้า ใช้ค่าอัตราการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจช่วงปี 2556-2559 จากสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติที่คาดว่าจะโตเฉลี่ย 3.94%

แนวทางการจัดทำพีดีพี จะให้ความสำคัญในเรื่องการประหยัดพลังงานเป็นอันดับแรก เนื่องจากมีต้นทุนในการจัดหาพลังงานไฟฟ้าต่ำที่สุด โดยจะเน้นการลงทุนเพื่อการประหยัดพลังงาน

ประชาชนทั่วไปอาจไม่สนใจแผนผลิตไฟฟ้าของประเทศในระยะ 20 ปี แต่สำหรับธุรกิจแล้ว นี่คือเรื่องสำคัญอย่างยิ่งยวด เพราะหมายถึงโอกาสทางธุรกิจที่เปิดกว้าง

อย่าลืมว่า ในระยะ 5 ปีที่ผ่านมา เศรษฐีใหม่ที่เกิดขึ้นจากธุรกิจไฟฟ้าบานสะพรั่งไปทั่วบ้านทั่วเมือง